สำนักงานนวัตกรรมแห่งชาติเปิดเวที แห่งอนาคต Thai Kitchen: Crafted FoodTech Accelerator Program หวังนวัตกรรมอาหารไทยเติบโตก้าวกระโดดในตลาดโลก ล่าสุดเฟ้น 10 ผู้ประกอบการนวัตกรรมอาหารไทยเข้ารอบสุดท้ายก่อนตัดสิน สุดล้ำมีตั้งแต่เส้นไข่ขาวโปรตีนสูง ไข่ทดแทนจากรำข้าว ไปจนถึงเส้นหมี่ไฟเบอร์ออร์แกนิก ตอกย้ำศักยภาพอาหารไทยไม่ใช่แค่รสชาติ แต่คือพลังแห่งความคิดสร้างสรรค์ ที่พร้อมยกระดับสู่แบรนด์สากลอย่างยั่งยืน
สำนักงานนวัตกรรมแห่งชาติ (องค์การมหาชน) หรือ NIA เปิดโครงการ Thai Kitchen : Crafted FoodTech Accelerator Program เพื่อผลักดันผู้ประกอบการนวัตกรรมอาหารไทยให้เติบโตอย่างก้าวกระโดดในตลาดโลก โดยล่าสุดประกาศผล 10 ผู้ประกอบการที่ผ่านเข้ารอบ ถือเป็นก้าวสำคัญในการยกระดับอาหารไทยสู่นวัตกรรมบนเวทีสากล
สำหรับ 10 ผู้ประกอบการที่ผ่านเข้ารอบ ประกอบด้วย
1. Molly Ally พัฒนาไอศกรีมแพลนต์เบสจากไขมันพืชหลายชนิด ให้เนื้อสัมผัสครีมมีคล้ายไอศกรีมนมวัว แต่ไร้คอเลสเตอรอลและน้ำตาลต่ำ
2. AVAGAN ผลิตชีสแพลนต์เบสจากเมล็ดมะม่วงหิมพานต์และถั่วเหลือง เนื้อนุ่ม ละลายได้ รสชาติเหมือนชีสแท้
3. Kemkon Foods-PlantKraprow กะเพราแพลนต์เบสพร้อมรับประทาน จากโปรตีนพืชหลากชนิดที่ให้รสชาติไทยดั้งเดิม ปราศจากคอเลสตอรอล พกพาง่าย
4. Eggyday นำเสนอ egg white noodles and rice เป็นเส้นและข้าวที่ผลิตจากไข่ขาว มีโปรตีนสูงและไขมันต่ำ
5. Plant Origin พัฒนา Exx Egg Replacer ผงทดแทนไข่จากรำข้าว ย่อยง่าย ใช้ได้ทั้งเมนูคาวและหวาน
6. Foodle Noodle ผลิตเส้นข้าวไทย Low GI ใยอาหารสูง ปรุงได้หลากหลาย เหมาะสำหรับผู้รักสุขภาพ
7. SWP สร้าง Molkham Tamarind Paste น้ำมะขามเข้มข้นจากมะขามไทยแท้ รักษารสชาติด้วยเทคโนโลยีอุณหภูมิต่ำ
8. ASI พัฒนาขนมฟรีซดราย เช่น ข้าวเหนียวมะม่วงกรอบ พร้อมส่งออกและรับผลิต OEM
9. Naive Innova สร้าง QminiX Herbal Popping Beads ไข่มุกสมุนไพรที่เก็บคุณค่าสารออกฤทธิ์ในทุกเม็ด
10. Chiwadi พัฒนาเยลลี Fruii Coconut Gummies จากช่อดอกมะพร้าวแท้ ดัชนีน้ำตาลต่ำ ไม่ใส่สารกันเสีย
นวัตกรรมของผู้เข้ารอบทั้ง 10 รายมีความน่าสนใจและหลากหลาย แต่สิ่งที่โดดเด่นยิ่งกว่าคือเส้นทางการพัฒนาที่สามารถเป็นแรงบันดาลใจและจุดประกายให้ผู้ประกอบการรายอื่นๆ กล้าที่จะสานต่อและพัฒนาไอเดียของตนเองขึ้นมาเป็นสินค้าที่มีคุณภาพและตอบโจทย์ผู้บริโภคได้อย่างกว้างขวาง เช่น
นวัตกรรม “เส้น-ข้าว” จากไข่ขาว 100% โปรตีนสูง ตอบโจทย์ผู้ป่วย-คนรักสุขภาพ
