กลายเป็นประเด็นร้อนบนโลกโซเชียล เมื่อชาวเน็ตรายหนึ่งออกมาแฉความลับที่ซ่อนอยู่ใน 'บาร์โค้ด' บนบัตรเลือกตั้ง พร้อมเปิดสูตรคำนวณที่อ้างว่าสามารถสาวไส้จาก 'เลขที่บัตร' ย้อนกลับไปหา 'เล่มที่บัตร' จนอาจระบุตัวตนผู้ลงคะแนนได้จริง! ขณะที่ กกต. เร่งชี้แจงยันเป็นเพียงรหัสควบคุมการผลิต ไม่เกี่ยวข้อมูลส่วนบุคคล ลั่นมีระบบรักษาความปลอดภัยเข้มงวด
จากกรณี เมื่อวันที่ 12 ก.พ. ผู้ใช้เฟซบุ๊ก "Thanarat Kuawattanaphan" ออกมาโพสต์ข้อความสังเกตว่า เลขที่บัตร (Ballot ID) บนบัตรเลือกตั้งสีชมพู ซึ่งเป็นบัตรเลือกตั้ง สส. แบบบัญชีรายชื่ ที่ปรากฏบน Barcode สามารถใช้คำนวณย้อนกลับเพื่อหา เล่มที่บัตร (Book ID) ได้ทันที ซึ่งอาจนำไปสู่การระบุตัวตนผู้ลงคะแนนได้ โดยผู้โพสต์ได้ระบุข้อความว่า
"แค่รู้ Barcode บนบัตรเลือกตั้ง ก็รู้ว่าต้องไปค้นสมุดเลือกตั้งเล่มไหนเพื่อหาต้นขั้ว ซึ่งจะนำไปสู่ข้อมูลผู้กาบัตรเลือกตั้งใบนั้น จริงหรือ?
คณิตศาสตร์ให้คำใบ้แล้ว บัตรเลือกตั้งไม่มีใบไหนใช้เลขที่ซ้ำกัน แม้จะมาจากคนละเล่มกันก็ตาม จริงหรือ?
เราจะมาพิสูจน์กันครับ
DISCLAIMER: สมมุติว่าภาพหลักฐานที่ว่า Barcode = เลขที่บัตรเลือกตั้งเป็นความจริงแล้วเท่านั้นนะครับ ซึ่งผมก็ไม่รู้เหมือนกันว่าจริงเท็จแค่ไหน
เรื่องนี้ผมไม่ได้พบเอง แต่มีผู้พบความสัมพันธ์ของเลข "เล่มที่" และ "เลขที่" จนลำพังข้อมูลเลขที่อย่างเดียว สามารถใช้สืบย้อนได้ว่าเล่มที่อะไร ซึ่งเป็นแบบเดียวกันทั้ง 3 บัตรเลย ทั้งบัญชีรายชื่อ แบ่งเขต และประชามติ
เนื่องจาก เล่มที่ และ เลขที่ อ่านแล้วงงมาก จะขอแทนตัวแปรใหม่นะครับ
ให้ M หมายถึง เล่มที่
และ N หมายถึง เลขที่
ถ้าผู้ใดล่วงรู้ N ผู้นั้นจะรู้ด้วยว่าต้องไปหยิบสมุดเลือกตั้งเล่มไหนมาหาขั้ว จากความสัมพันธ์นี้ครับ
M = ⌊N/20⌋ + 1
Talk is cheap, show me the code:
```
function getBallotBookId(ballotId){
const prefix = ballotId.slice(0, 1);
const N = parseInt(ballotId.slice(1), 10);
const start = Math.floor(N/20);
return prefix + String(start + 1).padStart(7, "0");
}
```
ก็ประมาณนี้นะครับ ลองเอาไปเทสดู
https://codepen.io/earthchie/pen/vEKbZBb?editors=1010
แต่กล่าวเป็นภาษามักเกิลเลยก็คือ ลำพัง Barcode น่ะ สามารถสืบรู้ยันเลขบัตรประชาชน ชื่อ และนามสกุลของคุณได้เลย!
และนี่ก็เป็นอีกครั้งที่คณิตศาสตร์ได้ให้คำใบ้ว่า เลขที่ จะไม่มีซ้ำกันเลยในบัตรเลือกตั้งแต่ละใบ เพราะเลขที่ของทุกบัตร ล้วน generate ขึ้นมาจากหมายเลขเล่มที่ คูณ 20 แล้วนำมา +1 +2 +3 ไปเรื่อยๆ จนครบ +20 เพราะหนึ่งเล่มมีบัตร 20 ใบ ตราบเท่าที่ไม่มีเล่มที่ซ้ำ ก็จะไม่มีเลขที่ซ้ำเช่นกัน"
อย่างไรก็ตาม มีรายงานเพิ่มเติมว่า ว่าที่ ร.ต.ภาสกร รองเลขาธิการ กกต. ได้ออกมาเปิดเผยเกี่ยวกับประเด็นดังกล่าว ว่า บาร์โค้ดบนบัตรเลือกตั้ง เป็นล็อตสำหรับการจัดพิมพ์ เป็นข้อมูล เพื่อให้รู้ที่มาที่ไป ว่าเป็นล็อตไหน ผลิตเมื่อไหร่ แจกจ่ายไปที่เขตไหน เป็นมาตรการควบคุม ซึ่งจะไม่มีใครทราบว่าเป็นข้อมูลของที่ไหน ซึ่ง กกต. รักษาความปลอดภัยไว้
