สสส. จัดเวที “Learn Show Grow Connect” บ่มเพาะผู้ประกอบการทางสังคม ขับเคลื่อนนวัตกรรมแก้ปัญหาสุขภาวะไทยอย่างยั่งยืน ห่วงวิกฤตสังคมสูงวัย เด็กพัฒนาการล่าช้า สุขภาพจิตพุ่ง–NCDs คร่าชีวิต 4 แสนรายต่อปี
วันที่ 20 กุมภาพันธ์ 2569 ที่หอศิลปวัฒนธรรมแห่งกรุงเทพมหานคร สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) ร่วมกับ วิทยาลัยพัฒนศาสตร์ ป๋วย อึ๊งภากรณ์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยทักษิณ มหาวิทยาลัยพะเยา มหาวิทยาลัยมหาสารคาม มหาวิทยาลัยรังสิต มหาวิทยาลัยราชภัฏราชนครินทร์ และมหาวิทยาลัยราชภัฏรำไพพรรณี จัดงาน “Learn Show Grow Connect : เวทีแลกเปลี่ยนเรียนรู้โครงการบ่มเพาะผู้ประกอบการทางสังคม” เพื่อเชื่อมโยงเครือข่ายศูนย์บ่มเพาะผู้ประกอบการทางสังคม และร่วมขับเคลื่อนการแก้ไขปัญหาสุขภาวะของประเทศอย่างยั่งยืน ภายใต้แนวคิด Thailand Needs a Social Impact Reboot
นพ.พงศ์เทพ วงศ์วัชรไพบูลย์ ผู้จัดการกองทุน สสส. กล่าวว่า ประเทศไทยกำลังเผชิญความท้าทายเชิงโครงสร้างหลายด้าน ทั้งสังคมผู้สูงอายุที่มีประชากรอายุ 60 ปีจะขึ้นไปเพิ่มเป็น 28% ของประชากรทั้งหมด ส่งผลให้แรงงานลดลงและจำเป็นต้องวางระบบดูแลผู้สูงอายุอย่างเป็นระบบ ขณะที่สุขภาวะเด็กและเยาวชนยังน่ากังวล โดยข้อมูลการสำรวจพัฒนาการเด็กปฐมวัยไทย ปี 2564 ของกรมอนามัย พบว่า เด็กปฐมวัยกว่า 30% มีพัฒนาการล่าช้า โดยเฉพาะในพื้นที่ห่างไกล อันเนื่องมาจากปัจจัยด้านการเลี้ยงดู ความเหลื่อมล้ำทางเศรษฐกิจ และการเข้าถึงบริการสุขภาพและสวัสดิการสังคม
นอกจากนี้ รายงานระบบสุขภาพไทยภายใต้ธรรมนูญว่าด้วยระบบสุขภาพแห่งชาติ ฉบับที่ 3 พ.ศ.2565 หมวดสุขภาพจิต ระบุว่า สถานการณ์ปัญหาสุขภาพจิตรุนแรงขึ้นถึง 3 เท่า โดยเฉพาะในกลุ่มเด็กและเยาวชนในช่วง 10 ปีที่ผ่านมา ขณะที่โรคไม่ติดต่อเรื้อรัง (NCDs) ยังคงคร่าชีวิตคนไทยกว่า 4 แสนคนต่อปี หรือคิดเป็น 75% ของการเสียชีวิตทั้งหมด สะท้อนว่าการแก้ไขปัญหาสุขภาวะไม่อาจพึ่งพาภาครัฐเพียงลำพัง แต่ต้องอาศัยความร่วมมือจากทุกภาคส่วน
นพ.พงศ์เทพ กล่าวว่า สสส. มีบทบาทสำคัญในการสร้างระบบนิเวศที่เอื้อต่อการพัฒนานวัตกรรม การเรียนรู้ และการบูรณาการความร่วมมือ เพื่อขับเคลื่อนการเปลี่ยนแปลงเชิงโครงสร้างอย่างยั่งยืน โดยในปี 2568 สสส. ได้สนับสนุนและบ่มเพาะผู้ประกอบการทางสังคม 48 กิจการ พัฒนาโมเดลธุรกิจที่ตอบโจทย์ปัญหาสังคม มีผู้ได้รับประโยชน์กว่า 2,000 คนทั่วประเทศ ช่วยสร้างงานให้คนพิการ เพิ่มรายได้และสุขภาวะให้ผู้สูงอายุ สนับสนุนเกษตรกรสู่เกษตรอินทรีย์ ลดการใช้สารเคมี รวมถึงสร้างพื้นที่ปลอดภัยและการเรียนรู้ให้เด็กและเยาวชน
ผู้จัดการกองทุน สสส. กล่าวอีกว่า เวที Learn Show Grow Connect ครั้งนี้ มีเป้าหมายหลัก 3 ด้าน คือ การถอดบทเรียนการดำเนินงานของศูนย์บ่มเพาะผู้ประกอบการทางสังคม การเปิดพื้นที่แลกเปลี่ยนมุมมองระหว่างผู้ประกอบการ ที่ปรึกษา และภาคีเครือข่าย และการเผยแพร่ผลงานพร้อมเชื่อมโยงผู้ประกอบการสู่ตลาดและเครือข่ายความร่วมมือทั้งในประเทศและระดับสากล เพื่อพัฒนาระบบนิเวศที่เอื้อต่อการเติบโตอย่างยั่งยืน
ด้าน ดร.ศิญาณี หิรัญสาลี รองคณบดีฝ่ายบริหารและวางแผน วิทยาลัยพัฒนศาสตร์ ป๋วย อึ๊งภากรณ์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ กล่าวว่า ความสำเร็จของการบ่มเพาะผู้ประกอบการทางสังคม เกิดจากความร่วมมือของ สสส. ภาคีเครือข่าย และสถาบันการศึกษา ที่ร่วมสนับสนุนองค์ความรู้และทรัพยากร เพื่อให้ผู้ประกอบการสามารถยืนหยัดได้ด้วยตนเอง ลดข้อจำกัดด้านความยั่งยืนทางการเงินของภาคประชาสังคม และสร้างผลลัพธ์ทางสังคมและสุขภาพอย่างเป็นรูปธรรม
ขณะที่ นายจิรภัทร คาดีวี ตัวแทนวิสาหกิจชุมชนแสนบุญ อำเภอแซงบาดาล จังหวัดกาฬสินธุ์ กล่าวว่า แสนบุญฟาร์มดำเนินงานภายใต้แนวคิด “เกษตรอินทรีย์วิถีวิทยาศาสตร์” ผสานความรู้ทางวิทยาศาสตร์กับภูมิปัญญาท้องถิ่น ลดการใช้สารเคมี ยกระดับการผลิตสมุนไพรให้มีคุณภาพสูง พร้อมพัฒนาโรงงานแปรรูปได้มาตรฐาน GMP และสร้างแบรนด์สินค้าในฐานะวิสาหกิจเพื่อสังคม ซึ่งไม่เพียงสร้างมูลค่าเพิ่มทางเศรษฐกิจ แต่ยังสร้างผลกระทบเชิงบวกต่อสังคม ด้วยการจ้างงานผู้สูงอายุ เด็กนักเรียน และกลุ่มเปราะบางในพื้นที่ ช่วยยกระดับคุณภาพชีวิตและสร้างโอกาสให้คนรุ่นใหม่กลับมาพัฒนาบ้านเกิดอย่างยั่งยืน
