ปรัชญาการทำงานแบบ “เจแปนเวย์” ผ่านมุมมองของผู้บริหารชาวไทย ซึ่งผ่านประสบการณ์ทำงานกับชาวญี่ปุ่นมานานกว่า 10 ปี......โดย ดร.ธนศักดิ์ วหาวิศาล
ที่ปรึกษากรรมการบริหาร บริษัทอิเดมิตสึ อพอลโล (ประเทศไทย) จำกัด

18
ในโลกตะวันตก เมื่ออะไรแตก เรามักจะทิ้งมันไป แต่ในวัฒนธรรมญี่ปุ่น มีศิลปะหนึ่งที่ทำตรงกันข้าม
นั่นคือ “金継ぎ (Kintsugi)” – การซ่อมของที่แตก ด้วยทองคำ Kintsugi ไม่ใช่แค่เทคนิคการปะติด
แต่มันคือ ปรัชญาที่ยอมรับว่า รอยร้าวคือส่วนหนึ่งของประวัติศาสตร์ของสิ่งนั้น และเมื่อเราซ่อมมันอย่างตั้งใจ รอยร้าวนั้น…กลับกลายเป็นสิ่งงดงามที่สุด
ผมได้รู้จักคำนี้ครั้งแรกจากพิพิธภัณฑ์เล็ก ๆ แห่งหนึ่งในเกียวโต
มีชามเซรามิกใบหนึ่งวางอยู่ในตู้โชว์ มันไม่ได้สมบูรณ์ ไม่เรียบเนียน ไม่มีความเงาวาวเหมือนของใหม่ แต่กลับสะดุดตาด้วยเส้นรอยแตกสีทองที่พาดผ่านเนื้อชามอย่างภาคภูมิ
มีป้ายเขียนไว้ว่า
“สิ่งนี้เคยแตก และเจ้าของเลือกจะซ่อมมันด้วยทอง ไม่ใช่เพื่อปิดรอย…แต่เพื่อแสดงว่า นี่คือรอยแผลที่มันผ่านมา และทำให้มันเป็นชิ้นเดียวในโลก”
ผมกลับมานั่งเงียบอยู่ครู่หนึ่ง เพราะมันไม่ได้สะท้อนแค่ภาชนะ แต่มันสะท้อน “หัวใจคน” ในชีวิตของเราก็ไม่ต่างกัน เราทุกคนเคยผิดหวัง เคยพัง เคยล้ม เคยแตก แต่คำถามคือ…เราจะซ่อมมันด้วยอะไร บางคนปิดบังรอยร้าวด้วยความเงียบ บางคนปิดมันด้วยความเข้มแข็งจอมปลอม แต่ Kintsugi สอนว่า เราไม่จำเป็นต้องปิด…แค่ “เปลี่ยนวิธีมอง”
ผมนึกถึงพนักงานคนหนึ่งในบริษัท เขาเคยล้มเหลวในโปรเจกต์ใหญ่ ถูกตำหนิอย่างหนัก เงียบหายไปจากวงประชุม และแทบไม่กล้ารับผิดชอบงานเดิมอีกเลย ผมเข้าไปคุยกับเขาส่วนตัว บอกเขาว่า
“คนที่เคยล้ม…มีค่ามากกว่าคนที่ไม่เคยลอง” และถ้าคุณกลับมาซ่อมรอยร้าวนั้นด้วยความเข้าใจ วันหนึ่งรอยร้าวนั้นจะเป็นสิ่งที่ทำให้คุณ…มั่นคงกว่าที่เคย
แน่นอนว่าเขากลับมา และไม่นาน…กลายเป็นคนที่ทีมไว้วางใจมากที่สุด
ไม่ใช่เพราะเขาไม่พลาด แต่เพราะเขา “ผ่านการพลาด” มาแล้ว และเรียนรู้จะยอมรับมันอย่างตรงไปตรงมา
ความสมบูรณ์แบบไม่ใช่ไม่มีรอยร้าว แต่คือการยอมรับรอยร้าวนั้นอย่างสง่างาม Kintsugi สอนให้เราเปลี่ยนความคิดว่า “การซ่อมแซม” ไม่ใช่ความอับอาย แต่คือ “ความกล้าหาญเงียบ ๆ” ที่ใครมีได้…คนนั้นคือผู้ชนะในแบบที่ลึกและแท้จริงที่สุด
“จงซ่อมแผลของคุณด้วยความเข้าใจ ไม่ใช่ความอาย
