smart เป็นที่รู้จักจากรถยนต์สองที่นั่งขนาดเล็กสำหรับใช้งานในเมือง แต่ปัจจุบันได้เปลี่ยนตัวเองเป็นแบรนด์รถยนต์ไฟฟ้าระดับพรีเมียม ภายใต้การร่วมทุนระหว่าง Mercedes-Benz และ Geely พร้อมขยายผลิตภัณฑ์ไปสู่รถ SUV หลายขนาด
จุดเริ่มต้นจากรถยนต์สำหรับเมืองใหญ่
แนวคิดของ smart ย้อนกลับไปถึงปี 1972 เมื่อ Daimler ซึ่งเป็นบริษัทแม่ของ Mercedes-Benz ในขณะนั้น เริ่มศึกษารถยนต์ขนาดเล็กสำหรับแก้ปัญหาการจราจร พื้นที่จอดรถจำกัด และมลพิษในเมือง ก่อนพัฒนาเป็นรถต้นแบบ Mercedes-Benz NAFA ในปี 1981
โครงการเริ่มใกล้เคียงกับรถที่ผลิตขายจริงมากขึ้นในปี 1994 เมื่อ Daimler-Benz ร่วมมือกับ นิโคลัส ฮาเยค ผู้ก่อตั้ง Swatch จัดตั้งบริษัท Micro Compact Car AG เพื่อพัฒนารถยนต์ขนาดเล็กที่แตกต่างจากรถทั่วไป ส่วนชื่อ smart มาจากคำว่า Swatch Mercedes ART ซึ่งรวมชื่อของพันธมิตรทั้งสองฝ่ายเข้ากับคำว่า Art
smart City-Coupé สร้างภาพจำรถจิ๋วสองที่นั่ง
รถต้นแบบของ smart เปิดตัวต่อสาธารณชนในงาน Frankfurt Motor Show ปี 1997 ก่อนเริ่มผลิตรถรุ่นแรกที่โรงงานเมืองอ็องบัค ประเทศฝรั่งเศส ในปี 1998 โดยใช้ชื่อว่า smart City-Coupé และเปลี่ยนชื่อเป็น smart fortwo ในเวลาต่อมา
จุดเด่นของรถคือขนาดตัวถังที่สั้น มีสองที่นั่ง และใช้พื้นที่ภายในอย่างคุ้มค่า พร้อมโครงสร้างนิรภัย TRIDION Safety Cell ซึ่งกลายเป็นทั้งองค์ประกอบด้านความปลอดภัยและเอกลักษณ์การออกแบบของแบรนด์
ต่อมา smart ขยายผลิตภัณฑ์ไปยังรถหลายรูปแบบ เช่น Crossblade, Roadster และ forfour แต่รถสองที่นั่งอย่าง fortwo ยังคงเป็นรุ่นที่สร้างภาพจำให้แบรนด์ได้ชัดเจนที่สุด
เริ่มพัฒนารถไฟฟ้าก่อนตลาดเติบโต
smart ทดลองใช้งาน fortwo ไฟฟ้าจำนวน 100 คันในกรุงลอนดอนตั้งแต่ปี 2007 ก่อนเริ่มทำตลาด smart electric drive ในปี 2008 และเข้าสู่การผลิตจำนวนมากในปี 2011
ปี 2017 รถของแบรนด์ถูกนำเข้าไปอยู่ในกลุ่มผลิตภัณฑ์ไฟฟ้า Mercedes-Benz EQ ภายใต้ชื่อ smart EQ fortwo และ smart EQ forfour ก่อนที่ smart จะเปลี่ยนผลิตภัณฑ์ทั้งหมดเป็นรถยนต์ไฟฟ้าในปี 2019
Mercedes-Benz จับมือ Geely พลิกโฉม smart
เดือนมีนาคม 2019 Mercedes-Benz และ Zhejiang Geely Holding Group ประกาศจัดตั้งกิจการร่วมทุนเพื่อดูแล smart โดยทั้งสองฝ่ายถือหุ้นเท่ากันฝ่ายละ 50% ก่อนจดทะเบียนจัดตั้ง smart Automobile Co., Ltd. ในช่วงปลายปีเดียวกัน และประกาศการดำเนินงานอย่างเป็นทางการในเดือนมกราคม 2020
