ผู้เชี่ยวชาญด้านดิจิทัลออกมารีวิวการใช้งาน TH-AI Passport แบบตรงไปตรงมา ชี้ประสิทธิภาพยัง “ห่างชั้น” เมื่อเทียบกับ AI เวอร์ชันฟรีในตลาด พร้อมเผยว่าหลังโพสต์วิจารณ์ไม่นาน ระบบก็ขึ้นป้ายปิดปรับปรุงชั่วคราว ขณะเดียวกันยังตั้งข้อสังเกตถึงข้อจำกัดทั้งด้านคุณภาพ ฟีเจอร์ และการใช้งานจริง หลังผลทดสอบเปรียบเทียบพบว่าแพ้ AI ฟรีในทุกด้าน จนเกิดคำถามถึงความคุ้มค่าและความจำเป็นในการใช้งานเมื่อเทียบกับทางเลือกที่มีอยู่ในปัจจุบัน
จากกรณี TH-AI Passport กลายเป็นเมกะโปรเจกต์ที่ถูกจับตามองอย่างกว้างขวาง หลังรัฐบาลทุ่มงบประมาณกว่า 1,600 ล้านบาท มุ่งยกระดับทักษะดิจิทัลและเปิดโอกาสให้คนไทยเข้าถึงเครื่องมือ AI ระดับมืออาชีพเพื่อเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขัน ทว่าท่ามกลางความตื่นตัวนี้ กลับมีกระแสตั้งคำถามจากสังคมอย่างหนักถึงความโปร่งใส ความคุ้มค่าของเม็ดเงินมหาศาล รวมถึงรูปแบบการดำเนินงานว่าจะสามารถสร้างประโยชน์ได้อย่างยั่งยืนและทั่วถึงจริงหรือไม่
วันนี้ (16 ก.ค.) เฟซบุ๊ก“Thanachart Numnonda" หรือ รศ.ดร.ธนชาติ นุ่มนนท์ ผู้อำนวยการสถาบันไอเอ็มซี นักวิชาการและผู้เชี่ยวชาญด้านดิจิทัลของไทย ที่ได้ทดลองใช้ TH-AI Passport ได้โพสต์แสดงความคิดเห็นหลังทดลองใช้งานระบบดังกล่าวอย่างต่อเนื่อง โดยระบุว่า ตัวระบบยังคงเป็นเพียง AI ที่ถามตอบในรูปแบบเดิม ๆ และยังมีประสิทธิภาพที่ "ห่างชั้น" จาก AI เวอร์ชันฟรีที่มีให้ใช้งานทั่วไปในตลาดอย่างมาก
รศ.ดร.ธนชาติ เปิดเผยเพิ่มเติมว่า หลังจากที่ตนได้ลองเข้าไปทดสอบใช้งานเพียง 2-3 คำสั่ง (Prompt) และได้เขียนคำวิจารณ์ตรง ๆ ไปว่าตัวระบบเมื่อเทียบกับ Gemini เวอร์ชันฟรียังถือว่าห่างไกลมาก หลังจากนั้นไม่นานก็พบว่าระบบ TH-AI Passport ได้ขึ้นป้ายปิดปรับปรุงชั่วคราวทันที โดยระบุว่ากำลังปรับปรุงระบบเพื่อให้การใช้งานดีขึ้น ซึ่งตนตั้งข้อสังเกตว่าอาจเกี่ยวข้องกับคำวิจารณ์ดังกล่าวหรือไม่ นอกจากนี้เมื่อลองเปรียบเทียบการใช้งานจริงในโจทย์ง่าย ๆ อย่างการวางแผนท่องเที่ยวและสร้างภาพ Infographic พบความแตกต่างอย่างสิ้นเชิง เพราะ TH-AI Passport ทำได้เพียงค้นหาข้อมูลจากเว็บไซต์ธรรมดาและตอบกลับมาสั้น ๆ โดยที่ไม่สามารถสร้างภาพตามสั่งได้ ขณะที่ Gemini เวอร์ชันฟรี สามารถดึงข้อมูลตั๋วเครื่องบินและราคาห้องพักจาก Google Flights/Hotel พร้อมภาพประกอบ มีพิกัดแผนที่ Google Maps แสดงแผนการเดินทางในแต่ละวันอย่างละเอียด และยังสรุปข้อมูลออกมาเป็นภาพ Infographic ง่าย ๆ ได้ทันที
