สถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติ (NARIT) ฉลองครบรอบ 10 ปี ซูเปอร์คอมพิวเตอร์ "ชาละวัน" ประกาศอัปเกรดครั้งใหญ่สู่ห้องปฏิบัติการ "ADA" (Advanced Data Analytics) ชูยุทธศาสตร์ AI-First ปลดล็อกขีดจำกัดการประมวลผลข้อมูลอวกาศมหาศาล พร้อมดึงเทคโนโลยีระดับโลกจาก Dell เสริมทัพ ดันไทยสู่ผู้นำนวัตกรรมดิจิทัลระดับสากล
ดร. วิภู รุโจปการ ผู้อำนวยการ NARIT ให้ข้อมูลว่า ตลอดทศวรรษที่ผ่านมา 'ชาละวัน HPC' คือรากฐานสำคัญของงานวิจัยไทย แต่เพื่อรับมือกับสภาวะข้อมูลล้นทะลัก (Data Deluge) ในปัจจุบัน NARIT จึงพัฒนาสู่ระบบ ADA โดยได้รับการสนับสนุนจาก สกสว. เพื่อเปลี่ยนบทบาทจากการเป็นเพียงผู้ใช้งาน สู่การเป็น "ผู้สร้างนวัตกรรมดิจิทัล" อย่างเต็มตัว
ไฮไลท์สำคัญคือการเพิ่มประสิทธิภาพการประมวลผลข้อมูลจากกล้องโทรทรรศน์วิทยุแห่งชาติให้ เร็วขึ้นถึง 100 เท่า เปลี่ยนจากการรอผลวิเคราะห์นานนับสัปดาห์ ให้กลายเป็นการตรวจจับปรากฏการณ์อวกาศได้แบบ Real-time รวมถึงรองรับการวิเคราะห์ข้อมูลเชิงลึกจากกล้องโทรทรรศน์อวกาศเจมส์ เว็บบ์ (JWST) อีกด้วย
ดร. อุเทน แสวงวิทย์ ผู้จัดการศูนย์เทคโนโลยีสารสนเทศ NARIT ระบุว่า "ซูเปอร์แล็บ ADA" ถูกออกแบบมาเพื่อ Big Data และ AI โดยเฉพาะ ทั้ง GPU ประสิทธิภาพสูง ติดตั้งหน่วยความจำ 141 GB ต่อหน่วย รองรับโมเดลภาษาขนาดใหญ่ (LLM) โครงข่ายความเร็วสูง รับส่งข้อมูลเร็วถึง 400 Gbps ทะลวงคอขวดการส่งข้อมูลระดับหลายเทราไบต์ (TB) พร้อมกับเปิดให้ นักวิจัยโฟกัสงานวิเคราะห์ได้ 100% โดยให้ AI ทำหน้าที่คัดกรองสัญญาณรบกวนและจัดระเบียบข้อมูลแทนมนุษย์
เทคโนโลยีของ ADA ไม่ได้จำกัดอยู่แค่เรื่องดวงดาว แต่ยังถูกนำมาใช้ภายใต้ยุทธศาสตร์ "ASTRONOMY+" เพื่อแก้ปัญหาบนโลก เช่น: พยากรณ์ฝุ่น PM2.5 ใช้ AI สร้างแบบจำลองที่มีความแม่นยำสูง เตือนภัยพิบัติ จากระบบเฝ้าระวังล่วงหน้าเพื่อความปลอดภัยของประชาชน และสร้างประสบการณ์ดาราศาสตร์เสมือนจริงให้เยาวชนไทย
นายฐิตพล บุญประสิทธิ์ จาก เดลล์ เทคโนโลยีส์ (ประเทศไทย) กล่าวว่า ADA เลือกใช้เซิร์ฟเวอร์ DELL PowerEdge XE7745 และขุมพลัง NVIDIA H200 NVL ซึ่งมีจุดเด่นคือเทคโนโลยี Air-Cooled ทำให้สามารถติดตั้งในห้องเซิร์ฟเวอร์เดิมได้ทันทีโดยไม่ต้องลงทุนระบบหล่อเย็นเหลว (Liquid Cooling) ที่ราคาแพง
นอกจากนี้ ระบบใหม่ยังช่วยประหยัดพลังงานและพื้นที่ได้อย่างมหาศาล โดยสามารถรวมงานจากเซิร์ฟเวอร์รุ่นเก่ากว่า 20 เครื่อง มาไว้ในเครื่องเดียวขนาดเพียง 4U และช่วยร่นระยะเวลาประมวลผลงานวิจัยบางประเภทจาก 3 เดือน ให้เหลือเพียง 2 สัปดาห์เท่านั้น
