หยุดดิ๊! ดีอีเตือนเฟกนิวส์ เขมรเคลม 'แม่นาค' ของตัวเอง

ดีอีเตือนเฟกนิวส์! เขมรเคลม 'แม่นาค' ของตัวเอง ชื่อเดิมแม่นาคพระตะบอง บิดเบือนประวัติศาสตร์ สร้างสับสนประชาชน

เมื่อวันที่ 20 ก.พ.69 นายเวทางค์ พ่วงทรัพย์ ในฐานะโฆษกกระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม (ดีอี) ฝ่ายข้าราชการประจำ กล่าวถึงผลการมอนิเตอร์และรับแจ้งข่าวปลอมของศูนย์ต่อต้านข่าวปลอมประเทศไทย (AFNC) ซึ่งเป็นไปตามนโยบายการป้องกันและแก้ไขปัญหาภัยความมั่นคงและภัยทางสังคมของนายไชยชนก ชิดชอบ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม (ดีอี) โดยยกระดับความสำคัญเรื่องการสร้างความตระหนักรู้เท่าทันภัยอาชญากรรมทางเทคโนโลยี ข่าวปลอม และข้อมูลบิดเบือน

ทั้งนี้ ในวันที่ 18 ก.พ.69 AFNC ได้ตรวจสอบพบข้อความทั้งหมด 164,517 ข้อความ โดยมีข้อความที่ต้องดำเนินการตรวจสอบ (Verify) ทั้งสิ้น 5,147 ข้อความ สำหรับช่องทางที่มีการพบเบาะแสมากที่สุด คือ ข้อความที่มาจาก Social Listening 5,134 ข้อความ ตามมาด้วยช่องทาง Website 10 ข้อความ และช่องทาง Line Official 3 ข้อความ โดยเป็นเรื่องที่ต้องดำเนินการตรวจสอบทั้งหมด 37 เรื่อง ได้รับผลการตรวจสอบจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้องแล้ว 12 เรื่อง ในจำนวนนี้เป็นข่าวที่ได้รับความสนใจจากประชาชนมากที่สุด 8 เรื่อง ซึ่งเป็นข่าวจริง 3 เรื่อง ข่าวปลอม 5 เรื่อง ได้แก่

อันดับที่ 1 ข่าวปลอม เรื่อง แม่นาค คือตำนานพื้นบ้านของเขมร มีชื่อเดิมว่า แม่นาคพระตะบอง

อันดับที่ 2 ข่าวปลอม เรื่อง ก.ล.ต. เปิดเว็บไซต์ทางการใหม่

อันดับที่ 3 ข่าวจริง เรื่อง ทุนยากจนพิเศษ กสศ. รอบที่ 3 จะได้รับภายในวันที่ 18 ก.พ. - 9 มี.ค. 69

อันดับที่ 4 ข่าวปลอม เรื่อง กรมการขนส่งทางบก เปิดรับทำใบขับขี่ทุกชนิด ผ่านเพจ DLT กรมการขนส่งทางบก รับทำใบขับขี่ทุกชนิด

อันดับที่ 5 ข่าวจริง เรื่อง ครม. มีมติให้คาร์บอนเครดิต เป็นสินทรัพย์ที่ซื้อขายผ่านตลาดทุนไทยได้

อันดับที่ 6 ข่าวปลอม เรื่อง ผู้นำรัสเซียพร้อมหนุนไทย สร้างกำแพงตลอดแนวชายแดน เพื่อป้องกันผู้รุกราน

อันดับที่ 7 ข่าวจริง เรื่อง ลาว เสนอขึ้นทะเบียน 'ลาบ' เป็นมรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรมที่จับต้องไม่ได้ของโลกต่อยูเนสโก

อันดับที่ 8 ข่าวปลอม เรื่อง เลือกตั้ง 69 พบบัตรเขย่งกว่า 3 แสนใบ สูงสุดในประวัติศาสตร์

สำหรับอันดับ 1 เป็นข่าวปลอม : เรื่อง แม่นาค คือตำนานพื้นบ้านของเขมร มีชื่อเดิมว่า แม่นาคพระตะบอง กระทรวงดีอี ได้ตรวจสอบร่วมกับ กรมศิลปากร กระทรวงวัฒนธรรม ยืนยันเป็นข่าวปลอม โดยตรวจค้นข้อมูลจากแหล่งอ้างอิงทางวิชาการและสื่อวัฒนธรรมที่เชื่อถือได้ ไม่ปรากฏหลักฐานใดที่ยืนยันว่า แม่นาคเป็นตำนานพื้นบ้านของกัมพูชา หรือมีชื่อดั้งเดิมว่า แม่นาคพระตะบอง ตามที่มีการกล่าวอ้างในสื่อสังคมออนไลน์ โดยตำนาน แม่นาคพระโขนง ได้รับการบันทึกและรับรู้ในฐานะคติชนพื้นบ้านของไทยมาอย่างต่อเนื่อง ซึ่งมีบริบทเชื่อมโยงกับพื้นที่พระโขนง กรุงเทพมหานคร และปรากฏอยู่ในงานวรรณกรรม ภาพยนตร์ และงานศึกษาด้านคติชนวิทยาของไทยอย่างชัดเจน ขณะที่แหล่งข้อมูลทางวิชาการระดับสากลและเอกสารด้านวัฒนธรรมของกัมพูชาไม่พบการกล่าวถึงตำนานดังกล่าวในชื่อหรือบริบทที่อ้างถึง

ดังนั้น ข้อกล่าวอ้างว่า เรื่องแม่นาคมีต้นกำเนิดจากกัมพูชา จึงไม่ปรากฏหลักฐานรองรับในเชิงประวัติศาสตร์หรือคติชนวิทยาอย่างเป็นรูปธรรม ข้อความดังกล่าวมีลักษณะเป็นการเผยแพร่ข้อมูลที่ขาดการอ้างอิงจากแหล่งวิชาการที่ตรวจสอบได้ และอาจก่อให้เกิดความเข้าใจคลาดเคลื่อนในประเด็นทางวัฒนธรรม

อย่างไรก็ตาม กระทรวงดีอี มีความห่วงใยประชาชน เรื่องความตระหนักรู้เท่าทันข่าวปลอมที่ถูกแพร่กระจายบนสื่อออนไลน์ โซเชียล ซึ่งหากขาดความรู้เท่าทัน ส่งต่อข้อมูลข่าวปลอม ทำให้เกิดการหลงเชื่อ สร้างความเข้าใจที่คลาดเคลื่อน สร้างความเสียหายต่อทรัพย์สิน หรือข้อมูลส่วนบุคคล และอาจส่งผลกระทบต่อประชาชนในสังคมเป็นวงกว้าง โดยขอให้ประชาชนเลือกเชื่อ เลือกแชร์ข้อมูลที่เป็นประโยชน์ ซึ่งได้รับการเผยแพร่จากหน่วยงานที่เป็นทางการเท่านั้น และควรตรวจสอบข้อเท็จจริงของข่าวหรือลิงก์เว็บไซต์ให้แน่ชัด