xs
xsm
sm
md
lg

คนญี่ปุ่นผู้บ้างาน แต่ชอบเก็บเห็ดเป็นชีวิตจิตใจ

เผยแพร่:   โดย: MGR Online


สวัสดีครับผม Mr. Leon มาแล้วครับ วันก่อนผมได้ดูรายการโทรทัศน์ญี่ปุ่น ที่แนะนำเกี่ยวกับวัฒนธรรมญี่ปุ่น รายการวันนั้นมีการนำเสนอเรื่องของการเก็บผักต่างๆ ที่ขึ้นอยู่บนภูเขา หรือที่เรียกกันว่า 山菜 Sansai ( Edible wild plants grass) ขณะที่ดูคือผมก็สงสัยนิดหน่อยว่าทำไมมานำเสนอช่วงนี้ เพราะตอนช่วงนี้ไม่ใช่ฤดูกาลสำหรับกิจกรรมนี้ ไปเก็บไม่ได้ กินก็ไม่ได้เพราะไม่มีผักขึ้น ช่วงเก็บผักบนภูเขาต้องช่วงใบไม้ผลิ และเก็บเห็ดช่วงใบไม้ร่วง แต่ช่วงนี้ที่ญี่ปุ่นเริ่มจะเข้าสู่ฤดูร้อนแล้วจะมีฝนตกชุกบ้างฝนตกประปรายตามสภาพอากาศไม่ใช่ฤดูที่จะไปขึ้นเขาเก็บผักเก็บเห็ดนี่นา ถามเพื่อนดูเพื่อนบอกว่าสงสัยรายการโทรทัศน์ไม่อยากให้คนต่างชาติที่ดูรายการไปเก็บแน่ๆ เพราะถ้ารายการนำเสนอช่วงจังหวะฤดูกาลนั้นพอดี รับรองนักท่องเที่ยวและคนทั่วไปรุมกันขึ้นไปบนภูเขาเป็นแน่แท้

ส่วนอีกข้อที่สงสัยคือ ในวันนั้นรายการเชิญแขกรับเชิญมาหลายคน หนึ่งในนั้นมีสาวชาวตะวันตกมาด้วย เธอบอกว่าเธอเคยขึ้นเขาไปเก็บผักและกินบนนั้น อร่อยมาก แต่สีหน้าเธอแบบอร่อยแปร่งๆ ผมแอบสงสัยว่าเธออร่อยจริงๆ หรือเปล่าเนี่ย ดูจากหน้าเธอก่อนสิ อีกอย่างผมเคยอ่านเจอว่าสมัยสงครามโลกครั้งที่2 มีชาวฝรั่งที่เป็นเชลยสงคราม ต้องทานผักที่เก็บมาจากภูเขา ที่ชื่อว่า โกโบ หลังจากที่ญี่ปุ่นแพ้สงครามเขาบอกกับทางการเขาว่าทำไมให้กินแต่อาหารเช่นนี้ โกรธมาก ขอฟ้องร้องได้ไหม เหมือนเหยียดหยามกันเลย ..เอาเข้าไป คือมันไม่อร่อยขนาดนั้นเลยเหรอ แล้วสาวที่มาบอกในรายการโทรทัศน์ว่าอร่อยๆ ก็เลยไม่แน่ใจแล้วว่าคนต่างชาติจะอร่อยจริงไหมเนี่ย

ขอพาเพื่อนๆ ไปเก็บเห็ดเก็บผักกันหน่อยดีกว่า ก่อนมาทำความรู้จักผักบนภูเขากันสักนิดดีกว่าครับ แค่ตัวอย่างนะครับ
Gobou
山菜 Sansai คือพืชผักที่ขึ้นในป่าบนภูเขา เป็นผักที่เจริญเติบโตตามธรรมชาติ ครับ เหมือนผักหลายๆ อย่างที่ไทยก็มีใช่ไหมครับที่ขึ้นเองตามธรรมชาติ พืชผักบนภูเขาอย่างเช่น

▫️牛蒡、ゴボウ Gobou โกโบที่จริงก็ไม่เชิงเป็นผักตามป่าเพราะปลูกได้และมีขายตามซุปเปอร์มาร์เก็ตทั่วไป โกโบเป็นรากของต้น Burdock ที่มีขนาดใหญ่มีความสูงประมาณ 1 เมตร มีใบรูปหัวใจ ออกดอกมีสีม่วงแดง ต้น Burdock สามารถเจริญเติบโตได้ดีในดินที่มีไนโตรเจนสูง ซึ่งญี่ปุ่นเองเป็นประเทศที่มีภูมิศาสตร์ที่เอื้อต่อการเติบโตของต้น Burdock มาก โกโบเป็นรากของต้น Burdock อุดมไปด้วยไฟเบอร์และคุณค่าสำคัญมากมาย โกโบเป็นพืชอีกชนิดที่คนญี่ปุ่นนิยมนำมาปรุงอาหาร จะกรอบๆ มีรสหวานอ่อนๆ เมนูจากโกโบเช่น Kinpira gobo จะนำโกโบและแครอทมาหั่นเป็นชิ้นเล็กๆ เคี่ยวแล้วปรุงรส ,Tonjiru เป็นซุปมิโซะที่ใส่เนื้อหมูลงไปซุปด้วย ,Gobo Chips หรือโกโบทอด , ข้าวหุงโกโบและอีกหลากหลายเมนู ครับ

