รู้จัก “รูขุมขน” และหน้าที่ของมัน

รู้จัก “รูขุมขน” และหน้าที่ของมัน

รูขุมขน (Pores) จะเป็นรูเล็ก ๆ บนใบหน้าที่เชื่อมต่อกับต่อมขนใต้ชั้นผิว ซึ่งมีหน้าที่หลักในการปล่อยน้ำมัน (Sebum) และเหงื่อออกสู่ผิว เพื่อช่วยรักษาความชุ่มชื้นและความยืดหยุ่นของผิวหนัง ป้องกันผิวจากสิ่งแวดล้อม และรักษาสมดุลของผิวหนัง ซึ่งเมื่อผิวหน้าของคนเรามีรูขุมขนกว้าง จึงมักจะกลายเป็นบ่อเกิดของการอุดตันในแบบต่าง ๆ ซึ่งส่วนมากจะพบรูขุมขนกว้างในบริเวณ T-zone แก้ม หน้าผาก จมูก และเหนือริมฝีปาก เป็นต้น

5 สาเหตุหลักทำรูขุมขนกว้าง

ปัญหารูขุมขนกว้างเกิดขึ้นได้จากหลายปัจจัย ทั้งสาเหตุภายในและผลกระทบจากปัจจัยภายนอก รวมไปถึงพฤติกรรมการใช้ชีวิตประจำวันของเราด้วย โดยมีปัจจัยต่าง ๆ ดังนี้

1. ผิวเสื่อมจากอายุ
เมื่ออายุมากขึ้น ผิวหนังมักจะเกิดการเปลี่ยนแปลงที่มากขึ้นเช่นกัน เนื่องจากเซลล์เริ่มมีการเสื่อมสภาพ ร่างกายมีกระบวนการผลัดเซลล์ผิวที่ช้าลง รวมถึงปริมาณคอลลาเจนและอีลาสตินที่เป็นส่วนสำคัญในการช่วยให้ผิวมีความยืดหยุ่นและกระชับ พออายุมากขึ้นคอลลาเจนและอีลาสตินในผิวหนังจะลดลง จึงส่งผลให้เกิดปัญหารูขุมขนกว้างได้

2. ฮอร์โมน
ฮอร์โมนบางตัวมีส่วนในการกระตุ้นต่อมไขมัน โดยเฉพาะฮอร์โมนแอนโดรเจน (Androgen) ที่ช่วยกระตุ้นการผลิตไขมันในผิว ส่งผลให้รูขุมขนขยายตัวกว้างขึ้นเพื่อระบายไขมันออกจากผิว

3. พันธุกรรม
ปัญหารูขุมขนกว้างสามารถสืบทอดผ่านทางพันธุกรรมได้ โดยจะเกิดขึ้นผ่านทางยีนที่ทำหน้าที่ควบคุมการผลิตน้ำมันในต่อมไขมัน โดยปัญหารูขุมขนกว้างจากพันธุกรรมจะปรากฏให้เห็นได้ชัดตั้งแต่ช่วงวัยรุ่น เนื่องจากในช่วงนี้ฮอร์โมนเพศเริ่มทำงานอย่างเต็มที่ และปัญหาสิวจะมีแนวโน้มเกิดขึ้นได้ง่ายกว่า

4. แสงแดดและมลภาวะ
หากผิวหน้าต้องเผชิญกับแสงแดดและมลภาวะเป็นเวลานาน จะมีส่วนเข้าไปทำลายคอลลาเจนและอีลาสตินในชั้นผิวหนัง ทำให้ผิวหนังหยาบกร้าน ขาดความยืดหยุ่น ส่งผลให้รูขุมขนกว้าง ทำให้เกิดริ้วรอยเหี่ยวย่นตามมาได้ด้วย

