กระทรวงวัฒนธรรม ทักท้วง Miss Universe Cambodia ปมใช้ภาพสตรีชาวกำแพงเพชร ปี 2449 พบตัดลายน้ำกรมศิลปากรออก และไม่ระบุแหล่งที่มา ก่อนนำเสนอประกอบเนื้อหาวัฒนธรรมการแต่งกาย ย้ำหากยังไม่ยุติการเผยแพร่ เตรียมยกระดับดำเนินการ พร้อมพิจารณาใช้กฎหมายปกป้องมรดกวัฒนธรรมไทย
นางสาวซาบีดา ไทยเศรษฐ์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงวัฒนธรรม เปิดเผยกรณีที่มีการนำเสนอ VTR เกี่ยวกับวัฒนธรรมการแต่งกายบนเวทีประกวด Miss Universe Cambodia 2026 ซึ่งมีการใช้ภาพถ่ายที่มีแหล่งที่มาเป็นของไทยว่า กระทรวงวัฒนธรรมเห็นว่าการนำภาพดังกล่าวไปใช้โดยไม่ระบุแหล่งที่มา ไม่ควรเป็นเพียงกรณีความรู้เท่าไม่ถึงการณ์ เนื่องจากมีการนำเสนอในลักษณะที่อาจทำให้สาธารณชนเข้าใจว่าเป็นการแต่งกายของราชสำนักกัมพูชา
ทั้งนี้ ภาพดังกล่าวเป็นภาพสตรีชาวกำแพงเพชร ถ่ายเมื่อปี พ.ศ. 2449 ในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว และเป็นส่วนหนึ่งของชุด “หอพระสมุดวชิรญาณ” หรือ The Royal Photographic Glass Plate Negatives and Original Prints Collection ซึ่งได้รับการขึ้นทะเบียนในบัญชีมรดกความทรงจำแห่งโลก (Memory of the World International Register) ขององค์การยูเนสโก เมื่อปี พ.ศ. 2560
รมว.วัฒนธรรม กล่าวว่า ภาพต้นฉบับที่เป็นฟิล์มกระจกและเก็บรักษาอยู่ที่หอจดหมายเหตุแห่งชาติ มีตรากรมศิลปากรเป็นลายน้ำประทับอยู่ แต่ภาพที่เวทีกองประกวดนำไปใช้กลับมีการตัดลายน้ำดังกล่าวออก และไม่มีการอ้างอิงแหล่งที่มา
กระทรวงวัฒนธรรม โดยกรมศิลปากรและสำนักหอจดหมายเหตุแห่งชาติ จึงขอให้เวที Miss Universe Cambodia ยุติการเผยแพร่ข้อมูลที่อาจทำให้เกิดความเข้าใจคลาดเคลื่อน พร้อมขอให้ระมัดระวังในการอ้างอิงแหล่งที่มาของภาพถ่าย โดยกรมศิลปากรจะทำหนังสือทักท้วงไปยังกองประกวดมิสยูนิเวิร์สของประเทศกัมพูชา และหากยังไม่มีการยุติการดำเนินการ กระทรวงวัฒนธรรมจะพิจารณายกระดับการดำเนินการ รวมถึงมอบหมายหน่วยงานที่เกี่ยวข้องพิจารณาดำเนินการตามกฎหมายต่อไป
นางสาวซาบีดา กล่าวอีกว่า กระทรวงวัฒนธรรมเดินหน้าเผยแพร่องค์ความรู้เกี่ยวกับชุดไทยอย่างต่อเนื่องทั้งในและต่างประเทศ โดยเฉพาะการจัดแสดงชุดไทยพระราชนิยมในกรุงเฮก ประเทศเนเธอร์แลนด์ กรุงโตเกียว ประเทศญี่ปุ่น และมีแผนจัดแสดงที่ประเทศฝรั่งเศส พร้อมให้ความรู้เกี่ยวกับชุดไทยโบราณซึ่งเป็นรากฐานของชุดไทยพระราชนิยม เพื่อสร้างความเข้าใจผ่านการทูตเชิงวัฒนธรรม
นอกจากนี้ กระทรวงวัฒนธรรมยังประสานความร่วมมือกับสถานทูตไทยในต่างประเทศ เพื่อเผยแพร่ชุดไทยในงานสำคัญต่าง ๆ อาทิ งาน Thailand Grand Festival 2026 ที่นครซิดนีย์ ประเทศออสเตรเลีย เมื่อวันที่ 19–20 กันยายนที่ผ่านมา ซึ่งมี “แอฟ ทักษอร” ร่วมเดินแบบชุดไทยพระราชนิยม รวมถึงการนำโบราณวัตถุไทยไปจัดแสดงที่พิพิธภัณฑ์แห่งชาติเกาหลีใต้ ซึ่งมีการนำชุดไทยไปจัดแสดงร่วมด้วย
“กระทรวงวัฒนธรรมใช้ทุกเวทีในการสื่อสารเรื่องชุดไทย และไม่ได้อยู่นิ่งนอนใจ วัฒนธรรมควรเป็นพื้นที่สร้างความเข้าใจ ไม่ใช่สร้างความขัดแย้ง แต่หากมีการละเมิด เราจะไม่ปล่อยผ่านและจะดำเนินการอย่างจริงจัง” รมว.วัฒนธรรม กล่าว
นางสาวซาบีดา กล่าวด้วยว่า ขอขอบคุณประชาชนไทยที่แสดงความหวงแหนชุดไทย ซึ่งกระทรวงวัฒนธรรมมีความรักและหวงแหนมรดกของชาติไม่ยิ่งหย่อนไปกว่ากัน พร้อมขอบคุณประเทศเพื่อนบ้านที่ให้ความสนใจเผยแพร่ชุดไทยอย่างสม่ำเสมอ แต่ขอให้มีการอ้างอิงแหล่งที่มาอย่างครบถ้วนและถูกต้อง
อย่างไรก็ตาม การดำเนินการของกระทรวงวัฒนธรรมจะเป็นไปด้วยความสุขุมและรอบคอบ เพื่อไม่ให้กระทบต่อความร่วมมือด้านวัฒนธรรม และเพื่อให้การดำเนินการขึ้นทะเบียนชุดไทยพระราชนิยมในช่วงเดือนธันวาคมเป็นไปอย่างราบรื่น
สามารถส่งข้อมูลข่าวสารด้านการท่องเที่ยว-อาหารมาได้ที่ อีเมล์ [email protected] หรือ ชมคลิปต่าง ๆ ได้ที่ Youtube :Travel MGR และ Instagram : @travelfoodonline และ TikTok : @travelfoodonline


