อ.ช้างฟาด! ที่นี่ห้วยขวาง ไม่ใช่ Gotham ที่จะต่อสู้ได้โดยไม่สนกฎหมาย
ยังคงเป็นประเด็นร้อนในสังคมออนไลน์ สำหรับเหตุการณ์ยิงกันภายในพื้นที่ตลาดห้วยขวาง ซึ่งนำไปสู่กระแสถกเถียงอย่างกว้างขวางเกี่ยวกับสิทธิในการป้องกันตัว การใช้กำลังของเจ้าหน้าที่ และขอบเขตของกฎหมาย โดยล่าสุด อาจารย์ช้าง หรือ อาจารย์ธำรงศักดิ์ เกียรติไพบูลย์สินธุ์ นักวิชาการด้านอาชญาวิทยาและผู้เชี่ยวชาญด้านการป้องกันอาชญากรรมทางเทคโนโลยี ได้ออกมาแสดงความคิดเห็นผ่านเฟซบุ๊กส่วนตัวอย่างดุเดือด
อาจารย์ช้างระบุว่า สังคมไทยกำลังเผชิญกับปรากฏการณ์ที่น่ากังวล เมื่อมีประชาชนจำนวนไม่น้อยแสดงความชื่นชมและยกย่องผู้ก่อเหตุในฐานะ "ฮีโร่" เพียงเพราะมองว่าอีกฝ่ายมีพฤติกรรมเป็นผู้รังแกหรือสร้างความเดือดร้อนให้สังคม โดยเตือนว่าการตัดสินความถูกผิดด้วยความสะใจ อาจนำพาสังคมออกนอกกรอบของหลักนิติรัฐได้
พร้อมยกเปรียบเทียบอย่างเผ็ดร้อนว่า
“ที่นี่ ห้วยขวาง กรุงเทพมหานคร ไม่ใช่มหานคร Gotham ที่จะมีแบทแมนออกมาต่อสู้เพื่อความถูกต้อง โดยไม่ต้องคำนึงถึงกฎหมาย”
นักวิชาการรายนี้มองว่า แม้ประชาชนจำนวนมากจะรู้สึกอัดอั้นกับปัญหาอาชญากรรมหรือพฤติกรรมของกลุ่มผู้มีอิทธิพลบางกลุ่ม แต่การใช้อาวุธปืนยิงตอบโต้บุคคลที่ไม่มีอาวุธ ย่อมเป็นเรื่องที่ต้องพิจารณาภายใต้กรอบกฎหมายอย่างเคร่งครัด ไม่ใช่อาศัยความรู้สึกหรืออารมณ์ของสังคมเป็นตัวตัดสิน
อาจารย์ช้างยังตั้งข้อสังเกตเกี่ยวกับการพกพาอาวุธปืนในที่สาธารณะ โดยระบุว่า การพกอาวุธปืนไปในตลาดหรือสถานที่ชุมชน ไม่ควรถูกมองเป็นเรื่องปกติหรือเป็นสัญลักษณ์ของความกล้าหาญ พร้อมย้ำว่า กฎหมายให้อำนาจประชาชนในการป้องกันตัวได้ แต่การตอบโต้จะต้องอยู่ในขอบเขตที่สมควรแก่เหตุและได้สัดส่วนกับภัยคุกคามที่เกิดขึ้น
อีกประเด็นที่ถูกหยิบยกขึ้นมาคือ หลักการใช้กำลัง (Use of Force) ซึ่งอาจารย์ช้างระบุว่า เป็นสิ่งที่เจ้าหน้าที่ตำรวจได้รับการฝึกฝนมาโดยตรง โดยเฉพาะการประเมินสถานการณ์และการเลือกใช้มาตรการจากเบาไปหาหนัก ก่อนจะไปถึงการใช้อาวุธปืนซึ่งถือเป็นมาตรการขั้นสูงสุดในการปกป้องชีวิต
“สังคมต้องอยู่ด้วยกฎหมาย ไม่ใช่ความสะใจ” คือหนึ่งในสารสำคัญที่อาจารย์ช้างพยายามสื่อผ่านบทความดังกล่าว พร้อมตั้งคำถามกลับไปยังสังคมว่า หากวันหนึ่งประชาชนยอมรับให้ใครก็ตามใช้อาวุธตัดสินความถูกผิดแทนกระบวนการยุติธรรม เพียงเพราะเห็นว่าผู้ถูกยิงเป็นคนไม่ดี สังคมจะยังเหลือหลักประกันด้านสิทธิเสรีภาพและความยุติธรรมอยู่หรือไม่
อย่างไรก็ตาม อาจารย์ช้างยอมรับอย่างตรงไปตรงมาว่า หากตนเองตกอยู่ในสถานการณ์คับขันและถูกทำร้ายร่างกายอย่างรุนแรง ก็อาจยากที่จะควบคุมอารมณ์ได้เช่นกัน แต่ยังคงยืนยันว่าการพกพาอาวุธปืนติดตัวเพื่อความอุ่นใจ และพร้อมเผชิญหน้ากับความขัดแย้งตลอดเวลา ไม่ใช่แนวทางที่ควรส่งเสริมในสังคม
ช่วงท้ายของโพสต์ อาจารย์ช้างยังตั้งคำถามถึงแนวคิด "คนดีมีปืน" ว่า ในความเป็นจริงอาวุธปืนจำนวนมากกลับถูกใช้ในการก่อเหตุรุนแรงมากกว่าการป้องกันตัว พร้อมย้ำว่าอาวุธปืนอาจเป็นสัญลักษณ์ของอำนาจ แต่ไม่ได้หมายความว่าจะเป็นสัญลักษณ์ของความยุติธรรมเสมอไป
โพสต์ดังกล่าวได้รับความสนใจอย่างมากจากผู้ใช้งานโซเชียลมีเดีย โดยมีทั้งผู้ที่เห็นด้วยกับแนวคิดเรื่องการยึดหลักกฎหมายเป็นสำคัญ และผู้ที่มองว่าการตัดสินเหตุการณ์ควรพิจารณาจากบริบทของสถานการณ์ที่เกิดขึ้นด้วยเช่นกัน
News1 รายงาน