เพ็ญพิชชา เกิดใจบุญ จากทีม Eggyday เจ้าของนวัตกรรมเส้นและข้าวที่ผลิตจากไข่ขาวโปรตีนสูงไขมันต่ำเล่าว่า จุดเริ่มต้นของผลิตภัณฑ์นี้มาจากการเห็นปัญหาคนไข้ที่ต้องรับประทานโปรตีนจากไข่ขาวตามคำสั่งแพทย์ แต่ค่อนข้างจำเจและกินได้ยากเพราะต้องเลือกแต่ไข่ขาวแต่เขี่ยไข่แดงทิ้ง และหากบริโภคไม่ได้ตามที่แพทย์กำหนดจะทำให้ฟื้นตัวและหายช้า จึงพัฒนานวัตกรรม “เส้นจากไข่ขาว 100%” ขึ้นมาโดยใช้เทคโนโลยีโปรตีนทรานส์ฟอร์เมชัน เปลี่ยนไข่ขาวเป็นเส้นหลากหลายรูปแบบ ทั้งเส้นราเมน เส้นหมี่ และข้าวจากไข่ขาว เพื่อให้ผู้บริโภคได้โปรตีนครบถ้วน กินง่าย สนุกกับมื้ออาหาร และยังช่วยควบคุมน้ำหนักได้
ผลิตภัณฑ์นี้คือเก็บได้นาน พกพาสะดวก ใช้แทนไข่ขาวต้มได้เต็มคุณค่า แม้จะพัฒนามายากและใช้เวลาทดลองกว่าสองปี แต่ก็สะท้อนพลังของนวัตกรรมที่เกิดจากการแก้ปัญหาเล็กๆ แล้วต่อยอดสู่ผลิตภัณฑ์ที่สร้างประโยชน์กว้างขึ้น
จุดเด่นของเส้นไข่ขาวคือ สามารถ “ฉีกซองแล้วรับประทานได้เลย” ไม่ต้องปรุงซ้ำ เก็บที่อุณหภูมิห้องได้นานถึง 24 เดือน เหมาะต่อทั้งผู้ป่วย ผู้สูงอายุ คนรักสุขภาพ หรือแม้แต่ผู้ที่ต้องการควบคุมน้ำหนัก โดยรับประทานเพียง 100 กรัมก็ได้โปรตีนเทียบเท่าไข่ขาว 3 ฟอง และยังผ่านการวิจัยยืนยันว่าช่วยให้น้ำหนักลดลงโดยไม่กระทบต่อมวลกล้ามเนื้อ ถือเป็นนวัตกรรมที่ตอบโจทย์ทั้งด้านโภชนาการและไลฟ์สไตล์
บอกอีกว่า กว่าจะได้ผลิตภัณฑ์ที่ลงตัว ต้องใช้เวลาพัฒนากว่า 2 ปีเต็ม ผ่านการทดลองซ้ำหลายครั้ง กระบวนการผลิตซับซ้อนเพราะต้องควบคุมเนื้อสัมผัส (Texture) ให้ได้มาตรฐานที่ต้องการ หากผิดพลาดจะเห็นผลก็ตอนสุดท้าย ทำให้ต้องย้อนกลับไปเริ่มใหม่ ใช้งบวิจัยแต่ละครั้งไม่น้อยกว่าล้านบาท อีกทั้งยังต้องอาศัยการร่วมมือระหว่างทีมผู้พัฒนากับโรงงานผลิตอย่างใกล้ชิด จนได้ผลิตภัณฑ์ที่ทั้งปลอดภัย มีคุณค่าทางโภชนาการ และสามารถตีพิมพ์งานวิจัยในระดับนานาชาติ
โปรตีนรำข้าวหลากเมนูไข่หวาน-ทองหยิบ
ภาสกร นิรัติพันธุ์ ทีมผู้พัฒนา Exx Egg Replacer ผงทดแทนไข่จากรำข้าว ย่อยง่าย ใช้ได้ทั้งเมนูคาวและหวาน เล่าว่า เขาเริ่มต้นจากการทำอาหารวีแกนแพลนต์เบสแบบปิ่นโตส่งให้กลุ่มผู้ป่วยมะเร็งและเบาหวาน แต่พบปัญหาลูกค้าเข้าถึงยากและเสียลูกค้าง่าย อีกทั้งอาหารสดมีข้อจำกัดเรื่องการขนส่ง จึงหันมาพัฒนาผลิตภัณฑ์แพลนต์เบสที่เก็บรักษาได้นานแทน โดยเลือกโฟกัสที่ “ไข่แพลนต์เบส” ซึ่งตลาดยังมีคู่แข่งน้อยและคุณภาพไม่ตอบโจทย์
