สมุทรสงคราม – จังหวัดสมุทรสงคราม นอกจากจะเป็นแหล่งผลไม้ชื่อดังของประเทศ ทั้งส้มโอขาวใหญ่ ลิ้นจี่ค่อม และมะพร้าวน้ำหอมแล้ว วันนี้ “ทุเรียน” กำลังกลายเป็นพืชเศรษฐกิจดาวรุ่งที่ได้รับความนิยมเพิ่มขึ้นต่อเนื่อง จากจุดเด่นด้านรสชาติหวานมัน เนื้อละเอียด กลิ่นหอมเฉพาะตัว จนสามารถสร้างมูลค่าเพิ่มและสร้างชื่อเสียงให้จังหวัดได้อย่างน่าจับตา
จุดเด่นสำคัญของทุเรียนสมุทรสงคราม มาจากสภาพพื้นที่อันเป็นเอกลักษณ์ ซึ่งมีแม่น้ำแม่กลองไหลผ่านทั้งอำเภอบางคนที อำเภออัมพวา และอำเภอเมืองสมุทรสงคราม เป็นระยะทางกว่า 23 กิโลเมตร ก่อนลงสู่อ่าวไทย ส่งผลให้พื้นที่ได้รับอิทธิพลของทั้งน้ำจืด น้ำกร่อย และน้ำเค็ม เกิดเป็นระบบนิเวศ “3 น้ำ” ที่ช่วยเติมแร่ธาตุในดินอย่างสมดุล ทำให้ผลไม้ที่ปลูกในพื้นที่มีรสชาติแตกต่างจากแหล่งอื่นอย่างชัดเจน
นายเอกชัย เทียนชัย กำนันตำบลบ้านปราโมทย์ อำเภอบางคนที และเจ้าของสวนทุเรียน 3 น้ำ รายใหญ่ เปิดเผยว่า ทุเรียนที่ปลูกในพื้นที่ลุ่มน้ำแม่กลอง จะได้รับแร่ธาตุจากธรรมชาติอย่างสมบูรณ์ ทำให้เนื้อมีสีสวย รสหวานมัน กลิ่นหอมละมุน โดยเฉพาะพันธุ์ก้านยาว ซึ่งให้ผลผลิตไม่มาก แต่เป็นที่ต้องการของตลาดระดับพรีเมียม ราคาสูงกว่าทุเรียนทั่วไปหลายเท่าตัว
“แม้สมุทรสงครามจะไม่ได้มีพื้นที่ปลูกมากเหมือนภาคตะวันออก แต่จุดแข็งคือคุณภาพ รสชาติ และเอกลักษณ์ของพื้นที่ 3 น้ำ ทำให้ลูกค้าที่ได้ชิมแล้วกลับมาซื้อซ้ำต่อเนื่อง” นายเอกชัยกล่าว
การขยายพื้นที่ปลูกทุเรียนในจังหวัด เริ่มเห็นชัดเจนในช่วงที่นายประภาศ บุญยินดี ดำรงตำแหน่งผู้ว่าราชการจังหวัดสมุทรสงคราม ระหว่างปี 2551-2554 โดยเป็นผู้ริเริ่มส่งเสริมเกษตรกรให้ปลูกทุเรียนพันธุ์หมอนทองและพันธุ์ก้านยาว พร้อมจัดหาแจกจ่ายต้นพันธุ์ให้ชาวสวนในหลายพื้นที่ ควบคู่กับการสนับสนุนไม้เศรษฐกิจและการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม เช่น ต้นยางนา และต้นพะยอม
ปัจจุบันทุเรียนมีการปลูกแพร่หลายใน 7 ตำบล 2 อำเภอ ได้แก่ ตำบลบ้านปราโมทย์ ตำบลบางสะแก ตำบลโรงหีบ ตำบลบางกุ้ง ตำบลบางพรม ตำบลกระดังงา อำเภอบางคนที และตำบลเหมืองใหม่ อำเภออัมพวา โดยหลายสวนมีลูกค้าจองผลผลิตตั้งแต่ผลยังเล็ก สะท้อนความต้องการของตลาดที่เพิ่มขึ้นต่อเนื่อง
ล่าสุด มีการเปิดตัวตั้งชื่อทุเรียนพันธุ์ใหม่ “เพชรอัมพวา” ภายในงานประมูลทุเรียนการกุศลที่วัดอินทาราม เมื่อสองวันก่อน ยิ่งตอกย้ำการต่อยอดมูลค่าและการสร้างแบรนด์ผลไม้ท้องถิ่นของสมุทรสงครามให้เป็นที่รู้จักในวงกว้างมากขึ้น
นอกจากนี้ ยังมีอดีตผู้ว่าราชการจังหวัดสมุทรสงครามอีก 2 ท่าน ได้แก่ นายชรัส บุญณสะ และนายสมนึก พรหมเขียว ที่ได้ผลักดันการปลูกทุเรียนอย่างต่อเนื่อง ด้วยการสนับสนุนต้นพันธุ์ให้เกษตรกรหลายครั้ง จนปัจจุบันมีพื้นที่ปลูกรวมกว่า 500 ไร่ และมีต้นทุเรียนสะสมไม่ต่ำกว่า 3,000 ต้น กลายเป็นพืชเศรษฐกิจทางเลือกสำคัญ ช่วยกระจายความเสี่ยงจากราคาลิ้นจี่ ส้มโอ และมะพร้าวที่ผันผวนในแต่ละปี
จากอดีตที่หลายคนรู้จักสมุทรสงครามในฐานะเมืองแห่งมะพร้าว ส้มโอ และลิ้นจี่ วันนี้ “ทุเรียน 3 น้ำ” กำลังกลายเป็นอัตลักษณ์ใหม่ของเมืองแม่กลอง สะท้อนทั้งภูมิปัญญาชาวสวน ความอุดมสมบูรณ์ของลุ่มน้ำแม่กลอง และโอกาสทางเศรษฐกิจของผลไม้คุณภาพไทยในอนาคต
