ท่ามกลางกระแสความท้าทายด้านสภาพภูมิอากาศที่ทำให้ทั่วโลกต้องเร่งเครื่องสู่เป้าหมายการปล่อยก๊าซเรือนกระจกสุทธิเป็นศูนย์ (Net Zero) กลุ่ม ปตท. ในฐานะเสาหลักด้านพลังงานของประเทศไทยที่เดินทางเคียงคู่สังคมไทยมายาวนานถึง 48 ปี ได้ประกาศทิศทางครั้งสำคัญในงาน Sustainability Expo 2026 (SX2026) ภายใต้แนวคิด “จากรากฐานที่มั่นคง สู่อนาคตที่ยั่งยืน” โดยชูยุทธศาสตร์การสร้างสมดุลระหว่างความมั่นคงทางพลังงาน ราคาที่ประชาชนเข้าถึงได้ และการลดคาร์บอนอย่างเป็นรูปธรรม ผ่านเมกะโปรเจกต์อย่างเทคโนโลยีดักจับและกักเก็บคาร์บอน (CCS) ระบบนิเวศอุตสาหกรรมคาร์บอนต่ำ I-SPARK และนวัตกรรมพลังงานสะอาดครบวงจร เพื่อพิสูจน์ให้เห็นว่าความยั่งยืนไม่ใช่เรื่องไกลตัว แต่คืออนาคตที่สร้างได้จริง
เวที Sustainability Expo 2026 (SX 2026) ซึ่งจัดขึ้นต่อเนื่องเป็นปีที่ 7 ระหว่างวันที่ 6 - 15 พฤศจิกายน 2569 ณ ศูนย์การประชุมแห่งชาติสิริกิติ์ กรุงเทพมหานคร พื้นที่รวมพลังขององค์กรชั้นนำระดับภูมิภาคเพื่อขับเคลื่อนวาระแห่งความยั่งยืน โดยกลุ่ม ปตท. ได้เข้าร่วมงานในฐานะผู้ร่วมก่อตั้ง (Co-founder) ร่วมกับเครือข่ายพันธมิตรอย่างกลุ่มไทยเบฟอย่างต่อเนื่อง เพื่อสะท้อนเจตนารมณ์ในการผลักดันแนวคิดการพัฒนาอย่างยั่งยืนให้เกิดผลลัพธ์ที่เป็นรูปธรรมทั้งในระดับประเทศและภูมิภาคอาเซียน
การจัดแสดงนิทรรศการของกลุ่ม ปตท. ในปีนี้มีความพิเศษยิ่งกว่าทุกครั้ง เนื่องจากตรงกับวาระครบรอบ 48 ปีของการดำเนินธุรกิจเคียงคู่ประเทศไทย ตลอดเกือบครึ่งศตวรรษที่ผ่านมา บทบาทของ ปตท. ไม่ได้จำกัดอยู่เพียงการเป็นองค์กรจัดหาและสร้างความมั่นคงทางพลังงานให้ประเทศขับเคลื่อนไปข้างหน้าได้เท่านั้น แต่ยังขยายขอบเขตไปสู่การเป็นฟันเฟืองสำคัญในการยกระดับเศรษฐกิจ ดูแลสังคม และรักษาสมดุลสิ่งแวดล้อมควบคู่กันไป ภายใต้ความมุ่งมั่นที่จะสร้างความแข็งแกร่งจากภายในสู่การเติบโตในระดับสากลอย่างยั่งยืน
สร้างสมดุล Energy Trilemma หัวใจสำคัญของการเปลี่ยนผ่านที่ไม่ทิ้งใครไว้ข้างหลัง
โจทย์ที่ท้าทายที่สุดของอุตสาหกรรมพลังงานในยุคเปลี่ยนผ่าน คือการสร้างสมดุลระหว่างความต้องการใช้พลังงานที่ยังคงเติบโตอย่างต่อเนื่อง กับความจำเป็นเร่งด่วนในการลดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม
ในฐานะองค์กรที่ควบสองบทบาทสำคัญ ทั้งการเป็นรัฐวิสาหกิจที่มีภารกิจหลักในการสร้างความมั่นคงทางพลังงานของชาติ และการเป็นบริษัทจดทะเบียนที่ต้องสร้างการเติบโตและผลตอบแทนอย่างยั่งยืน กลุ่ม ปตท. จึงวางยุทธศาสตร์การดำเนินงานโดยยึดหลัก “ความยั่งยืนอย่างสมดุล” เพื่อบริหารจัดการ 3 มิติหลักของสมการพลังงานโลก หรือ Energy Trilemma ให้เดินหน้าไปพร้อมกันได้อย่างลงตัว
มิติทั้งสามประกอบด้วย “ความมั่นคงทางพลังงาน” (Security) ที่ต้องมีเพียงพอและต่อเนื่องไม่สะดุด “การเข้าถึงพลังงานในราคาที่เหมาะสมและแข่งขันได้” (Affordability and Competitiveness) เพื่อไม่ให้กลายเป็นต้นทุนที่ฉุดรั้งเศรษฐกิจและค่าครองชีพของประชาชน และ “การดำเนินธุรกิจอย่างยั่งยืนเป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม” (Sustainability) แนวคิดนี้ถูกถ่ายทอดอย่างชัดเจนผ่านโซนจัดแสดงแรกของนิทรรศการอย่าง “The Foundation : อนาคตที่ยั่งยืน เริ่มต้นจากรากฐานที่มั่นคง” ซึ่งบอกเล่าเรื่องราวการเดินทางตลอด 48 ปีของ ปตท. ภายใต้วิสัยทัศน์ “ปตท. แข็งแรงร่วมกับสังคมไทย และเติบโตในระดับโลกอย่างยั่งยืน”
ดร.คงกระพัน อินทรแจ้ง ประธานเจ้าหน้าที่บริหารและกรรมการผู้จัดการใหญ่ บริษัท ปตท. จำกัด (มหาชน) ได้สะท้อนมุมมองและเป้าหมายของการเข้าร่วมงาน SX2026 ในวาระครบรอบ 48 ปีไว้อย่างชัดเจนว่า งาน SX ในปีนี้ กลุ่ม ปตท. เข้ามาร่วมเป็นปีที่ 7 แล้วในฐานะผู้ร่วมก่อตั้ง เพื่อร่วมสนับสนุนความคิดริเริ่มของกลุ่มไทยเบฟในการแสดงให้เห็นถึงความสำคัญของความยั่งยืน
“สำหรับแนวคิดการจัดบูธของ ปตท. ในปีนี้ซึ่งเป็นวาระครบรอบ 48 ปี เราตั้งใจสะท้อนให้เห็นว่าตลอดระยะเวลาที่ผ่านมา ปตท. มีส่วนร่วมในการสร้างความแข็งแกร่งและความมั่นคงทางพลังงานให้กับประเทศไทยมาอย่างไร โดยสิ่งสำคัญที่ขาดไม่ได้ควบคู่กันไปคือการช่วยเหลือดูแลสังคม เศรษฐกิจ และสิ่งแวดล้อม ซึ่งสอดคล้องกับหัวใจของความยั่งยืนอย่างแท้จริง”
นอกจากนี้ ประธานเจ้าหน้าที่บริหารและกรรมการผู้จัดการใหญ่ ปตท. ยังได้อธิบายเพิ่มเติมถึงแนวทางการบริหารจัดการสมดุลพลังงานในช่วงเปลี่ยนผ่านว่า หัวใจสำคัญที่กลุ่ม ปตท. ต้องการสื่อสารผ่านนิทรรศการในปีนี้ คือการแสดงให้เห็นว่าการเปลี่ยนผ่านไปสู่พลังงานสะอาดต้องดำเนินการอย่างเป็นขั้นเป็นตอนและยั่งยืน โดยต้องรักษาสมดุลทั้งเรื่องความมั่นคงทางพลังงาน การจัดหาพลังงานในราคาที่สมเหตุสมผล และความยั่งยืนทางสิ่งแวดล้อมควบคู่กันไป
