AI ไม่ใช่ภัยคุกคาม "ณรงค์ทัศน์" ยกเป็นโอกาสคนตัวเล็ก

"ณรงค์ทัศน์ ธัญญเวทย์" ย้ำปัญญาประดิษฐ์ (AI) ไม่ใช่ภัยคุกคามที่ต้องกลัว แต่เป็นโอกาสของคนตัวเล็ก ชี้งานบางอย่างจะหายจริง แต่งานใหม่ก็เกิดขึ้นเสมอ ยก AI เป็นเครื่องมือที่เข้าข้างคนตัวเล็ก ไม่ใช่ตัวแทนคน เตือนถ้าปล่อยตามตลาด ช่องว่างจะถ่างขึ้น เสนอปรับการศึกษาให้สอนสิ่งที่ AI ทำไม่ได้

ดร. ณรงค์ทัศน์ ธัญญเวทย์ ประธานเจ้าหน้าที่บริหารฝ่ายปัญญาประดิษฐ์ บริษัท เรียล สมาร์ท จำกัด (มหาชน) ให้ความเห็นถึงกระแสมุมมอง AI หรือ Artificial Intelligence จะทำให้งานหาย และมีคนตกงาน ว่าส่วนตัวไม่ได้กังวลว่า AI จะแย่งงาน แต่กังวลการตรียมคนไม่ทันกับงานที่ AI สร้างขึ้นมากกว่า โดย AI ถือเป็นเทคโนโลยีที่สร้างโอกาสให้กับคนตัวเล็ก

"งานบางประเภทจะหายไป และจำนวนตำแหน่งงานแบบเดิมจะลดลง ไม่ใช่เพราะเอไอ ชั่วร้าย แต่เพราะมันทำงานบางอย่างได้ดีกว่า ถูกกว่า และเร็วกว่าคน"

ข้อมูลจากเวทีการประชุมประจำปีสภาผู้ว่าการกองทุนการเงินระหว่างประเทศ และ กลุ่มธนาคารโลก ปี 2569 (IMF–World Bank Annual Meetings 2026) ที่กรุงเทพฯ ปีนี้ กองทุนการเงินระหว่างประเทศ หรือ IMF (International Monetary Fund) ประเมินว่าในระยะยาว งานทั่วโลกราว 40% จะได้รับผลกระทบจาก AI และในประเทศพัฒนาแล้วตัวเลขสูงถึง 60%

คริสตาลินา จอร์เจียวา กรรมการผู้จัดการ IMF เปรียบ AI เป็นสึนามิที่เคลื่อนตัวช้า ช้าจนหลายคนไม่รู้สึกว่าน้ำกำลังขึ้น แต่สุดท้ายมันก็ยังเป็นสึนามิอยู่ดี ส่วนนี้ ดร.ณรงค์ทัศน์ แย้งว่าแต่ในทุกครั้งที่เทคโนโลยีลดงานประเภทหนึ่งไป ก็จะสร้างงานอีกประเภทขึ้นมาเสมอ

"ครั้งนี้ก็ไม่ต่างกัน แต่มีข้อแม้สำคัญคือ งานใหม่ไม่ได้เกิดขึ้นเองโดยอัตโนมัติ และไม่ได้เกิดขึ้นกับคนกลุ่มเดียวกับที่เสียงานไป"

ข้อมูลตลาดแรงงานสหรัฐฯ ของ IMF เผยว่างานราว 10% ต้องการทักษะด้าน AI และงานกลุ่มนี้ให้ค่าตอบแทนสูงกว่าเดิม ขณะเดียวกันงานประจำ (Routine) ในรูปแบบของงานที่ทำซ้ำๆ ที่ AI เข้ามาทำแทนได้ทำให้ความต้องการใช้แรงงานคนลดลง ส่วนงานค่าตอบแทนต่ำอย่างการก่อสร้าง Data Center และ งานบริการกลับเพิ่มขึ้น ภาพรวมคืองานที่เพิ่มมากกว่างานหาย ซึ่งจอร์เจียวา เตือนว่างานที่เพิ่มส่วนใหญ่ อาจให้ผลตอบแทนน้อยกว่างานที่หายไป

