พบกะโหลก "แพนด้าโบราณ" ไม่ใหญ่ยักษ์เหมือนปัจจุบัน

บีบีซีนิวส์/เอเยนซี - นักวิจัยพบกะโหลกหมีแพนด้าโบราณ ระบุเป็นหมีแคระ ขนาดไม่ใหญ่เหมือนแพนด้าปัจจุบัน แต่มีโครงสร้างฟันที่แข็งแรงเหมือนกัน เชื่อใช้เพื่อการกินไผ่ ส่วนจะมีขนขาว-ดำเหมือนกันหรือไม่นักวิจัยไม่อาจระบุ

นักโบราณชีววิทยาค้นพบกะโหลกบรรพบุรุษใกล้ชิดที่สุดของหมีแพนด้า ซึ่งเป็นหมี "ขนาดแคระ" ที่อาศัยอยู่ทางตอนใต้ของประเทศจีนเมื่อประมาณ 2 ล้านปีที่แล้ว งานศึกษาที่ตีพิมพ์ในวารสารของสถาบันวิทยาศาสตร์สหรัฐฯ (Proceedings of the National Academy of Sciences) เผย

ทีมนักวิจัยระบุว่าฟอสซิลที่ค้นพบมีสภาพค่อนข้างสมบูรณ์และมีลักษณะของกะโหลกหมีแพนด้าทุกประการ แต่มีขนาดกะโหลกเพียงครึ่งหนึ่งของหมีแพนด้าในปัจจุบัน ซึ่งอาจหมายความว่า บรรพบุรุษยุคโบราณของแพนด้ามีขนาดเล็กกว่าแพนด้าในปัจจุบัน หมีแพนด้ายุคโบราณนี้มีขนาดตัวสั้นกว่าแพนด้ายุคปัจจุบันอย่างน้อย 2 ฟุต และอาจจะมีขนาดประมาณสุนัขขนาดกลาง โดยประมาณว่ามีขนาดความยาวของตัวประมาณ 1 เมตร ขณะที่แพนด้าปัจจุบันมีความยาวมากกว่า 1.5 เมตร

ซากดึกดำบรรพ์ชิ้นนี้เติมเต็มช่องว่างประวัติการเก็บฟอสซิลหมีแพนด้า โดยเป็นเครื่องยืนยันทฤษฎีที่นักโบราณชีววิทยาสงสัยมานาน ซึ่งก็คือ หมีแพนด้าในปัจจุบันมีต้นกำเนิดย้อนกลับไปได้หลายล้านปี และมีวิวัฒนาการมาจากสายบรรพบุรุษที่ต่างกันอย่างน้อย 2 สาย

"สิ่งนี้ชี้ให้เห็นว่า หมีแพนด้ามีสายวิวัฒนาการแยกออกจากหมีสายพันธุ์อื่นมานานหลายล้านปี" รัสเซล ซิโอคอน (Russell L. Ciochon) นักมานุษยโบราณวิทยา จากมหาวิทยาลัยไอโอวา (University of Iowa) ผู้เขียนร่วมงานศึกษาชิ้นนี้กล่าว พร้อมทั้งระบุอีกว่ากระโหลกของแพนด้ามีลักษณะที่เชื่อมต่อเป็นหนึ่งเดียว และการค้นพบกะโหลกพร้อมฟันบนทั้งหมดทำให้เห็นได้ชัดว่าลักษณะของสัตว์ชนิดนี้เป็นอย่างไร

"สิ่งที่ทำให้เราประหลาดใจคือมันคล้ายกับเป็นเวอร์ชันที่เล็กลงของแพนด้าในปัจจุบัน แม้ว่ามันจะมีอายุมากกว่า 2 ล้านปีมาแล้วก็ตาม" ซิโอคอนกล่าว แต่ทีมวิจัยก็ไม่อาจระบุได้ว่าแพนด้าโบราณมีขนปุกปุยที่เป็นสีขาวคาดดำเช่นเดียวกับแพนด้าในปัจจุบันหรือไม่

อย่างไรก็ดีนอกจากความแตกต่างของขนาดแล้วทีมวิจัยยังพบโครงสร้างทางกายภาพของแพนด้าโบราณที่คล้ายกับแพนด้าในปัจจุบัน นั่นคือการเรียงกันของฟันที่แข็งแรงและตำหนิที่ระบุถึงกล้ามเนื้ออย่างชัดเจน นำไปสู่ความเข้าใจว่ามันต้องมีกลไกในการเคี้ยวที่ทรงพลังซึ่งจำเป็นต่อการกินยอดใบไผ่

"หมีโดยทั่วไปจะเป็นสัตว์กินเนื้อหรือไม่ก็เป็นสัตว์ที่กินได้ไม่เลือกทั้งพืชและสัตว์ แต่สำหรับแพนด้า พวกมันมีวิถีทางที่จากไปอย่างชัดเจน พวกมันได้รับมอบหมายให้เป็นมังสวิรัติ ในช่วงต้นวิวัฒนาการของแพนด้า พวกมันอาจแผ่ขยายเข้าไปในป่าไผ่และเริ่มกินไผ่ตั้งแต่นั้น และพวกมันอาจกินอาหารที่หลากหลายมาก่อน จากนั้นพวกมันก็กินอาหารที่จำเพาะมากขึ้นและมากขึ้น" ซิโอคอนกล่าว

ทั้งนี้นักวิจัยได้ทราบมาสักระยะแล้วว่า หมีแพนด้าซึ่งตอนนี้มีอยู่เฉพาะในป่าไผ่ทางตะวันตกเฉียงใต้ของจีน สืบเชื้อสายมาจากหมีขนาดใหญ่กว่า ซึ่งมีชื่อวิทยาศาสตร์ว่า Ailuropoda baconi และมีชีวิตอยู่เมื่อประมาณ 500,000 ปีก่อน ส่วนกะโหลก "หมีแคระ" ที่ค้นพบนี้เป็นหมีสายพันธุ์ Ailuropoda microta และก่อนหน้านี้ก็มีร่องรอยว่าบรรพบุรุษโบราณอีกสายหนึ่งของหมีแพนด้าอาศัยอยู่ในป่าทางตะวันออก