“ในบูธของ ปตท. จึงแสดงให้เห็นภาพความจริงที่ว่าเรายังคงต้องพึ่งพาพลังงานจากก๊าซธรรมชาติและน้ำมันอยู่ แต่เราจะบริหารจัดการควบคู่ไปกับการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกอย่างจริงจัง ซึ่งเรามีพื้นที่ทดลองหรือ Sandbox ที่ชัดเจนอย่างโครงการ I-SPARK ในพื้นที่มาบตาพุด จังหวัดระยอง มาจัดแสดงให้เห็นว่าภาคอุตสาหกรรมสามารถดำเนินธุรกิจต่อไปได้ พร้อมกับการลดคาร์บอนและสร้างการเปลี่ยนผ่านสู่พลังงานสะอาดได้จริง” ดร.คงกระพัน กล่าวย้ำด้วยน้ำเสียงเชื่อมั่น
เจาะลึกเทคโนโลยีคาร์บอนต่ำและเมกะโปรเจกต์เปลี่ยนผ่านพลังงานแห่งอนาคต
เมื่อรากฐานความมั่นคงถูกวางไว้อย่างแข็งแกร่ง ก้าวต่อไปของกลุ่ม ปตท. คือการลงมือสร้างโครงสร้างพื้นฐานและเทคโนโลยีที่จะเข้ามาเปลี่ยนโฉมภูมิทัศน์พลังงานไทย ในโซนที่ 2 ของนิทรรศการอย่าง “Energy Transition : ขับเคลื่อนการเปลี่ยนผ่านเพื่ออนาคตที่ยั่งยืน” ได้เผยให้เห็นพิมพ์เขียวรูปธรรมที่เหมาะสมกับบริบทของประเทศไทย เริ่มตั้งแต่การยกระดับบทบาทของก๊าซธรรมชาติและก๊าซธรรมชาติเหลว (LNG) ให้เป็นพลังงานเปลี่ยนผ่านสู่ความยั่งยืน (Destination Fuel) โดย ปตท. มุ่งมั่นก้าวสู่การเป็นผู้เล่นระดับโลก (Global LNG Player) ผ่านการต่อยอดความเชี่ยวชาญและขยายเครือข่ายพันธมิตรทางการค้าระหว่างประเทศ
ความน่าสนใจของธุรกิจ LNG ไม่ได้หยุดอยู่แค่การนำเข้าเพื่อสร้างความมั่นคงทางพลังงาน แต่กลุ่ม ปตท. ยังสร้างมูลค่าเพิ่มจากหลักการเศรษฐกิจหมุนเวียน ด้วยการนำพลังงานความเย็นเหลือทิ้งจากกระบวนการเปลี่ยนสถานะ LNG มาประยุกต์ใช้ในการเพาะปลูกสตรอว์เบอร์รีเมืองหนาวคุณภาพสูงภายใต้แบรนด์ Harumiki ซึ่งกลายเป็นต้นแบบของการใช้ทรัพยากรอย่างคุ้มค่าและสร้างนวัตกรรมเกษตรมูลค่าสูงที่จับต้องได้
ขณะเดียวกัน เพื่อมุ่งสู่เป้าหมาย Net Zero ของประเทศไทยและกลุ่ม ปตท. ภายในปี 2050 เทคโนโลยีการดักจับและกักเก็บคาร์บอน (Carbon Capture and Storage: CCS) ได้ถูกยกให้เป็นกลไกหลักในการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกในภาคอุตสาหกรรมหนัก ปัจจุบันกลุ่ม ปตท. กำลังเดินหน้าโครงการนำร่อง CCS ที่แหล่งอาทิตย์ ซึ่งตั้งเป้าเริ่มดำเนินการในปี 2028 ด้วยศักยภาพการกักเก็บก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ได้ 1 ล้านตันต่อปี ก่อนจะขยายผลสู่เมกะโปรเจกต์ระดับภูมิภาคอย่าง Eastern Thailand CCS Hub ในพื้นที่จังหวัดระยองและชลบุรี โดยมีเป้าหมายตัดสินใจลงทุนขั้นสุดท้ายในปี 2031 และเริ่มดำเนินการเชิงพาณิชย์ในปี 2034 ซึ่งจะสามารถรองรับการกักเก็บคาร์บอนไดออกไซด์ได้สูงถึง 5-10 ล้านตันต่อปี