การเข้าเป็นส่วนหนึ่งของงานที่มีมูลค่าที่เพิ่มขึ้น ทักษะการทำงานร่วมกับ AI จึงมีส่วนสำคัญ ธาร์มัน ชานมูการเรตนัม ประธานาธิบดีสิงคโปร์ ยกตัวอย่างกรณีการนำ AI มาใช้ในภาคสาธารณสุข โดยระบุว่าพยาบาลที่มี AI ช่วยคัดกรองจะดูแลผู้ป่วยได้มากขึ้น แต่คนยังต้องเป็นคนสัมผัสผู้ป่วย ตัดสินใจ และรับผิดชอบ 


ประเทศไทยที่กำลังเข้าสู่สังคมสูงวัยเต็มตัว นั้นมีความต้องการงานแบบนี้มหาศาล ในขณะเดียวกันงานด้านโครงสร้างพื้นฐานของ AI ทั้ง Data Center เซมิคอนดักเตอร์ คลาวด์ และพลังงานสะอาดที่ต้องป้อน AI ซึ่งไทยกำลังดึงดูดการลงทุนกลุ่มนี้อยู่ พลังงานหมุนเวียนสร้างงานต่อเงินลงทุนเท่ากันได้มากกว่าฟอสซิลถึง 3 เท่า ซึ่งเป็นภาคธุรกิจที่ขับเคลื่อนเศรษฐกิจโลกในปี 2569

"ตามที่ IMF ระบุว่า เศรษฐกิจโลกปี 2569 เติบโตที่ 3.1% ส่วนหนึ่งเป็นผลมาจากการลงทุนในด้านเทคโนโลยี AI และดิจิทัล และ งานใหม่ๆ ที่มาจากการเปลี่ยนแปลงทางเทคโนโลยี อาทิ ตำแหน่งที่คนทำหน้าที่ออกแบบ กำกับ ตรวจสอบ และรับผิดชอบผลลัพธ์ของ AI ในทีมของผมเอง งานแบบนี้เริ่มกลายเป็นงานหลัก ไม่ใช่งานเสริม"

ดร.ณรงค์ทัศน์ ย้ำอีกว่า "จำนวนงาน" อาจลดลงในบางภาคส่วน แต่ "มูลค่าของงาน" ที่คนทำจะสูงขึ้น หากออกแบบให้คนย้ายไปอยู่ในจุดที่ AI เสริมการทำงานของคน แทนที่จะไปใช้งาน AI แทนคน AI ควรทำหน้าที่เป็นผู้ช่วยนักบิน หรือ Co -Pilot ในขณะที่คนยังคงทำหน้าที่เป็นนักบินหลัก (Pilot)

*** AI เครื่องมือที่ทรงพลังสำหรับคนตัวเล็ก

นอกจากการสร้างงานและการออกแบบงานใหม่ๆ แล้ว AI ยังเป็นเครื่องมือของคนตัวเล็กที่ทรงพลังที่สุดในประวัติศาสตร์ ดร.ณรงค์ทัศน์ มองว่า ในบรรดาเทคโนโลยีทั้งหมดที่ผ่านมา AI เป็นเทคโนโลยี ที่เข้าข้างคนตัวเล็กมากที่สุด

เหตุผลสำคัญที่ AI เป็นเครื่องมือที่ทรงพลังสำหรับคนตัวเล็ก คือ AI ทำให้คนตัวเล็ก สามารถที่จะมีนักบัญชี นักกฎหมาย นักการตลาด นักวิเคราะห์ข้อมูล ไปจนถึงงานวิจัย เทียบเท่ากับองค์กรขนาดใหญ่ได้ เนื่องจากพัฒนาการของเทคโนโลยี AI

ปัจจุบันในประเทศไทย มีการพัฒนาแพลตฟอร์ม ที่เรียกว่า "นกกระซิบ" ที่เป็นแพลตฟอร์ม AI แชตบอท (AI Chatbot) แอปพลิเคชันอัจฉริยะใน “ถุงเงิน” ที่ทำหน้าที่เป็นผู้ช่วยส่วนตัวในการบริหารจัดการธุรกิจให้กับผู้ประกอบการรายย่อย ที่ให้ความช่วยเหลือตั้งแต่ การวิเคราะห์ยอดขายอัตโนมัติ การคำนวณต้นทุนกำไรเบื้องต้น ไปจนถึงการเช็คราคากลางของวัตถุดิบรายวัน เป็นเครื่องมือที่ทำให้ผู้ค้ารายย่อยสามารถใช้งานได้ไม่ต่างจากองค์กรขนาดใหญ่ที่มีทั้งนักบัญชี นักการตลาด นักวิเคราะห์และนักกฎหมายครบจบในแอปพลิเคชันเดียว

