เมืองไทย 360 องศา
แม้จะย้ำว่าการแก้ปัญหาเรื่อง “ขยะพิษ” ขยะกากอุตสาหกรรมอันตราย รวมไปถึงการจัดการปัญหาสารปนเปื้อนในแหล่งน้ำจะกลายเป็น “วาระแห่งชาติ” ไปแล้ว แต่คงมีคนไทยเพียงไม่กี่คนเท่านั้นที่จะเชื่อ โดยเฉพาะไม่เชื่อถึงความเอาจริงเอาจัง เพราะส่วนใหญ่จะมองเห็นว่าเป็นการจัดการ “เฉพาะหน้า” และจะออกมาในแบบลูบหน้าปะจมูก ไม่มีทางขยายผลจัดการล้างบางไปถึงตัวการใหญ่ ทุนใหญ่ ข้าราชการใหญ่ เพราะคนพวกนี้ล้วนเป็นกลุ่มเดียวกันเชื่อมโยงกันมาตั้งแต่ต้น และที่สำคัญการตื่นตัวกวาดล้างคราวนี้แทบทั้งหมดล้วนเป็นเพราะ “เรื่องแดง” ขึ้นมาเท่านั้น โดยเฉพาะในช่วงน้ำท่วมที่ผ่านมา ที่บรรดาขยะพิษเหล่านี้ไหลปะปนลงไปในแม่น้ำ แหล่งน้ำชุมชน จนได้รับความเดือดร้อน
แม้ว่าก่อนหน้านี้รัฐบาลจะมีการตั้งชุดเฉพาะกิจตรวจโรงงานกำจัดกากอุตสาหกรรมทั่วประเทศจำนวนหลายชุด และมีคณะกรรมการกำกับดูแลโดย นางศุภจี สุธรรมพันธุ์ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงพาณิชย์ เป็นประธาน และมีกระทรวงที่เกี่ยวข้อง ทั้งอุตสาหกรรม ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม เป็นต้น โดยในวันที่ 11 พฤศจิกายน นี้ นางศุภจี จะมีการนัดประชุมเพื่อติดตามความคืบหน้าเรื่องดังกล่าวอีกรอบ
ก่อนหน้านั้น นายวราวุธ ศิลปอาชา รัฐมนตรีว่าการกระทรวงอุตสาหกรรม เปิดเผยว่า กระทรวงอุตสาหกรรม ยกระดับการตรวจสอบ กำกับ และบังคับใช้กฎหมายกับโรงงานลำดับที่ 105 และ 106 ซึ่งเกี่ยวข้องกับการจัดการสิ่งปฏิกูล หรือวัสดุที่ไม่ใช้แล้ว และการนำผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรมที่ไม่ใช้แล้วกลับมาใช้ใหม่ ตั้งเป้าตรวจสอบทั่วประเทศ 3,049 โรงงาน จากโรงงานทั่วประเทศกว่า 70,000 แห่ง เนื่องจากเป็นกลุ่มกิจการที่มีเสียงร้องเรียนเกี่ยวกับการลักลอบกระทำผิดกฎหมาย ซึ่งอาจส่งผลกระทบต่อคุณภาพชีวิตของพี่น้องประชาชน และสิ่งแวดล้อม
สำหรับผลการดำเนินงาน ระหว่างวันที่ 2-9 พฤศจิกายน 2569 ตรวจสอบแล้ว 752 โรงงาน คิดเป็น 25% ของเป้าหมาย คงเหลือ 2,297 แห่ง พบโรงงานไม่ปฏิบัติตาม พ.ร.บ.โรงงาน 375 โรง และมีคำสั่งทางปกครองรวม 470 คำสั่ง แบ่งเป็นคำสั่งตามมาตรา 35 (4) จำนวน 110 คำสั่ง มาตรา 37 จำนวน 338 คำสั่ง และมาตรา 39 จำนวน 9 คำสั่ง
ในพื้นที่ 5 จังหวัดนำร่อง ได้แก่ ปราจีนบุรี ชลบุรี ฉะเชิงเทรา ระยอง สมุทรปราการ ตรวจแล้ว 380 โรงงาน จากเป้าหมาย 1,494 แห่ง พบไม่ปฏิบัติตามกฎหมาย 296 แห่ง และมีคำสั่งทางปกครอง 376 คำสั่ง ส่วนพื้นที่ 71 จังหวัดและกรุงเทพมหานคร ตรวจแล้ว 372 โรงงาน จากเป้าหมาย 1,555 แห่ง พบไม่ปฏิบัติตามกฎหมาย 79 โรงงาน และมีคำสั่งทางปกครอง 94 คำสั่ง
