จีนเตรียมบังคับใช้มาตรฐานความปลอดภัยใหม่สำหรับรถยนต์พลังงานใหม่ หรือ NEV ตั้งแต่วันที่ 1 กรกฎาคม 2026 เป็นต้นไป โดยครอบคลุมทั้งตัวรถและแบตเตอรี่
มาตรฐานใหม่นี้ประกอบด้วย Safety Requirements for Electric Vehicles (GB18384—2025) และ Safety Requirements for Power Batteries for Electric Vehicles (GB38031—2025) ซึ่งออกแบบมาเพื่อยกระดับความปลอดภัยของรถยนต์ไฟฟ้าในจีน
เรื่องนี้สำคัญเพราะตลาดรถพลังงานใหม่ของจีนเติบโตเร็วมาก ข้อมูลจากสมาคมผู้ผลิตรถยนต์แห่งประเทศจีนระบุว่า ในเดือนพฤษภาคม 2026 จีนผลิตรถพลังงานใหม่ได้ 1.554 ล้านคัน และมียอดขาย 1.496 ล้านคัน ขณะที่สิ้นปี 2025 จีนมีรถพลังงานใหม่ใช้งานสะสมแล้ว 43.97 ล้านคัน
รถต้องมีระบบตัดไฟแรงดันสูงแบบกายภาพ
หนึ่งในข้อกำหนดสำคัญของมาตรฐานใหม่คือ รถยนต์ไฟฟ้าต้องมีระบบ “one-touch power-off” แบบกายภาพ หรือระบบตัดไฟแรงดันสูงด้วยการสั่งงานเพียงครั้งเดียว
ระบบนี้จะช่วยให้ผู้ขับขี่หรือเจ้าหน้าที่กู้ภัยสามารถตัดการเชื่อมต่อวงจรไฟฟ้าแรงดันสูงออกจากระบบกักเก็บพลังงานได้โดยตรง
ต่างจากวิธีเดิมที่พึ่งพาระบบซอฟต์แวร์เป็นหลัก โดยเป้าหมายคือเพิ่มความน่าเชื่อถือและช่วยให้การกู้ภัยหลังเกิดอุบัติเหตุทำได้ปลอดภัยและรวดเร็วขึ้น
แบตเตอรี่ต้องไม่เกิดไฟไหม้หรือระเบิด
มาตรฐานแบตเตอรี่ฉบับใหม่ยกระดับข้อกำหนดด้านความปลอดภัยอย่างชัดเจน
จากเดิมที่กำหนดให้ระบบต้องแจ้งเตือนอย่างน้อย 5 นาที ก่อนเกิดไฟไหม้หรือการระเบิด มาตรฐานใหม่ปรับเป็น แบตเตอรี่ต้องไม่เกิดไฟไหม้หรือระเบิด พร้อมยังต้องมีสัญญาณแจ้งเตือน และควันที่เกิดขึ้นต้องไม่เป็นอันตรายต่อผู้โดยสาร
นี่คือจุดเปลี่ยนสำคัญ เพราะมาตรฐานไม่ได้ต้องการเพียง “เตือนก่อนเกิดเหตุ” แต่ต้องการให้ระบบแบตเตอรี่ปลอดภัยขึ้นจนไม่เกิดไฟไหม้หรือระเบิดในการทดสอบที่กำหนด
เพิ่มการทดสอบชนใต้ท้องรถและชาร์จเร็ว 300 รอบ
มาตรฐานใหม่ยังเพิ่มการทดสอบที่เกี่ยวข้องกับการใช้งานจริงมากขึ้น
หนึ่งคือ การทดสอบการกระแทกใต้ท้องรถ เพื่อดูว่าแบตเตอรี่สามารถป้องกันความเสียหายจากการชนหรือกระแทกบริเวณใต้ท้องรถได้ดีเพียงใด
อีกหนึ่งคือ การทดสอบหลังชาร์จเร็ว 300 รอบ โดยหลังผ่านการชาร์จเร็วครบตามเงื่อนไข แบตเตอรี่จะต้องผ่านการทดสอบลัดวงจรภายนอก และต้องไม่เกิดไฟไหม้หรือระเบิด