จากระบวนการทำงานของ “นกกระซิบ” ที่ให้บริการแบบครบจบในแอปฯ เดียวสำหรับผู้ประกอบการรายย่อย ทำให้มีผู้ค้ารายย่อยใช้งานเกือบ 1 ล้านรายในเวลาไม่นาน และ ข้อมูลการค้าเหล่านั้นช่วยให้ธนาคารเห็นว่าร้านนี้ทำธุรกิจดี (โดยความยินยอมของเจ้าของร้าน) คนที่ไม่เคยมีหลักประกันจะเข้าถึงสินเชื่อได้ง่ายขึ้นเป็นครั้งแรก

ดร.ณรงค์ทัศน์ ระบุว่า AI ยังทำให้เกิดปรากฏการณ์ที่เรียกว่า "1 คน 1 บริษัท" ซึ่งเป็นภาพอนาคตของงานที่กำลังเกิดขึ้น

"อยากให้คนไทยมองเห็น เส้นแบ่งระหว่างลูกจ้างกับผู้ประกอบการจะลดลง คนหนึ่งคนกับ AI ทำสิ่งที่เมื่อก่อนต้องใช้ทีม 10 คน และบริษัทขนาดเล็กจะแข่งกับบริษัทใหญ่ได้ในสนามที่เคยเข้าไม่ถึง"

ในส่วนของ Small AI ที่ธนาคารโลกผลักดัน ดร.ณรงค์ทัศน์ ระบุว่าไม่ใช่ AI ที่ด้อยกว่า แต่คือ AI ที่แก้ปัญหาเฉพาะ ราคาถูก ใช้ง่าย และอยู่ในมือของคนที่รู้ปัญหาจริง ทั้งเกษตรกร พยาบาล ครู และแม่ค้า ซึ่งนี่คือจุดแข็งของประเทศที่เศรษฐกิจขับเคลื่อนด้วยธุรกิจขนาดกลางและเล็ก (SMEs) อย่างไทย

"เพราะฉะนั้น AI เป็นสึนามิจริงตามที่กรรมการผู้จัดการ IMF กล่าว แต่เป็นสึนามิ ที่นำไปสู่การเปลี่ยนแปลง ที่ขึ้นอยู่กับว่า เราจะเลือกอยู่ฝั่งไหนของสึนามิ เราจะเลือกอยู่ในฝั่งที่ถูก AI เข้ามาแทนที่ หรือเราจะเลือกอยู่ในฝั่งที่นำ AI มาใช้งานและสร้างโอกาสทางธุรกิจให้กับตัวเอง" ดร.ณรงค์ทัศน์ ระบุ

ดร.ณรงค์ทัศน์ ชี้ว่าหากปล่อยให้เป็นไปตามกลไกตลาด งานใหม่จะไปอยู่กับคนที่พร้อมอยู่แล้ว และช่องว่างจะถ่างออก แต่ถ้าตั้งใจออกแบบ ด้วยการศึกษาที่สอนให้คนทำสิ่งที่เอไอ ทำไม่ได้ องค์กรที่ย้ายคนก่อนย้ายงาน และโครงสร้างพื้นฐานที่ทำให้ AI ราคาถูกพอสำหรับทุกคน เอไอ จะเป็นเครื่องมือที่ยกคนตัวเล็กขึ้นมาได้มากกว่าเทคโนโลยีใดๆ ที่ผ่านมา

"ประเทศไทยมีคนหนุ่มสาว มี SMEs เป็นกระดูกสันหลัง และมีนโยบาย AI for All ที่ประกาศไว้แล้ว สิ่งที่เหลือคือการลงมือทำให้คำว่า "For All" เป็นจริง ไม่ใช่แค่คำขวัญ ผมไม่กลัวว่า AI จะแย่งงานคน ผมกลัวว่าเราจะไม่เตรียมคนให้พร้อมรับงานที่ AI สร้างขึ้นมากกว่า” ดร.ณรงค์ทัศน์ กล่าวทิ้งท้าย.