นายวราวุธ ศิลปอาชา รัฐมนตรีว่าการกระทรวงอุตสาหกรรม เปิดเผยว่า ล่าสุด สำนักงานมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม (สมอ.) เตรียมเสนอให้คณะกรรมการมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม (กมอ.) พิจารณาผลิตภัณฑ์ที่เกี่ยวข้องกับโซลาร์เซลล์ เป็นสินค้าควบคุมเพิ่มอีก 4 มาตรฐาน ได้แก่
1. เครื่องตัดวงจรสำหรับไฟฟ้ากระแสตรง
2. ฟิวส์สำหรับระบบพลังงานเซลล์แสงอาทิตย์
3. สายไฟฟ้าสำหรับระบบเซลล์แสงอาทิตย์ และ
4. แบตเตอรี่ลิเทียมสำหรับระบบกักเก็บพลังงานไฟฟ้า
คาดว่าจะมีผลบังคับใช้ภายในปี 2569 ซึ่งเป็นหนึ่งในมาตรการสนับสนุนการใช้มาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม (มอก.) พลังงานทดแทนอย่างต่อเนื่อง
นอกจากนี้ เตรียมจัดทำมาตรฐานใหม่เพิ่มอีก 2 มาตรฐาน ได้แก่ ตู้รวมสายไฟเซลล์แสงอาทิตย์ และขั้วต่อสายไฟ DC (MC 4 Connector) โดยจะเสนอ กมอ. พิจารณาให้ความเห็นชอบร่างมาตรฐาน ภายในเดือนกันยายน 2569 นี้ เพื่อให้ประชาชนมีความมั่นใจในการติดตั้งโซลาร์เซลล์ว่าจะมีความปลอดภัยในการใช้งาน ซึ่งการจัดทำมาตรฐานดังกล่าวข้างต้น เป็นมาตรฐานเพิ่มเติมจากก่อนหน้านี้ กมอ. มีมติเห็นชอบ มอก. 61730 เล่ม 2-2567 แผงโซลาร์เซลล์ ไปเมื่อเดือนพฤษภาคม 2569 ซึ่งขั้นตอนต่อไป สมอ. เตรียมออกประกาศมาตรฐานดังกล่าว เป็นสินค้าควบคุม คาดว่าจะมีผลบังคับใช้ทางกฎหมายอย่างเป็นทางการภายในเดือนกันยายน 2569 นี้ด้วยเช่นกัน
นายวราวุธ ย้ำว่า ตนได้เร่งรัดให้ สมอ. ดำเนินการโดยเร็ว คาดว่าจะมีผลบังคับใช้อย่างเป็นทางการภายในเดือนกันยายน 2569 นี้ และเมื่อกฎหมายมีผลบังคับใช้แล้ว แผงโซลาร์เซลล์ที่ผลิต นำเข้า หรือวางจำหน่ายในประเทศไทยจะต้องผ่านการทดสอบและได้รับการรับรองมาตรฐาน มอก. 61730 เล่ม 2-2567 จาก สมอ. เพื่อการันตีว่าผลิตภัณฑ์ มีคุณภาพ มีมาตรฐาน และมีความปลอดภัยสูง ไม่เสี่ยงต่อการเกิดอัคคีภัย หรืออันตรายต่อชีวิตและทรัพย์สินของประชาชน
เพราะปัจจุบันปริมาณการติดตั้งโซลาร์เซลล์ที่เติบโตอย่างก้าวกระโดด ตามนโยบายเชิงรุกของรัฐบาลในการส่งเสริมให้ภาคประชาชนและภาคธุรกิจหันมาใช้พลังงานแสงอาทิตย์ เพื่อลดการพึ่งพาพลังงานฟอสซิล ประหยัดค่าใช้จ่ายด้านกระแสไฟฟ้า ตลอดจนช่วยแก้ปัญหาภาวะโลกร้อนและสร้างความมั่นคงทางพลังงานให้กับประเทศถือเป็นก้าวสำคัญของกระทรวงอุตสาหกรรมที่จะช่วยสร้างความเชื่อมั่นให้กับพี่น้องประชาชนในการปรับเปลี่ยนมาใช้พลังงานสะอาด และยกระดับมาตรฐานอุตสาหกรรมพลังงานทดแทนของไทยให้เติบโตอย่างยั่งยืนและปลอดภัยในระยะยาว
ส่วนกรณีที่ผู้ประกอบการโซลาร์เซลล์หลอกลวงให้ติดตั้งโซลาร์เซลล์ที่ไม่ได้รับมาตรฐานนั้น นายวราวุธกล่าวว่า การติดตั้งจะต้องมีช่างที่ได้รับใบอนุญาตที่ถูกต้องมีความรู้ความเชี่ยวชาญ หากหากพบสินค้าใดไม่ได้มาตรฐาน และได้รับปัญหา สามารถแจ้งมาที่กระทรวงอุตสาหกรรมได้ตลอด 24 ชั่วโมง โดยเฉพาะสัญลักษณ์ของมาตรฐานอุตสาหกรรม หรือ มอก.ที่จะเร่งออกใน 5 อุปกรณ์ที่เหลือ ขอให้ประชาชนตรวจสอบให้มั่นใจว่ามีตามมาตรฐาน มอก.หรือไม่ หากมีความนิยมเพิ่มขึ้น สิ่งที่ตามมาคือขยะอิเล็กทรอนิกส์จากแผงโซลาร์เซลล์ที่หมดอายุการใช้งานจะรับมืออย่างไร นายวราวุธกล่าวว่า ในอีกไม่เกิน 2 ปี จะมีปริมาณแผงโซลาร์เซลล์ที่ผ่านการใช้งานแล้วจำนวนมากที่จะหมดอายุลง ซึ่งกระทรวงอุตสาหกรรมจะประสานกับภาคเอกชน และหลังจากนี้ธุรกิจรีไซเคิลแผงโซลาร์เซลล์จะมีความสำคัญอย่างยิ่ง รวมถึงธุรกิจในการรีคอนดิชัน หรือรีไซเคิลแบตเตอรี ก็ต้องมีเกิดขึ้นในระยะอันใกล้ ทางกระทรวงอุตสาหกรรมกำลังเร่งจะให้เกิดนิคมอุตสาหกรรมรีไซเคิลโซลาร์เซลล์
ส่วนกรณีที่ประเทศไทยถูกมองว่าเป็นปลายทางที่ถูกนำขยะอิเล็กทรอนิกส์เข้ามาทิ้ง จนกลายเป็นแหล่งทิ้งขยะ จะมีมาตรการป้องกันอย่างไร นายวราวุธย้ำว่า เราให้ความสำคัญในเรื่องนี้มาก ไม่ว่าจะเป็นขยะอุตสาหกรรม ขยะพลาสติก รวมถึงแบตเตอรี่รถไฟฟ้า ซึ่งการนำเข้ามีความสำคัญไม่แพ้กัน กระทรวงอุตสาหกรรม อยู่ระหว่างผลักดันให้เกิดอุตสาหกรรมรีไซเคิลแบตเตอรี่และจะมีการเข้มงวดการนำเข้าแบตเตอรี่ โดยขอให้ สมอ.ดำเนินการกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องในการตรวจจับเพื่อป้องกันการลักลอบนำเข้าขยะอิเล็กทรอนิกส์