โครงสร้างพื้นฐานด้าน CCS นี้ยังเป็นหัวใจสำคัญที่เชื่อมโยงกับโครงการ I-SPARK ระบบนิเวศอุตสาหกรรมคาร์บอนต่ำในพื้นที่มาบตาพุด จังหวัดระยอง ที่ออกแบบมาเพื่อดึงดูดการลงทุนในอุตสาหกรรมแห่งอนาคต โดยมีการประเมินว่าภายในปี 2035 โครงการ I-SPARK จะช่วยกระตุ้นเม็ดเงินลงทุนได้สูงถึง 5,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ และสามารถลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกได้มากถึง 9 ล้านตันคาร์บอนไดออกไซด์เทียบเท่า นับเป็นการยกระดับขีดความสามารถในการแข่งขันของประเทศไทยบนเวทีเศรษฐกิจคาร์บอนต่ำระดับโลก
นวัตกรรมเพื่อธุรกิจและชีวิตยั่งยืน พร้อมพลังขับเคลื่อนสังคมไทยให้เติบโตไปด้วยกัน
การเปลี่ยนผ่านด้านพลังงานจะสมบูรณ์แบบไม่ได้ หากขาดการเชื่อมโยงไปสู่ภาคธุรกิจและวิถีชีวิตประจำวันของผู้คน กลุ่ม ปตท. จึงได้รวบรวมนวัตกรรมที่พร้อมใช้งานจริงมาจัดแสดงในโซนที่ 3 “Better Together : ส่งมอบนวัตกรรมที่ตอบโจทย์ธุรกิจและชีวิตยั่งยืน” ซึ่งครอบคลุมตั้งแต่ระบบคมนาคมขนส่ง ไปจนถึงวัสดุศาสตร์และผลิตภัณฑ์ดูแลสุขภาพ
ในมิติของการเดินทางและพลังงานสะอาด กลุ่ม ปตท. ได้นำเสนอเชื้อเพลิงอากาศยานยั่งยืน (Sustainable Aviation Fuel: SAF) ที่ผลิตจากการแปรรูปน้ำมันปรุงอาหารใช้แล้ว เพื่อลดการปล่อยคาร์บอนในอุตสาหกรรมการบิน ควบคู่ไปกับการขยายโครงข่ายสถานีชาร์จรถยนต์ไฟฟ้า EV Station PluZ และระบบกักเก็บพลังงานด้วยแบตเตอรี่ เพื่อรองรับการเติบโตของยานยนต์ไฟฟ้าในประเทศ นอกจากนี้ยังมีนวัตกรรม “i-Combust” ที่นำปัญญาประดิษฐ์ (AI) มาช่วยเพิ่มประสิทธิภาพการเผาไหม้ในภาคอุตสาหกรรม ช่วยลดทั้งปริมาณการใช้เชื้อเพลิงและการปล่อยก๊าซเรือนกระจกได้อย่างมีนัยสำคัญ