▫️たけのこ Takenoko หรือหน่อไม้นั่นเอง จะเป็นหน่ออ่อนๆ ของต้นไผ่ครับคนญี่ปุ่นนิยมไปขุดกันมากจะชวนเด็กๆ ไปด้วยเด็กๆ ก็สนุกสนานกันมาก

▫️なのはな Nanohana หรือผักกาดก้านขาวมีดอกสีเหลืองๆ คล้ายๆ กวางตุ้งผสมคะน้า หาทานได้ช่วงฤดูใบไม่ผลิ นาโนฮะนะเป็นผักที่มีรสชาติอร่อยมากครับ
Taranome
▫️たらのめ Taranome ทะระโนะเมะ เป็นหน่ออ่อนของต้น angelica ซึ่งจะแตกหน่อในช่วงฤดูใบไม้ผลิเท่านั้นครับ

▫️ワラビ Warabi หรือเรียกอีกอย่างหนึ่งว่า eagle fern เป็นผักก้านขึ้นมาจากดินคล้ายๆ ถั่วงอกครับแต่เป็นสีเขียวมักจะเอาไปทำผักดอง หรือใส่โซโบะ ผักนี้จะมียางคล้ายๆ เวลาเพื่อนๆ ทานนัตโตะครับ ถ้าเอาไปใส่ซุปจะอร่อยมาก

▫️ゼンマイ Zenmai ลักษณะคล้ายๆ Warabi แต่จะมีใยสีขาวๆ ติดอยู่ตรงยอดผัก ก่อนทานต้องเอาใยออกก่อนครับซึ่งยุ่งยากเอาการ

▫️こごみ Kogomi โคะโกะมิเป็นหน่อที่งอกใหม่ของเฟิร์นครับ มีเฉพาะในช่วงฤดูใบไม้ผลิอีกแล้ว เมนูอาหารเช่น นำมาหุงกับข้าว หรือทำเทมปุระ เป็นต้น

▫️ふきのとう Fukinotou ฟุกิโนะโท เป็นผักป่าผักภูเขา ที่งอกหลังจากหิมะเริ่มละลาย เมนูจานนี้เช่นนำหน่อมาทอดเป็นเทมปุระ นำใบและส่วนยอดมาใส่ในซุปมิโซะ หรือทำเมนูเจแปนนิสสไตล์พาสต้าเหมาะมาก อร่อยมากครับ

▫️きのこ Kinoko ญี่ปุ่นมีภูมิประเทศที่เต็มไปด้วยภูเขา ซึ่งจะมีขุมทรัพย์อย่างนึงซ่อนอยู่ซึ่งก็คือบรรดาเห็ดพันธุ์ต่างๆ ครับอย่างที่บอกว่าคนญี่ปุ่นชอบขึ้นเขาเก็บผักป่าเก็บเห็ดมาก บางคนจะเดินป่าปีนเขาเพื่อไปเก็บเห็ดสดๆ มาทาน หรือย่างไฟทานแบบสดๆ หวานอร่อย เพื่อนๆ เคยได้ยินเห็ดชื่อดังของญี่ปุ่นที่ชื่อว่าเห็ด 松茸 Matsutake มัตสึทะเกะ ไหมครับ มัตสึทะเกะเป็นเห็ดภูเขาอีกชนิดหนึ่งที่คนญี่ปุ่นนิยมทานกันมาก แค่นำมาย่างไฟอ่อนๆ จิ้มกันกับซอสโชยุแค่นี้ก็อร่อยมากมาย