เพื่อความชัดเจนและเป็นธรรม รศ.ดร.ธนชาติ ได้ทำการทดสอบเปรียบเทียบประสิทธิภาพการใช้งานจริงใน 4 ด้าน โดยใช้ Prompt เดียวกัน แล้วนำผลลัพธ์ที่ได้ไปให้ AI ตัวท็อปอย่าง Claude Opus 4.8 เป็นผู้ประเมินและให้คะแนนจากคะแนนเต็ม 10 ซึ่งผลปรากฏว่า TH-AI Passport พ่ายแพ้ให้กับ AI เวอร์ชันฟรีในทุกกระดาน โดยได้คะแนนเฉลี่ยต่ำที่สุดเพียง 5.5 คะแนนเท่านั้น ขณะที่เครื่องมือฟรีอื่น ๆ ทำคะแนนได้สูงกว่าอย่างเห็นได้ชัด
นอกเหนือจากเรื่องคุณภาพของคำตอบแล้ว ผู้เชี่ยวชาญยังสะท้อนถึงข้อจำกัดสำคัญในการใช้งานจริง โดยระบุว่าเมื่อทดลองใช้งานไปเพียงไม่กี่คำสั่ง เครดิตการใช้งานก็หมดลงอย่างรวดเร็ว และระบบบังคับให้ต้องรอคิวนานถึง 5 ชั่วโมงจึงจะกลับมาใช้งานใหม่ได้ อีกทั้งตัวฟีเจอร์ของ TH-AI Passport ยังถือว่าน้อยมากเมื่อเทียบกับ AI เวอร์ชันฟรี โดยยังไม่มีฟีเจอร์เด่น ๆ ที่ควรมี เช่น ระบบ Canvas สำหรับช่วยเขียนและแก้ไขงาน, ปลั๊กอินเชื่อมต่อแอปพลิเคชันอื่น ๆ หรือระบบสรุปเนื้อหาจากคลิป YouTube เป็นอินโฟกราฟิก และในส่วนของการสร้างภาพก็ยังไม่ได้มาตรฐาน ภาพที่ได้ยังมีความบิดเบี้ยวและเพี้ยนอยู่มาก ขณะที่ระบบสืบค้นข้อมูลเชิงลึกหรือ Deep Research แม้จะใช้โมเดลคุณภาพอย่าง Sonar Research ของ Perplexity แต่ผลลัพธ์ที่ได้กลับขาดความยืดหยุ่นและการนำไปต่อยอด ซึ่งจัดว่าแย่กว่าเวอร์ชันฟรีของ Gemini หรือ Qwen Studio เสียด้วยซ้ำ
รศ.ดร.ธนชาติ ทิ้งท้ายอย่างตรงไปตรงมาว่า สำหรับคนที่ใช้งาน Generative AI เป็นประจำจะเห็นได้อย่างชัดเจนว่าระบบนี้ยังห่างชั้นกับคู่แข่งในตลาดโลกมาก และการปิดไปปรับปรุงใหม่ก็อาจจะไม่ได้ช่วยให้อะไรดีขึ้นง่าย ๆ เนื่องจากแอปพลิเคชันสาย Gen-AI นั้นไม่ได้ทำกันได้ง่าย ๆ ไม่อย่างนั้นคงมีแอปพลิเคชันขึ้นมาแข่งขันกับยักษ์ใหญ่อย่าง ChatGPT, Gemini หรือ Claude เต็มไปหมดแล้ว พร้อมกับตั้งคำถามถึงความคุ้มค่าและความจำเป็นในการเลือกใช้งานระบบนี้เมื่อเทียบกับทางเลือกฟรีประสิทธิภาพสูงที่มีอยู่ในปัจจุบัน