ด้านวัสดุศาสตร์เพื่อความยั่งยืน กลุ่ม ปตท. ได้โชว์ศักยภาพการพัฒนานวัตกรรมพลาสติกและเคมีภัณฑ์ที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม อาทิ ทุ่นโซลาร์ลอยน้ำที่ผลิตจากเม็ดพลาสติก HDPE เกรดพิเศษ แผ่นพลาสติกกันกระแทกและตัวกันขอบท่าเรือ (Fender) ที่สามารถนำกลับมารีไซเคิลได้ ผลิตภัณฑ์ไบโอพลาสติก PLA สำหรับงานพิมพ์สามมิติและบรรจุภัณฑ์ย่อยสลายได้ รวมถึงบรรจุภัณฑ์พลาสติกรีไซเคิลคุณภาพสูงอย่าง PCR PET และ PCR HDPE จาก ENVICCO ภายใต้แบรนด์ InnoEco by GC ตลอดจนการต่อยอดสู่ธุรกิจใหม่ด้านผลิตภัณฑ์ดูแลสุขภาพและโภชนาการจาก Innobic และ NRPT
นอกเหนือจากนวัตกรรมทางเทคโนโลยี กลุ่ม ปตท. ยังคงยึดมั่นในการดูแลสังคมและสิ่งแวดล้อมอย่างรอบด้าน ผ่านการจัดแสดงในโซนที่ 4 “Propose Driven CSR : สร้างสังคมไทยให้แข็งแรงด้วยศักยภาพ” ซึ่งรวบรวมโครงการเพื่อสังคมตามแนวทางการพัฒนาที่ยั่งยืน (SDGs) ไว้อย่างครบถ้วน ไม่ว่าจะเป็นการสร้างเศรษฐกิจฐานรากและอาชีพที่มั่นคงผ่านโครงการ “ชุมชนยิ้มได้” ของ ปตท. และโครงการ “ไทยเด็ด” ของ OR การส่งเสริมเศรษฐกิจหมุนเวียนและการจัดการขยะอย่างเป็นระบบผ่านโครงการ “YOU เทิร์น” ของ GC และโครงการ “From Waste to Walk” ของ IRPC
ขณะเดียวกัน กลุ่ม ปตท. ยังเดินหน้าสร้างความเท่าเทียมในการเข้าถึงพลังงานสะอาด ผ่านโครงการติดตั้งระบบผลิตไฟฟ้าจากพลังงานแสงอาทิตย์ให้แก่หน่วยงานสาธารณสุขและสถานศึกษาของภาครัฐโดย TOP รวมถึงโครงการ “Light for a Better Life” ของ GPSC ควบคู่ไปกับการฟื้นฟูทรัพยากรทางทะเลและสร้างรายได้ให้ชุมชนชายฝั่งในโครงการ “ทะเลเพื่อชีวิต (Ocean for Life)” ของ PTTEP ตลอดจนภารกิจการปลูกป่าและอนุรักษ์ความหลากหลายทางชีวภาพ การพัฒนาสถาบันการศึกษาต้นแบบ การส่งเสริมศิลปะ วัฒนธรรม กีฬา และการยืนหยัดเคียงข้างคนไทยในทุกวิกฤตการณ์
เพื่อสร้างประสบการณ์การเรียนรู้ที่สนุกสนานและเข้าถึงคนรุ่นใหม่ ภายในบูธของกลุ่ม ปตท. ยังเปิดพื้นที่ให้ผู้เข้าชมได้ร่วมสนุกกับกิจกรรม Interactive Game “PTT SPARK the Future City” เพื่อจำลองการสร้างเมืองพลังงานสะอาดและร่วมเป็นส่วนหนึ่งในการขับเคลื่อนความยั่งยืน พร้อมรับของที่ระลึกกลับบ้าน ตลอดระยะเวลา 10 วันของการจัดงาน SX2026 ตั้งแต่วันที่ 6 - 15 พฤศจิกายน 2569 เวลา 10.00 - 20.00 น. ณ ศูนย์การประชุมแห่งชาติสิริกิติ์
นิทรรศการของกลุ่ม ปตท. ไม่เพียงเป็นพื้นที่จัดแสดงศักยภาพทางเทคโนโลยีตลอด 48 ปีที่ผ่านมา แต่ยังเป็นคำเชิญชวนให้คนไทยทุกคนได้มาร่วมอัปเดตเทรนด์โลก แลกเปลี่ยนมุมมอง และร่วมกันพิสูจน์ว่าอนาคตที่ “ยั่งยืน ทำได้” ด้วยพลังของทุกคน