ภายใต้โครงสร้างใหม่ Mercedes-Benz Design รับผิดชอบการออกแบบรถ ส่วนงานวิจัยและพัฒนาดำเนินการโดย smart ในจีน พร้อมใช้เครือข่ายการผลิตและซัพพลายเชนของ Geely สำนักงานใหญ่ตั้งอยู่ในเขตอ่าวหางโจว เมืองหนิงโป ประเทศจีน ขณะที่งานขายและการดำเนินธุรกิจหลักอยู่ทั้งในจีนและยุโรป
ความเปลี่ยนแปลงครั้งนี้ทำให้ smart ขยับจากแบรนด์ที่เน้นรถเมืองขนาดเล็ก ไปสู่แบรนด์รถยนต์ไฟฟ้าระดับพรีเมียมที่สามารถพัฒนารถขนาดใหญ่และทำตลาดได้กว้างขึ้น
จาก fortwo สู่ครอบครัว SUV ไฟฟ้า
ผลิตภัณฑ์ยุคใหม่เริ่มต้นด้วย smart #1 ในปี 2022 ซึ่งเป็น SUV ไฟฟ้าขนาดเล็ก ตามด้วย smart #3 รถ SUV Coupe ในปี 2023 และ smart #5 รถ SUV ไฟฟ้าขนาดกลางในปี 2024 โดยรถทั้งสามรุ่นใช้เทคโนโลยีและเครือข่ายการผลิตในจีน ขณะที่งานออกแบบภายนอกและภายในเป็นหน้าที่ของ Mercedes-Benz Design
การเพิ่มรถ SUV เข้ามาทำให้ smart ไม่ได้จำกัดอยู่กับรถสองที่นั่งสำหรับขับในเมืองอีกต่อไป แต่ครอบคลุมตั้งแต่รถขนาดเล็กสำหรับใช้งานประจำวัน ไปจนถึงรถสำหรับครอบครัวและรุ่นสมรรถนะสูงภายใต้ชื่อ BRABUS
smart #2 กลับสู่รถสองที่นั่ง พร้อมแคมเปญบนกำแพง
หลังจากขยายผลิตภัณฑ์ไปสู่รถ SUV หลายขนาด smart เตรียมกลับไปหารากฐานของแบรนด์ด้วย smart #2 รถยนต์ไฟฟ้าสองที่นั่งที่พัฒนาขึ้นเพื่อรับช่วงต่อจาก fortwo โดยมีกำหนดเปิดตัวในงาน Paris Motor Show เดือนตุลาคม 2026
ก่อนเปิดตัวรถจริง smart เลือกเผยรายละเอียดการออกแบบผ่านแคมเปญภาพวาดบนกำแพงภายใต้แนวคิด “Change of Perspectives” เริ่มจากเซี่ยงไฮ้ ฮ่องกง บัวโนสไอเรส และเมลเบิร์น ก่อนขยายไปยังเบอร์ลินและปารีส
ภาพแต่ละแห่งสร้างขึ้นโดยศิลปินท้องถิ่น และนำรูปทรงของ smart #2 ไปเชื่อมกับวัฒนธรรมของแต่ละเมือง วิธีนำเสนอนี้ยังสอดคล้องกับที่มาของชื่อ s+m+art หรือ Swatch + Mercedes + Art พร้อมเชื่อมภาพลักษณ์รถเมืองขนาดเล็กเข้ากับศิลปะบนท้องถนน
เตรียมเปิดตลาดประเทศไทย
ล่าสุด กลุ่มธนบุรีฯ ได้รับสิทธิ์ การเป็นผู้นำเข้าและตัวแทนจัดจำหน่ายรถยนต์ smart ในประเทศไทย และเตรียมเปิดตัวแบรนด์ในวันที่ 20 ตุลาคม 2569 และจะร่วมจัดแสดงรถในงาน Motor Expo 2026 ช่วงเดือนธันวาคมนี้ด้วย โดยวางตำแหน่งเป็นรถยนต์ไฟฟ้าระดับพรีเมียมที่เน้นการออกแบบและไลฟ์สไตล์ แข่งขันกับ MINIรวมถึงรถขนาดใกล้เคียงจาก Mercedes-Benz, BMW, Volvoและ Audi
รถที่คาดว่าจะนำเข้ามาทำตลาดในไทยอ้างอิงจากรถรุ่นพวงมาลัยขวาที่จำหน่ายในมาเลเซียมีด้วยกัน 3 รุ่น ได้แก่ smart #1, smart #3 และ smart #5 ขณะที่รุ่นย่อยและสเปกสำหรับประเทศไทย รอประกาศอย่างเป็นทางการจากแบรนด์ ซึ่งจะมีขึ้นในวันที่ 20 ตุลาคม 2569 นี้
ที่มา: smart UK, smart Newsroom, กลุ่ม ธนบุรีฯ