เพราะรอยร้าวที่เต็มไปด้วยทอง…งดงามกว่าภาชนะใหม่ที่ไม่เคยถูกใช้งาน”
ที่ปรึกษากรรมการบริหาร บริษัทอิเดมิตสึ อพอลโล (ประเทศไทย) จำกัด
18
ในโลกตะวันตก เมื่ออะไรแตก เรามักจะทิ้งมันไป แต่ในวัฒนธรรมญี่ปุ่น มีศิลปะหนึ่งที่ทำตรงกันข้าม
นั่นคือ “金継ぎ (Kintsugi)” – การซ่อมของที่แตก ด้วยทองคำ Kintsugi ไม่ใช่แค่เทคนิคการปะติด
แต่มันคือ ปรัชญาที่ยอมรับว่า รอยร้าวคือส่วนหนึ่งของประวัติศาสตร์ของสิ่งนั้น และเมื่อเราซ่อมมันอย่างตั้งใจ รอยร้าวนั้น…กลับกลายเป็นสิ่งงดงามที่สุด
ผมได้รู้จักคำนี้ครั้งแรกจากพิพิธภัณฑ์เล็ก ๆ แห่งหนึ่งในเกียวโต
มีชามเซรามิกใบหนึ่งวางอยู่ในตู้โชว์ มันไม่ได้สมบูรณ์ ไม่เรียบเนียน ไม่มีความเงาวาวเหมือนของใหม่ แต่กลับสะดุดตาด้วยเส้นรอยแตกสีทองที่พาดผ่านเนื้อชามอย่างภาคภูมิ
มีป้ายเขียนไว้ว่า
“สิ่งนี้เคยแตก และเจ้าของเลือกจะซ่อมมันด้วยทอง ไม่ใช่เพื่อปิดรอย…แต่เพื่อแสดงว่า นี่คือรอยแผลที่มันผ่านมา และทำให้มันเป็นชิ้นเดียวในโลก”
ผมกลับมานั่งเงียบอยู่ครู่หนึ่ง เพราะมันไม่ได้สะท้อนแค่ภาชนะ แต่มันสะท้อน “หัวใจคน” ในชีวิตของเราก็ไม่ต่างกัน เราทุกคนเคยผิดหวัง เคยพัง เคยล้ม เคยแตก แต่คำถามคือ…เราจะซ่อมมันด้วยอะไร บางคนปิดบังรอยร้าวด้วยความเงียบ บางคนปิดมันด้วยความเข้มแข็งจอมปลอม แต่ Kintsugi สอนว่า เราไม่จำเป็นต้องปิด…แค่ “เปลี่ยนวิธีมอง”
ผมนึกถึงพนักงานคนหนึ่งในบริษัท เขาเคยล้มเหลวในโปรเจกต์ใหญ่ ถูกตำหนิอย่างหนัก เงียบหายไปจากวงประชุม และแทบไม่กล้ารับผิดชอบงานเดิมอีกเลย ผมเข้าไปคุยกับเขาส่วนตัว บอกเขาว่า
“คนที่เคยล้ม…มีค่ามากกว่าคนที่ไม่เคยลอง” และถ้าคุณกลับมาซ่อมรอยร้าวนั้นด้วยความเข้าใจ วันหนึ่งรอยร้าวนั้นจะเป็นสิ่งที่ทำให้คุณ…มั่นคงกว่าที่เคย
แน่นอนว่าเขากลับมา และไม่นาน…กลายเป็นคนที่ทีมไว้วางใจมากที่สุด
ไม่ใช่เพราะเขาไม่พลาด แต่เพราะเขา “ผ่านการพลาด” มาแล้ว และเรียนรู้จะยอมรับมันอย่างตรงไปตรงมา
ความสมบูรณ์แบบไม่ใช่ไม่มีรอยร้าว แต่คือการยอมรับรอยร้าวนั้นอย่างสง่างาม Kintsugi สอนให้เราเปลี่ยนความคิดว่า “การซ่อมแซม” ไม่ใช่ความอับอาย แต่คือ “ความกล้าหาญเงียบ ๆ” ที่ใครมีได้…คนนั้นคือผู้ชนะในแบบที่ลึกและแท้จริงที่สุด
“จงซ่อมแผลของคุณด้วยความเข้าใจ ไม่ใช่ความอาย
เพราะรอยร้าวที่เต็มไปด้วยทอง…งดงามกว่าภาชนะใหม่ที่ไม่เคยถูกใช้งาน”