ศูนย์ข่าวหาดใหญ่ - กลุ่มวิสาหกิจเกาะยอรุ่นใหม่ เดินหน้า “ปลากะพงเกาะยอสมาร์ทฟาร์ม” นำนวัตกรรมยกระดับการเลี้ยง ใช้เทคโนโลยีควบคุมคุณภาพน้ำ-อาหาร ตั้งเป้าเพิ่มอัตรารอดเป็น 80 เปอร์เซ็นต์ พร้อมท้าทายข้อจำกัดลดเวลาเลี้ยงจาก 2 ปี เหลือเพียง 14 เดือน
เกษตรกรผู้เลี้ยงปลากะพงในตำบลเกาะยอ อ.เมืองสงขลา ซึ่งสืบทอดอาชีพการเลี้ยงปลากะพงในกระชังมายาวนานกว่า 50 ปี กำลังเตรียมปรับเปลี่ยนรูปแบบการเลี้ยงครั้งสำคัญ เมื่อวิสาหกิจชุมชนเกาะยอรุ่นใหม่ นำเสนอแนวคิด “ปลากะพงเกาะยอสมาร์ทฟาร์ม” นำเทคโนโลยีและนวัตกรรมเข้ามาประยุกต์ใช้กับการเพาะเลี้ยง เพื่อแก้ปัญหาปลาน็อกน้ำจากภาวะออกซิเจนต่ำ ซึ่งเป็นหนึ่งในปัจจัยสำคัญที่สร้างความเสียหายให้กับเกษตรกรในพื้นที่มาอย่างต่อเนื่อง
นายสุวิทย์ สวัสดิ์รักษา ประธานวิสาหกิจชุมชนเกาะยอรุ่นใหม่ เปิดเผยว่า ปัจจุบันการเลี้ยงปลากะพงส่วนใหญ่ยังใช้วิธีดั้งเดิม โดยเฉพาะการเลี้ยงในกระชังที่เกษตรกรไม่สามารถติดตามคุณภาพน้ำได้ตลอดเวลา กลุ่มจึงมีแนวคิดนำระบบสมาร์ทฟาร์มเข้ามาช่วยตรวจวัดและควบคุมปัจจัยสำคัญ ทั้งปริมาณออกซิเจนละลายในน้ำ ค่าความเค็ม และอุณหภูมิ หากระดับออกซิเจนต่ำกว่าค่าที่กำหนด ระบบจะส่งสัญญาณแจ้งเตือนผู้เลี้ยง พร้อมสั่งการระบบเติมออกซิเจนให้ทำงานโดยอัตโนมัติ ช่วยลดความเสี่ยงที่ปลาจะน็อกน้ำและเพิ่มโอกาสรอดของผลผลิต
นอกจากนี้ ยังมีแนวคิดปรับเปลี่ยนการให้อาหารจากหัวปลาสดมาเป็นอาหารเม็ดที่สามารถควบคุมคุณค่าทางโภชนาการได้ โดยเฉพาะอาหารที่มีโปรตีนประมาณ 45 เปอร์เซ็นต์ และมีวิตามินที่เหมาะสมกับการเจริญเติบโต ทำให้สามารถคำนวณปริมาณอาหาร ติดตามอัตราการเติบโต และประเมินระยะเวลาในการเลี้ยงได้อย่างเป็นระบบ ต่างจากวิธีเดิมที่ยากต่อการควบคุมอัตราการเจริญเติบโตและต้นทุนอาหารอย่างแม่นยำ
สำหรับเป้าหมายสำคัญของกลุ่ม คือการยกระดับอัตราการรอดของปลากะพงจากเดิมที่มีสัดส่วนประมาณ 50 เปอร์เซ็นต์ ให้เพิ่มขึ้นเป็น 80 เปอร์เซ็นต์ พร้อมท้าทายข้อจำกัดการเลี้ยงแบบเดิมที่ต้องใช้เวลาประมาณ 24 เดือน โดยตั้งเป้าศึกษาและพัฒนาระบบนวัตกรรมให้สามารถลดระยะเวลาการเลี้ยงเหลือเพียง 13-14 เดือน และได้ปลาขนาด 4-5 กิโลกรัมต่อตัว
นายสุวิทย์ กล่าวทิ้งท้ายว่า การเลี้ยงปลากะพงเป็นอาชีพที่อยู่คู่กับชาวเกาะยอมานานกว่า 50 ปี ในฐานะคนรุ่นใหม่จึงต้องการนำองค์ความรู้และเทคโนโลยีเข้ามาต่อยอดภูมิปัญญาเดิม ไม่ใช่เพียงเพื่อพัฒนาฟาร์มของกลุ่มเท่านั้น แต่ต้องการให้เป็นต้นแบบการเลี้ยงรูปแบบใหม่ที่เกษตรกรรายอื่นสามารถนำไปปรับใช้ได้ เพื่อพลิกปัญหาและความท้าทายของอาชีพประมงเกาะยอให้กลายเป็นโอกาส สร้างความเข้มแข็งและความยั่งยืนให้กับอาชีพเลี้ยงปลากะพงของชาวเกาะยอในอนาคต