อย่างไรก็ดี ที่น่าจับตาก็คือ การประชุมคณะกรรมการแก้ไขปัญหาขยะอิเล็กทรอนิกส์ วันที่ 11 พฤศจิกายน 2569 ที่มี นางศุภจี สุธรรมพันธุ์ รองนายกรัฐมนตรีและรมว.พาณิชย์ เป็นประธาน เพราะสิ่งที่คนไทยกำลังจับตามองอยู่ในเวลานี้ ไม่ใช่แค่เดินสายยกขบวนไปตรวจตามโรงงานนั้น โรงงานนี้ หลังจากนั้นก็จะมีการเปิดทำการต่อ
สิ่งที่หลายฝ่ายกำลังจับตามองก็คือ รัฐบาลจะกล้าบูรณาการหลายหน่วยงานภาครัฐ เช่น คณะกรรมการการฟอกเงิน(ปปง.) ส่งเรื่องให้ “อายัดทรัพย์” นายทุน และกลุ่มนอมินีคนไทย และข้าราชการไทย ให้ครบถ้วนทั้งขบวนการ ขณะเดียวกัน ยังต้องขยายผลฟ้องโรงงานต้นทาง ที่เป็นต้นตอขยะพิษและบังคับใช้กฎหมายอย่างเข้มงวด
ที่ผ่านมามีการตั้งข้อสังเกตว่า การใช้หน่วยเฉพาะกิจเข้าตรวจค้นจับกุมในรอบ 7 วันที่ผ่านมา เป็นเพียงการ 'เปิดแผล' ให้เห็นแผลเน่าใน แต่วันที่ 11 พฤศจิกายน นี้ จะเป็นบทพิสูจน์ฝีมือและความจริงใจของรัฐบาลว่าจะ 'ผ่าตัดใหญ่' ลุยกำจัดมาเฟียขยะพิษอย่างเด็ดขาด หรือจะปล่อยให้ภาคตะวันออกของไทย กลายเป็นมณฑลขยะพิษของทุนเทาต่อไป รวมไปถึงปัญหา “ขยะพิษ” ต้องกลายเป็นภัยคุกคามใหม่ของคนไทยต่อไป
แน่นอนว่า นาทีนี้นอกเหนือจากสารพัดความล้มเหลวที่ รัฐบาลภายใต้การนำของ นายอนุทิน ชาญวีรกูล ทิ้งเอาไว้ให้กับประชาชนคนไทย ปัญหาเรื่องขยะพิษ ขยะอุตสาหกรรมยุคใหม่ ที่กำลังกลายเป็นปัญหาใหม่ ปัญหาใกล้ตัวที่ทำร้ายคนไทยให้ตายมากขึ้นทุกวัน และที่สำคัญยังไม่มีหลักประกันอะไรที่จะสามารถฟื้นฟูให้กลับมาได้ดังเดิม จะต้องใช้เวลาอีกกี่ปี หรือว่าจะไม่อาจฟื้นฟูเรียกคืนความสมบูรณ์ให้คืนมาหรือเปล่า
นอกจากเรื่อง “ขยะพิษ” แล้ว ยังมีปัญหา “สารโลหะหนัก” ที่เป็นพิษต่อร่างกาย เป็นพิษต่อสัตว์น้ำ สร้างปัญหาต่อการบริโภค โดยสารโลหะหนักเหล่านี้กำลังปนเปื้อนลงในแม่น้ำสำคัญหลายสาย เช่น ที่ แม่น้ำสาย แม่น้ำกก หรือแม้แต่มีรายงานว่ากำลังแพร่กระจายลงสู่แม่น้ำโขง สิ่งเหล่านี้ล้วนเป็นภัยคุกคามทั้งสิ้น แม้ว่าส่วนหนึ่งมีสาเหตุมาจากการทำเหมืองในประเทศเพื่อนบ้าน แต่ขณะเดียวกัน ก็ปฏิเสธไม่ได้ว่ามาจากการปล่อยปละละเลยของข้าราชการไทย ที่ร่วมขบวนการทุจริต
ดังนั้น ถึงเวลานี้รัฐบาล นายอนุทิน ชาญวีรกูล จะต้องเอาจริง ไม่ลูบหน้าปะจมูก เพื่อสร้างความเชื่อมั่นศรัทธาให้เกิดขึ้นอย่างแท้จริง!!
