หลาย ๆ คน อาจจะมีความเข้าใจที่คลาดเคลื่อนว่า “โรคหลอดเลือดสมอง” นั้นเกิดมาจากการทำงานหนักจนเครียดแล้วเกิดโรคได้ แต่หากมาดูสาเหตุและปัจจัยจริง ๆ แล้วนั้น โรคนี้ อาจจะไม่ใช่เพียงแค่สาเหตุที่ว่านี้เพียงอย่างเดียว แต่รวมไปถึงสาเหตุและการใช้ชีวิตในแบบอื่น ๆ ที่อาจส่งผลกระทบต่อร่างกาย จนทำให้เกิดโรคดังกล่าวนี้ได้ด้วย
สาเหตุของการเกิดโรค
สำหรับสาเหตุที่เกิดโรคนี้นั้น จุดเริ่มมาจาก การมีไขมันไปเกาะผนังหลอดเลือดด้านในหลอดเลือดสมอง หรือมีลิ่มเลือดขนาดเล็กที่ลิ้นหัวใจและผนังหัวใจหลุดลอยตามกระแสเลือดไปอุดตันหลอดเลือดในสมอง ซึ่งมักพบในผู้ป่วยโรคหัวใจเต้นผิดจังหวะ หัวใจโต ลิ้นหัวใจตีบหรือรั่ว ผนังหัวใจรั่ว
หรือเกิดจากการฉีกของผนังหลอดเลือดด้านในทำให้เส้นเลือดอุดตัน รวมถึงการแข็งตัวของเลือดที่เร็วเกินไป หรือเกล็ดเลือดมากเกินไปล้วนเป็นสาเหตุหลักที่ทำให้หลอดเลือดอุดตันได้นั่นเอง
ปัจจัยเสี่ยงที่ก่อให้เกิด “โรคหลอดเลือดสมอง”
สำหรับการเกิดโรคหลอดเลือดสมอง ก็สามารถแบ่งเป็นปัจจัยเสี่ยงที่ได้ดังนี้
ปัจจัยเสี่ยงที่ป้องกันไม่ได้
-อายุ เมื่ออายุมากขึ้น หลอดเลือดก็จะมีการเสื่อมตามไปด้วย โดยผิวชั้นในของหลอดเลือดจะหนาและแข็งขึ้นจากการที่มีไขมันและหินปูนมาเกาะ แล้วรูที่เลือดไหลผ่านจะแคบลงเรื่อย ๆ
-เพศ มีการพบว่าเพศชายมีความเสี่ยงต่อโรคหลอดเลือดสมองสูงกว่าเพศหญิง
-ภาวะการแข็งตัวของเลือดเร็วกว่าปกติ จะงผลให้เกิดการจับตัวกันของเม็ดเลือดและมีลิ่มเลือดเกิดขึ้นได้ง่ายกว่าคนปกติ
ปัจจัยเสี่ยงที่ป้องกันได้
-ความดันโลหิตสูง เป็นปัจจัยเสี่ยงที่สำคัญที่สุดของโรคหลอดเลือดสมอง ผู้ที่มีภาวะความดันโลหิตสูงจึงมีโอกาสเป็นโรคหลอดเลือดสมองได้มากกว่าคนปกติ
-เบาหวาน เป็นสาเหตุที่ทำให้หลอดเลือดแข็งทั่วร่างกาย หากเกิดที่สมองจะมีโอกาสเป็นโรคหลอดเลือดสมองมากกว่าคนปกติ 2-3 เท่า
-ไขมันในเลือดสูง ถือว่าเป็นความเสี่ยงของโรคหลอดเลือดสมองเช่นเดียวกับโรคหลอดเลือดหัวใจ คือภาวะไขมันสะสมอยู่ตามผนังหลอดเลือด ทำให้กีดขวางการลำเลียงเลือด
-โรคหัวใจ เช่น โรคลิ้นหัวใจผิดปกติ หัวใจเต้นผิดจังหวะ เป็นสาเหตุของการเกิดลิ่มเลือด ถ้าลิ่มเลือดไปอุดตันที่หลอดเลือดสมอง ก็จะทำให้สมองขาดเลือดได้
-การสูบบุหรี่ เนื่องจากสารนิโคตินและคาร์บอนมอนอกไซด์ จะทำให้ปริมาณออกซิเจนลดลง และเป็นตัวทำลายผนังหลอดเลือดทำให้หลอดเลือดแข็งตัว พบว่าการสูบบุหรี่เพียงอย่างเดียวเพิ่มความเสี่ยงต่อโรคหลอดเลือดสมองถึง 3.5%
-ยาคุมกำเนิด ในผู้หญิงที่ใช้ยาคุมกำเนิดที่มีฮอร์โมนเอสโตรเจนสูงจะมีความเสี่ยงต่อการเกิดโรคหลอดเลือดสมองสูง
-โรคซิฟิลิส เป็นสาเหตุของหลอดเลือดอักเสบและหลอดเลือดแข็ง
- ขาดการออกกำลังกาย
การป้องกัน
-ต้องไม่สูบบุหรี่ แต่สำหรับเรื่องแอลกอฮอล์ ถ้าหลีกเลี่ยงได้ก็ยิ่งดี
-การควบคุมโรคพื้นฐานที่เป็นโรคที่ไม่ติดต่อ เช่น เบาหวาน ความดัน โรคไต ภาวะโภชนาการเกิน ถ้ามีการควบคุมตรงนี้ได้ เราก็สามารถป้องกันภาวะผิดปกติของหลอดเลือดในสมองได้
-หลีกเลี่ยงการใช้ยาบางกลุ่มที่มีโอกาสทำให้เกิดภาวะหลอดเลือดสมองผิดปกติ เช่น ยาที่กระตุ้นให้กระปรี้กระเปร่า หรือยาที่ทำให้อวัยวะเพศแข็งตัว
-หรือแม้กระทั่งยาประเภทอื่น ๆ เช่น ยาคุมกำเนิด วิตามินบางชนิดก็อาจจะทำให้เกิดภาวะผิดปกติของหลอดเลือดในสมองได้เหมือนกัน เพราะฉะนั้น ถ้าสามารถหลีกเลี่ยงหรือใช้ในปริมาณที่เหมาะสม เราก็จะสามารถลดโอกาสในการเกิดความผิดปกติของหลอดเลือดในสมองได้
ขอบคุณข้อมูลอ้างอิงประกอบจาก : โรงพยาบาลศิครินทร์, โรงพยาบาลบำรุงราษฎร์ และ Rama Channel