5. การอุดตันในรูขุมขน
การอุดตันในรูขุมขนมักพบได้จากการทำความสะอาดใบหน้าได้ไม่ดีเท่าที่ควร ทำให้มีสิ่งสกปรกเข้าไปอุดตันหรือมีสารตกค้างอยู่ในรูขุมขน ทำให้รูขุมขนมีขนาดที่กว้างขึ้นเรื่อย ๆ เมื่อมีการอุดตันที่เยอะขึ้น จะทำให้เกิดสิวอุดตันหรือสิวอักเสบตามมาได้ รวมทั้งการแกะ บีบ แคะ ผิวบริเวณใบหน้าโดยที่ไม่ทำความสะอาดมือให้ดีก่อนก็มีโอกาสที่จะทำให้เกิดการอุดตันได้เช่นกัน

วิธีดูแลผิวลดรูขุมขนกว้าง แบบทำได้จริงในชีวิตประจำวัน

เมื่อเราทราบถึงต้นตอของปัญหารูขุมขนกว้างแล้ว การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการใช้ชีวิตประจำวัน รวมไปถึงการปรับเปลี่ยนสกินแคร์ที่ใช้ จึงเป็นสิ่งสำคัญที่จะทำให้รูขุมขนที่กว้างสามารถกระชับขึ้นได้ เช่น

1. ทำความสะอาดผิวหน้าให้สะอาด
การทำให้ผิวหน้าสะอาดจะช่วยลดการอุดตันในรูขุมขน ลดการสะสมของฝุ่น สิ่งสกปรก และมลภาวะออกจากรูขุมขน โดยในขั้นตอนแรกของการทำความสะอาดผิวหน้า ควรเช็ดหน้าด้วยผลิตภัณฑ์ที่ใช้เช็ดทำความสะอาดผิวหน้า (Cleansing) ก่อนเป็นอันดับแรก เพื่อทำความสะอาดครีมกันแดดและเครื่องสำอางออกจากผิวก่อน หลังจากนั้นให้ใช้ผลิตภัณฑ์สำหรับล้างทำความสะอาดผิวหน้า (Cleanser) เช่น โฟมล้างหน้า หรือเจลล้างหน้า เพื่อช่วยทำความสะอาดผิวหน้าให้สะอาดหมดจด ไม่ให้หลงเหลือคราบของสิ่งสกปรกตกค้างอยู่บนผิว

2. หลีกเลี่ยงการใช้มือสัมผัสใบหน้าโดยตรง
มือของเราสัมผัสกับสิ่งของต่าง ๆ ตลอดทั้งวัน ทำให้กลายเป็นแหล่งสะสมของเชื้อโรคและสิ่งสกปรก การนำมือที่ไม่สะอาดไปสัมผัสใบหน้าหรือไปแกะสิว จะทำให้สิ่งสกปรกติดอยู่ที่ผิวหนังบนใบหน้า ทำให้เกิดเป็นสิวอักเสบซ้ำซ้อนและอาจทำให้รูขุมขนกว้างขึ้นได้

3. ใช้ผลิตภัณฑ์ที่ให้ความชุ่มชื้นแก่ผิวได้ดี
แม้ว่าการเพิ่มความชุ่มชื้นของผิวจะไม่ได้ช่วยให้รูขุมขนเล็กลงได้โดยตรง แต่ก็เป็นสิ่งที่ช่วยป้องกันไม่ให้ปัญหารูขุมขนกว้างแย่ลงได้ เมื่อผิวขาดน้ำ ร่างกายจะพยายามผลิตน้ำมัน (Sebum) ออกมาเพื่อชดเชยความชุ่มชื้นที่หายไป ตัวน้ำมันส่วนเกินนี้เองจะไปอุดตันและทำให้รูขุมขนขยายใหญ่ขึ้นได้ การเลือกใช้ผลิตภัณฑ์ที่ให้ความชุ่มชื้นผิวอย่างเหมาะสม เช่น ผลิตภัณฑ์ที่มีส่วนผสมของ Glycerin, วิตามิน E อย่างศิริราช มอยซ์เจอร์ ริช ครีม จึงจะช่วยเติมน้ำให้ผิว ลดไขมันส่วนเกิน ซึ่งจะมีส่วนช่วยทำให้รูขุมขนกระชับขึ้นได้

