“บุปผาราชินี” เชื่อว่าหลายคนอาจเคยได้ยินคำนี้ แต่ทราบหรือไม่ว่า นี่คือชื่อเรียกดอกไม้ 4 ชนิด ซึ่งได้รับการตั้งชื่อเพื่อเทิดพระเกียรติและน้อมรำลึกถึงพระมหากรุณาธิคุณของสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง โดยสถาบันทางพฤกษศาสตร์ทั่วโลกต่างชื่นชมในพระเกียรติคุณ และกราบบังคมทูลขอพระราชทานพระราชานุญาตอัญเชิญพระนามาภิไธย “สิริกิติ์” ไปตั้งเป็นชื่อดอกไม้ เพื่อเป็นเกียรติสูงสุดและเป็นสัญลักษณ์แห่งความงามคู่ธรรมชาติ
ดอกไม้ทั้ง 4 ชนิด ประกอบด้วย บัวควีนสิริกิติ์ กุหลาบควีนสิริกิติ์ กล้วยไม้แคทลียาควีนสิริกิติ์ และดอนญ่าควีนสิริกิติ์ แต่ละชนิดล้วนมีความงดงามและเอกลักษณ์เฉพาะตัว สะท้อนความหลากหลายของธรรมชาติ ขณะเดียวกันยังเป็นดอกไม้ที่มีความหมายเชื่อมโยงกับพระนามาภิไธยของพระองค์
ความงดงามของ “บุปผาราชินี” จึงไม่ได้หยุดอยู่เพียงการเป็นดอกไม้ที่ได้รับพระราชทานพระนาม หากยังได้รับการนำมาตีความและถ่ายทอดเป็นแรงบันดาลใจสำคัญในการออกแบบสถาปัตยกรรมอาคารประกอบ เนื่องในงานพระราชพิธีถวายพระเพลิงพระบรมศพสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง
แนวคิดการออกแบบครั้งนี้ ทางสำนักสถาปัตยกรรม กรมศิลปากร นำเอกลักษณ์ของดอกไม้ทั้ง 4 ชนิด มาถอดรหัสความงามจากรูปทรง กลีบดอก และเส้นสายตามธรรมชาติ ก่อนนำมาตีความและสร้างสรรค์เป็นลวดลายทางสถาปัตยกรรมขึ้นใหม่ ไม่ใช่การนำรูปดอกไม้มาประดับตกแต่งโดยตรง แต่เป็นการกลั่นกรองรายละเอียดและองค์ประกอบของธรรมชาติให้กลายเป็นภาษาทางศิลปกรรมที่สามารถสื่อสารผ่านงานสถาปัตยกรรมไทยประเพณีได้อย่างกลมกลืน
ลวดลายที่ได้จึงถูกนำมาจัดวางตามจังหวะ สัดส่วน และระบบระเบียบของสถาปัตยกรรมไทย โดยคำนึงถึงความเหมาะสมของอาคารแต่ละประเภท ทั้งพระที่นั่งทรงธรรม ศาลาลูกขุน ทับเกษตร และทิม ซึ่งต่างมีหน้าที่ใช้สอย รูปแบบ และองค์ประกอบทางสถาปัตยกรรมแตกต่างกัน การนำลวดลายจากบุปผาราชินีไปใช้จึงต้องผ่านกระบวนการออกแบบให้สอดคล้องกับลักษณะเฉพาะของอาคารแต่ละหลัง
หัวใจสำคัญอยู่ที่การทำให้ความหลากหลายสามารถอยู่ร่วมกันได้อย่างลงตัว เพราะแม้ดอกไม้ทั้ง 4 ชนิดจะมีรูปทรงและเส้นสายที่แตกต่างกัน เช่นเดียวกับอาคารประกอบที่มีรูปแบบทางสถาปัตยกรรมไม่เหมือนกัน แต่เมื่อผ่านการตีความและจัดองค์ประกอบอย่างเป็นระบบ ทุกส่วนจะสามารถเชื่อมโยงเป็นภาพรวมเดียวกันได้ โดยยังคงรักษาเอกลักษณ์ของสถาปัตยกรรมไทยประเพณีไว้
การออกแบบอาคารประกอบในครั้งนี้จึงไม่ใช่เพียงการสร้างความงดงามทางกายภาพ หากเป็นการนำเรื่องราวของดอกไม้ที่มีความหมายเชื่อมโยงกับพระองค์ มาถ่ายทอดผ่านงานศิลปกรรมและสถาปัตยกรรมอย่างประณีต ให้ “บุปผาราชินี” กลายเป็นสัญลักษณ์แห่งการน้อมรำลึกถึงพระมหากรุณาธิคุณ และเป็นอีกหนึ่งรายละเอียดทางศิลปะที่สะท้อนความจงรักภักดีผ่านงานช่างไทย
จากดอกไม้พระนาม สู่ลวดลายบนสถาปัตยกรรม ทุกเส้นสายจึงมิได้เป็นเพียงองค์ประกอบเพื่อความงาม แต่ยังบรรจุความหมาย ความทรงจำ และความตั้งใจในการสร้างสรรค์งานศิลป์ เพื่อถวายเป็นพระเกียรติยศในวาระสำคัญนี้
สามารถส่งข้อมูลข่าวสารด้านการท่องเที่ยว-อาหารมาได้ที่ อีเมล์ [email protected] หรือ ชมคลิปต่าง ๆ ได้ที่ Youtube :Travel MGR และ Instagram : @travelfoodonline และ TikTok : @travelfoodonline