การพัฒนาผลิตภัณฑ์นี้ได้แรงบันดาลใจจากงานวิจัยที่สกัดโปรตีนจาก “รำข้าวเหลือใช้” หลังการผลิตน้ำมันรำข้าว ซึ่งยังคงมีโปรตีนคุณภาพสูง สามารถนำกลับมาสร้างมูลค่าเพิ่มได้ ไม่เพียงช่วยลดของเหลือทิ้งและเพิ่มรายได้จากผลผลิตข้าวของไทย แต่ยังตอบโจทย์ความต้องการโปรตีนทางเลือกที่ยั่งยืนและเป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม
ปัจจุบันได้พัฒนาเป็นผงโปรตีนจากรำข้าว นำไปใช้ต่อยอดเป็นไข่แพลนต์เบส และมีศักยภาพพัฒนาไปสู่ซอสไข่แดงหรือผลิตภัณฑ์โปรตีนใหม่ๆ ในอนาคต ทั้งเมนูไข่หวาน หรือของหวานอย่างทองหยิบ
จุดเด่นคือโปรตีนที่มีอนุภาคเล็ก ย่อยและดูดซึมได้ง่าย ต้นทุนแข่งขันได้ และหากใช้รำข้าวทั่วโลกกว่า 76 ล้านตันมาผลิตอาหาร ก็จะช่วยแก้ปัญหาทรัพยากรจำกัด พร้อมมอบโปรตีนคุณภาพดีให้ผู้บริโภค
เส้นหมี่ออร์แกนิกไทย บุกตลาดโลกด้วยนวัตกรรมเพื่อสุขภาพและสิ่งแวดล้อม
วิภาดา พลาธนพร จากทีม Foodle Noodle ผู้ผลิตเส้นข้าวไทย Low GI ใยอาหารสูง ปรุงได้หลากหลาย เหมาะสำหรับผู้รักสุขภาพ บอกว่า เดิมทีตนเองเป็นผู้ผลิตเส้นก๋วยเตี๋ยวและเส้นหมี่ออร์แกนิกของไทยที่ดำเนินธุรกิจมากว่า 15 ปี มีลูกค้าหลักส่งออกไปยุโรปและอเมริกา โดยเลือกใช้ข้าวออร์แกนิกเป็นวัตถุดิบหลัก เพื่อรองรับผู้บริโภคที่รักสุขภาพทั่วโลก ล่าสุดได้พัฒนาผลิตภัณฑ์ “เส้นหมี่ไฟเบอร์” ที่มีค่าดัชนีน้ำตาลต่ำ ตอบโจทย์ผู้ที่ต้องการควบคุมน้ำตาลและผู้ป่วยเบาหวาน
จุดแข็งของแบรนด์นี้ไม่ใช่แค่การเป็น Organic 100% แต่ยังครอบคลุมตั้งแต่ต้นน้ำถึงปลายน้ำ โดยควบคุมกระบวนการเพาะปลูกข้าวออร์แกนิกปลอดสารพิษ ตรวจสอบย้อนกลับได้ทุกขั้นตอน อีกทั้งยังเพิ่มนวัตกรรมด้านโภชนาการให้เส้นหมี่ดูดซึมได้ง่าย มีใยอาหารสูง และช่วยเสริมสุขภาพระบบลำไส้ แตกต่างจากเส้นทั่วไปที่มีสารกันบูด แม้จะอยู่ในปริมาณที่กฎหมายยอมรับ แต่ก็ยังมีความเสี่ยงต่อเด็กเล็กและผู้บริโภคระยะยาว
นอกจากจะช่วยให้ผู้บริโภคเข้าถึงอาหารที่ปลอดภัยและดีต่อสุขภาพแล้ว โมเดลนี้ยังสนับสนุนเกษตรกรให้หันมาปลูกข้าวออร์แกนิก ซึ่งสร้างผลผลิตที่ดีกว่าในระยะยาว ได้ราคาพรีเมียม และลดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม สะท้อนแนวคิด “ทำเพื่อทุกคน” ทั้งผู้บริโภค เกษตรกร และโลกใบนี้ จึงทำให้ธุรกิจสามารถยืนหยัดอย่างยั่งยืนมากว่า 15 ปี และยังคงพัฒนาต่อเพื่อให้คนทั่วโลกเข้าถึงอาหารสุขภาพในราคาที่จับต้องได้
ข้างต้นเป็นตัวอย่างของผู้เข้าร่วมโครงจากทั้งหมด 10 ทีม และทุกทีมถือเป็นตัวอย่างที่แสดงให้เห็นว่าอาหารไทยไม่ใช่แค่รสชาติ แต่คือเรื่องราวของความคิดสร้างสรรค์ที่ผู้ประกอบการเหล่านี้เปลี่ยนโจทย์ยากให้เป็นโอกาสใหญ่เพื่อพิสูจน์ว่านวัตกรรมของคนไทยสามารถพาแบรนด์ท้องถิ่นก้าวสู่ระดับสากลได้จริงอย่างยั่งยืน