เอเอฟพี - พรรคที่สนับสนุนกองทัพของพม่าประกาศชัยชนะในวันจันทร์ (12) ได้ที่นั่งในสภาของอองซานซูจี ผู้นำประชาธิปไตยที่ถูกลดบทบาท ในการเลือกตั้งที่ถูกวิพากษ์วิจารณ์ว่าเป็นกลอุบายเพื่อยืดเวลาการปกครองของทหาร
กองทัพปกครองพม่ามาเกือบตลอดประวัติศาสตร์หลังได้รับเอกราชก่อนที่รัฐบาลพลเรือนจะเข้ามาควบคุมอำนาจ
ทหารได้ยึดอำนาจกลับคืนจากการรัฐประหารในปี 2564 โดยโค่นล้มรัฐบาลพลเรือนและควบคุมตัวซูจี หลังจากอ้างว่าเธอชนะการเลือกตั้งอย่างถล่มทลายด้วยการโกงการเลือกตั้งครั้งใหญ่
รัฐบาลทหารกล่าวว่าการเลือกตั้งที่กำลังดำเนินอยู่เป็นเวลาหนึ่งเดือนนี้ ซึ่งกำหนดจัดรอบสุดท้ายในวันที่ 25 ม.ค. จะคืนอำนาจให้กับประชาชน
ขณะที่ซูจียังคงถูกกักขังและพรรคของเธอที่ได้รับความนิยมอย่างมากถูกยุบไปแล้ว นักเคลื่อนไหวเพื่อประชาธิปไตยกล่าวว่าการเลือกตั้งครั้งนี้ถูกโกงโดยการปราบปรามผู้เห็นต่างและบัตรลงคะแนนที่เต็มไปด้วยรายชื่อพันธมิตรของกองทัพ
เจ้าหน้าที่จากพรรคสหสามัคคีและการพัฒนา (USDP) ที่ขอไม่เปิดเผยชื่อเนื่องจากไม่ได้รับอนุญาตให้เปิดเผยผลการเลือกตั้ง กล่าวว่าพวกเขาชนะในเขตเลือกตั้งกอว์มู ซึ่งเป็นที่นั่งเดิมของซูจีในภาคย่างกุ้ง
“เราชนะที่นั่งในสภาล่าง 15 ที่นั่งจากทั้งหมด 16 ที่นั่งในภาคย่างกุ้ง” เจ้าหน้าที่ของพรรค USDP กล่าว หลังจากเขตเลือกตั้งกอว์มูและเขตเลือกตั้งอื่นๆ อีกหลายสิบแห่งจัดการเลือกตั้งในการเลือกตั้งรอบที่ 2 เมื่อวันอาทิตย์
เจ้าหน้าที่ไม่ได้ระบุว่าพรรคชนะด้วยคะแนนเสียงเท่าใด และผลการเลือกตั้งรอบที่ 2 อย่างเป็นทางการยังไม่มีการประกาศจากคณะกรรมการการเลือกตั้ง
แต่พรรค USDP ที่นักวิเคราะห์หลายคนอธิบายว่าเป็นตัวแทนของกองทัพ ได้ที่นั่งในสภาผู้แทนราษฎรเกือบ 90% ในการเลือกตั้งรอบแรก ตามผลการเลือกตั้งอย่างเป็นทางการ
“ไม่ใช่เรื่องน่าแปลกใจเลยที่พรรคที่ได้รับการสนับสนุนจากกองทัพจะอ้างว่าได้รับชัยชนะอย่างถล่มทลาย” ทอม แอนดรูว์ส ผู้เชี่ยวชาญด้านสิทธิมนุษยชนของสหประชาชาติ กล่าวเมื่อสัปดาห์ที่ผ่านมา
“รัฐบาลทหารได้กำกับควบคุมการเลือกตั้งเพื่อให้แน่ใจว่าตัวแทนของตนจะได้รับชัยชนะ เสริมอำนาจของกองทัพ และสร้างภาพลวงของความชอบธรรม ในขณะที่ความรุนแรงและการปราบปรามยังคงดำเนินต่อไปอย่างไม่หยุดยั้ง” แอนดรูว์ส กล่าว
แต่ไม่ว่าผลการเลือกตั้งจะเป็นอย่างไร ที่นั่ง 1 ใน 4 ของสภาจะถูกสงวนไว้สำหรับกองทัพตามรัฐธรรมนูญที่ร่างขึ้นในช่วงที่กองทัพปกครองประเทศก่อนหน้านี้
การรัฐประหารทำให้พม่าตกอยู่ในสงครามกลางเมือง และการเลือกตั้งไม่ได้เกิดขึ้นในพื้นที่ที่ควบคุมโดยกลุ่มติดอาวุธที่ต่อต้านการปกครองของทหาร
ยังไม่มีตัวเลขผู้เสียชีวิตอย่างเป็นทางการจากสงครามกลางเมืองในพม่า แต่กลุ่มตรวจสอบ ACLED ที่รวบรวมรายงานความรุนแรงจากสื่อ ประเมินว่ามีผู้เสียชีวิตราว 90,000 คน จากทุกฝ่าย
ในวันที่ 28 ธ.ค. ซึ่งเป็นวันเลือกตั้งรอบแรก มีรายงานเหตุการณ์ความรุนแรงมากถึง 52 ครั้ง ซึ่งมากกว่าวันใดๆ ในช่วง 8 เดือนที่ผ่านมา โดยมีผู้เสียชีวิตรวม 68 คน ตามข้อมูลของกลุ่ม
ขณะเดียวกัน ยังมีผู้ถูกดำเนินคดีมากกว่า 330 คน ภายใต้กฎหมายใหม่ที่รัฐบาลทหารตราขึ้น ที่รวมถึงข้อกำหนดที่ลงโทษการประท้วงหรือการวิพากษ์วิจารณ์การเลือกตั้งด้วยโทษจำคุกสูงสุด 10 ปี.