อาจกระทบต้นทุน แต่ช่วยยกระดับมาตรฐานอุตสาหกรรม
ผู้เชี่ยวชาญที่อ้างโดย Economic Information มองว่า มาตรฐานใหม่นี้อาจช่วยเร่งการคัดกรองผู้ผลิตในอุตสาหกรรม โดยผู้ผลิตที่ผ่านมาตรฐานจะได้เปรียบมากขึ้น ขณะที่การแข่งขันด้วยสินค้าราคาถูกและคุณภาพต่ำอาจถูกจำกัดลง
Dr. Han Guangshuai จากมหาวิทยาลัย Tongji ระบุว่า มาตรฐานใหม่นี้อาจช่วยให้การประเมินมูลค่ารถพลังงานใหม่มือสองมีเกณฑ์ที่ชัดเจนขึ้น และช่วยลดความกังวลของบริษัทประกันภัย ซึ่งอาจเกี่ยวข้องกับปัญหาเบี้ยประกันสูงหรือการรับประกันรถพลังงานใหม่มือสอง
อย่างไรก็ตาม นักวิเคราะห์ในอุตสาหกรรมคาดว่า มาตรฐานใหม่อาจทำให้ต้นทุนแบตเตอรี่เพิ่มขึ้น และอาจกระทบราคาของรถรุ่นใหม่หลังเดือนกรกฎาคม แต่ราคาขายจริงจะขึ้นอยู่กับกลยุทธ์ต้นทุนและการตั้งราคาของผู้ผลิตแต่ละราย
CATL และ BYD เริ่มผ่านมาตรฐานใหม่แล้ว
ผู้ผลิตรายใหญ่บางรายเริ่มเตรียมพร้อมล่วงหน้าแล้ว CATL ระบุว่า แบตเตอรี่สำหรับรถยนต์นั่งและรถเชิงพาณิชย์ที่ผลิตจำนวนมากทั้งหมดของบริษัท ผ่านการทดสอบตามมาตรฐานใหม่ตั้งแต่เดือนพฤษภาคม 2025
ด้าน BYD ยืนยันว่า Blade Battery รุ่นที่ 2 ผ่านมาตรฐานใหม่แล้วเช่นกัน และมีผลการทดสอบสูงกว่าข้อกำหนดขั้นต่ำ
Wu Kai นักวิชาการจาก Chinese Academy of Engineering และหัวหน้านักวิทยาศาสตร์ของ CATL ระบุว่า หากมาตรฐานใหม่ถูกใช้เต็มรูปแบบ อัตราการลุกไหม้เองของรถพลังงานใหม่ในจีนอาจต่ำกว่ารถยนต์เครื่องยนต์สันดาปภายในในระดับหนึ่งลำดับขั้น
จีนเดินหน้าคุมความปลอดภัย EV เข้มขึ้น
นอกจากสองมาตรฐานหลักนี้ หน่วยงานจีน เช่น กระทรวงอุตสาหกรรมและเทคโนโลยีสารสนเทศ และสำนักงานบริหารกำกับดูแลตลาดแห่งรัฐ ยังเดินหน้าปรับปรุงมาตรฐานความปลอดภัยต่อเนื่อง
ล่าสุดมีการออกมาตรฐาน Fire Detectors for Vehicles (GB47497—2026) ซึ่งเน้นการตรวจจับสัญญาณเตือนล่วงหน้าของภาวะ Thermal Runaway หรือความร้อนสูงผิดปกติในแบตเตอรี่
ภาพรวมของมาตรฐานชุดนี้สะท้อนว่า จีนกำลังยกระดับความปลอดภัยของรถยนต์ไฟฟ้าให้เข้มขึ้น ทั้งในระดับตัวรถ แบตเตอรี่ และระบบตรวจจับความผิดปกติ เพื่อรองรับตลาดรถพลังงานใหม่ที่มีขนาดใหญ่มากขึ้นเรื่อย ๆ
อ้างอิง: CarNewsChina / CATL / BYD