ศ.นพ.ธีระวัฒน์ เหมะจุฑา และคณะแพทย์ เตือนประเทศไทยต้องเร่งเตรียมพร้อม รับมือความเสี่ยงสงครามขยายตัว เศรษฐกิจโลกถดถอย และระบบสาธารณสุขที่พึ่งพาต่างชาติสูง ชี้หากวิกฤตซ้อนวิกฤต อาจกระทบปัจจัยสี่และชีวิตประชาชนอย่างรุนแรง
วันนี้ (6 ม.ค.) ศ.นพ.ธีระวัฒน์ เหมะจุฑา ศาสตราจารย์สาขาประสาทวิทยา ภาควิชาอายุรศาสตร์ คณะแพทยศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ได้โพสต์วิเคราะห์สถานการณ์โลกและประเทศไทย เตือนว่าไทยอาจไม่ใช่เพียงผู้ได้รับผลกระทบทางอ้อมจากความขัดแย้งระหว่างประเทศ แต่มีความเสี่ยงจะกลายเป็นพื้นที่ผลกระทบโดยตรง หากสงครามขยายทั้งขอบเขตและความรุนแรง จนถึงขั้นกลายเป็นสนามของความขัดแย้งระดับโลก
โดยระบุว่า ปัจจัยที่กระทบต่อชีวิตความเป็นอยู่และปัจจัยสี่ของประชาชนไทย มีทั้งภัยจากภายนอกและภายในประเทศ ตั้งแต่ปัญหาความตึงเครียดกับประเทศเพื่อนบ้าน การบุกรุกพื้นที่ การอ้างสิทธิ์ทรัพยากรธรรมชาติ ไปจนถึงความเปราะบางทางเศรษฐกิจ ซึ่งอาจเป็นทั้งต้นเหตุและผลลัพธ์ของวงจรสงคราม
ศ.นพ.ธีระวัฒน์ตั้งข้อสังเกตว่า เศรษฐกิจโลกที่ง่อนแง่นอาจผลักดันให้หลายประเทศหันไปใช้ความรุนแรงมากขึ้น ขณะเดียวกันประเทศไทยยังเผชิญปัญหา “รุมกินโต๊ะ” ทั้งจากปัจจัยในประเทศและต่างประเทศ ส่งผลต่อความมั่นคงโดยรวม
ในด้านสาธารณสุข ถูกชี้ว่าเป็นจุดอ่อนสำคัญ เนื่องจากประเทศไทยยังพึ่งพายา อุปกรณ์ทางการแพทย์ เครื่องมือห้องปฏิบัติการ และน้ำยาแล็บจากต่างประเทศเป็นหลัก หากเกิดภาวะสงครามหรือวิกฤตห่วงโซ่อุปทาน ยาและวัตถุดิบอาจขาดแคลนอย่างรุนแรง โดยเฉพาะกรณีที่ประเทศผู้ผลิตอย่างจีนหรืออินเดียไม่สามารถส่งออกได้ หรือจำเป็นต้องกักตุนใช้ภายในประเทศ
นอกจากนี้ ยังตั้งสมมติฐานถึงสถานการณ์เลวร้าย เช่น ยาขาดตลาดจนสต๊อกหมด ไฟฟ้าไม่เพียงพอใช้งาน เครื่องมือแพทย์ขั้นสูงอย่าง CT หรือ MRI ไม่สามารถซ่อมบำรุงได้ ขณะที่ระบบแล็บอัตโนมัติอาจต้องย้อนกลับมาใช้แรงงานคนและอุปกรณ์พื้นฐาน รวมถึงการอพยพของประชากรจากต่างประเทศ ซึ่งไม่เพียงเพิ่มภาระทรัพยากร แต่ยังมีความเสี่ยงด้านโรคติดต่อและการระบาดใหม่
สำหรับทางออก ศ.นพ.ธีระวัฒน์เสนอว่า ประเทศไทยควรหันมาพึ่งพาศักยภาพภายในมากขึ้น โดยเฉพาะการผลิตยาพื้นฐานและยาสมุนไพร ซึ่งเป็นทรัพยากรที่ไทยมีอยู่แล้ว พร้อมย้ำว่ายาแผนปัจจุบันจำนวนมาก โดยเฉพาะยารักษาโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง เช่น เบาหวาน ความดันโลหิตสูง ไขมันในเลือด โรคหัวใจ โรคหลอดเลือดสมอง รวมถึงยาปฏิชีวนะและยาต้านไวรัส ยังต้องพึ่งพาวัตถุดิบจากต่างประเทศเป็นหลัก