ชาวญี่ปุ่นเชื่อกันมานานนับพันปีว่าเห็ดมัตสึทาเกะ มีสรรพคุณเป็นยาอายุวัฒนะ ครับ ซึ่งเห็ดมัตสึตาเกะนี้ จะออกดอกให้เก็บปีละครั้งเท่านั้น เป็นเห็ดที่ชอบอากาศเย็นๆ มักจะงอกใกล้รากไม้ต้นสนหรือต้นโอ๊กที่อยู่ในระดับความสูงตั้งแต่ 1,500 เมตรขึ้นไป ป่าที่ยังมีเห็ดมัตสึทาเกะบานแสดงว่าป่านั้นยังมีความอุดมสมบูรณ์มาก ด้วยความที่หายากจึงทำให้เห็ดมัตสึทาเกะของแท้ที่เก็บในป่าดั้งเดิมแพงมาก ราคาอยู่ที่กิโลกรัมละ 2,000 US Dollars ขึ้นไป แต่ไม่ค่อยมีใครซื้อเยอะขนาดนั้นอาจจะซื้อแบบแบ่งขายแต่ก็แพงเอาการ เช่น 1 ชิ้น 3,500 บาท ก็มี บางร้านแพ็กเกจสวยงาม บางร้านห่อกระดาษหนังสือพิมพ์มาให้ใครจะรู้ว่าของในห่อกระดาษนั้นแพงมากๆ

แต่อย่าลืมว่ามีเห็ดที่ทานได้ บนภูเขามีเห็ดพิษที่ทานแล้วอาจถึงแกชีวิตเช่นกันนะครับ

ทำไมคนญี่ปุ่นชอบ 山菜 Sansai มากขนาดนี้?!

พูดเรื่องนี้สามารถทำให้เรามองเห็นลักษณะทางวัฒนธรรมและประวัติศาสตร์ญี่ปุ่น ลักษณะทางภูมิศาสตร์ทุกด้าน เพราะอาหารการกินไม่ได้อุดมสมบูรณ์เหมือนเมืองไทย การหาของป่า และได้ทานพืชผักจากธรรมชาตินอกจากจะดีต่อร่างกายยังเกิดความสนุกสนาน บางคนชอบความรู้สึกของการไปตามหาผักบนป่ามากกว่าจะหามาทานอย่างจริงจังซะอีก คือได้ค้นหา. ได้ผ่อนคลาย สนุกด้วย ตัวผมเองแม้จะไม่เคยไปเก็บ 山菜 Sansai แต่ผมก็มีความทรงจำเกี่ยวกับกับ 山菜 Sansai นะครับ

บ้านผมจะว่าไปแล้วก็เกษตรกรเหมือนกัน ตามคันนาแถวบ้านจะมีต้น ふきのとう Fukinotou และต้น なのはな Nanohana ขึ้นเองตามธรรมชาติตามฤดูกาลของมัน เยอะมาก เวลาลมพัดก็พลิ้วตามลม ดอก なのはな Nanohana สีเหลืองๆ เวลารวมกันเยอะๆ ก็สวยมาก พืชพักพวกนี้ก็คงเหมือนชะอมหรือกระถินของเมืองไทยละมังครับที่ขึ้นตามรั้วใครผ่านไปผ่านมาก็เด็ดไปกินได้ครับ แต่บางบ้านก็หวงนะอันนี้ต้องระวัง

ตอนที่ผมอยู่ ป.5 -ป.6 คุณลุงชวนไปเที่ยวภูเขา แถวบ้าน บนเขามีความสวยงามตรึงใจผมมาก ช่วงนั้นหิมะเพิ่งละลายอากาศเริ่มเย็นสบายไม่หนาวจัดจนเกินไป ต้นไม้สีเขียวเริ่มผลิดอกออกใบ ที่ญี่ปุ่นมีธรรมเนียมปฏิบัติเวลาไปภูเขาอยู่ว่า แม้จะเป็นคนที่ไม่รู้จักกันแต่เวลาเดินสวนกันที่ทางเดินเล็กๆ ต่างก็จะทักทายกันว่า "คอนนิจิวะ " ไม่ต้องตกใจนะครับเป็นธรรมเนียมปฏิบัติที่รู้กัน ดังนั้นครั้งนั้นทางเดินเล็กๆ บนภูเขาผมเจอลุงคนนึงที่สวนมาด้วยเนื้อตัวมอมแมมแบกเป้ใหญ่เกือบเท่าตู้เย็นที่มีผักเต็มเป้เลย น่าจะเป็น ワラビ Warabi หรือไม่ก็ゼンマイ Zenmai ครับ ลุงนักเก็บผักภูเขาบอกว่า "เรื่องจุดที่จะไปเก็บผักเขาไม่บอกใครหรอก !! เคยได้ยินไหมบอกไม่ได้แม้จะเป็นเพื่อนหรือคนในครอบครัว!! " ผมได้แต่ยืนเอ๋อ..พร้อมกับมองเป้เลอะดินใบเท่าตู้เย็น นี่แหละความทรงจำเกี่ยวกับ 山菜 Sansai ของผมละครับ เอาไว้กลับบ้านคราวหน้าถ้าตรงกับฤดูเก็บผักต้องลองไปบ้างแล้วล่ะ วันนี้สวัสดีครับ

Save on your hotel - www.hotelscombined.co.th
กำลังโหลดความคิดเห็น...