4. ทากันแดดเป็นประจำ
แสงแดดและรังสียูวีเป็นหนึ่งในปัจจัยหลักที่ทำลายคอลลาเจนและอีลาสตินใต้ผิว ซึ่งเป็นโครงสร้างสำคัญที่ช่วยพยุงผิวให้กระชับ เมื่อโครงสร้างเหล่านี้อ่อนแอลง ผิวจะเริ่มหย่อนคล้อยและรูขุมขนจะดูเด่นชัดขึ้นกว่าเดิม การทากันแดดที่มีค่า SPF ตั้งแต่ 50+ และค่า PA+++ ขึ้นไปอย่างเช่นครีมกันแดด ศิริราช เพียวฟิสิคอล ซันสกรีน เป็นประจำทุกวันจะช่วยปกป้องผิวจากความเสียหายที่เกิดจากแสงแดด และช่วยชะลอการเสื่อมสภาพของคอลลาเจน ทำให้ผิวคงความยืดหยุ่นและรูขุมขนไม่ขยายตัวไปมากกว่าเดิม

5. รับประทานอาหารที่ช่วยลดรูขุมขนกว้าง
การเลือกรับประทานอาหารที่มีประโยชน์ก็เป็นสิ่งที่ช่วยแก้ไขปัญหาเรื่องรูขุมขนได้ โดยอาหารที่ควรเลือกรับประทานในช่วงที่ดูแลปัญหารูขุมขนกว้าง ควรเป็นอาหารที่มีประโยชน์ต่อระบบขับถ่าย และมีไขมันต่ำ เช่น โยเกิร์ต ควินัว ปลาแซลมอน ผลไม้ตระกูลเบอร์รี อัลมอนด์ หอยนางรม เพื่อควบคุมการผลิตไขมันส่วนเกินบนผิวหน้าซึ่งเป็นอีกหนึ่งสาเหตุหลักของการเกิดรูขุมขนกว้าง

6. ออกกำลังกายเป็นประจำ
การออกกำลังกายนอกจากจะช่วยเรื่องสุขภาพแล้ว ยังช่วยลดการอุดตันในรูขุมขนได้อีกด้วย เนื่องจากเหงื่อจะช่วยขจัดสิ่งสกปรกออกจากรูขุมขน อย่างไรก็ตาม ภายหลังจากการออกกำลังกาย ควรทำความสะอาดผิวหน้าให้ดีหลังจากการออกกำลังกายทุกครั้ง เพื่อป้องกันไม่ให้เหงื่อและสิ่งสกปรกไปอุดตันรูขุมขนและทำให้ปัญหารูขุมขนกว้างรุนแรงขึ้นไปกว่าเดิม

รูขุมขนกว้างแก้ได้ ถ้าเริ่มจากการเข้าใจและการดูแลที่ถูกวิธี
แม้ว่าปัญหารูขุมขนกว้างจะเป็นหนึ่งในสาเหตุที่ทำให้ผิวหน้าดูไม่เรียบเนียนและกระทบความมั่นใจ แต่ก็ไม่ใช่เรื่องที่แก้ไขไม่ได้ หากเราเริ่มต้นจากการทำความเข้าใจ “ต้นตอ” ของปัญหา ไม่ว่าจะมาจากอายุที่เพิ่มขึ้น ฮอร์โมน พันธุกรรม หรือพฤติกรรมการใช้ชีวิต การดูแลผิวอย่างสม่ำเสมอด้วยการล้างหน้าให้ถูกวิธี ใช้มอยซ์เจอร์ไรเซอร์ที่เหมาะสม และปกป้องผิวจากแสงแดด ล้วนเป็นวิธีที่ช่วยลดความมันส่วนเกิน ฟื้นฟูความแข็งแรงของผิว และทำให้รูขุมขนดูกระชับขึ้นในระยะยาว