กำลังเป็นกระแสเตือนภัยในจีน! หลังมีการใช้เทคโนโลยี AI สร้างตัวละครหนุ่มน้อยหน้าตาน่าเอ็นดู พร้อมแต่งเรื่องราวชีวิตสุดรันทดเพื่อเรียกความสงสารจากผู้สูงอายุ ก่อนชักจูงให้ซื้อสินค้าผ่านลิงก์ที่แนบไว้ สร้างรายได้ให้ผู้ผลิตคอนเทนต์บางรายสูงถึงวันละหลายหมื่นบาท
ตัวละครดังกล่าว รู้จักกันในชื่อ “เสียวไห่” มักปรากฏตัวในชุดนักเรียน หรือเสื้อเชิ้ตสีขาว พร้อมสีหน้าเศร้าสร้อยและน้ำตาคลอเบ้า ก่อนถ่ายทอดชีวิตอันแสนลำบากผ่านคลิปวิดีโอสั้น เพื่อกระตุ้นให้ผู้ชมให้รู้สึกสงสารและอยากช่วยเหลือ นอกจากนี้ ยังเรียกผู้ชมว่า “คุณป้า” หรือ “คุณแม่” เพื่อสร้างความรู้สึกสนิทสนมและทำให้ผู้ใหญ่เกิดความเอ็นดู
อย่างไรก็ตาม กลยุทธ์ดังกล่าวไม่ได้มุ่งเพียงเรียกยอดเข้าชม หรือสร้างกระแสไวรัลเท่านั้น แต่ยังต่อยอดไปสู่การขายสินค้า โดยผู้ผลิตคลิปจะนำเสนอสินค้าหรือแนบลิงก์สั่งซื้อ หลังใช้เรื่องราวสะเทือนอารมณ์ดึงดูดความสนใจและกระตุ้นให้ผู้ชมเกิดความสงสารจนอยากช่วยเหลือผ่านการซื้อสินค้า
ตัวอย่างเช่น คลิปหนึ่งนำเสนอเรื่องราวของเสียวไห่ที่ถูกรังแกกลางสายฝน เพราะไม่มีเงินจ่ายค่าเล่าเรียน ก่อนขอร้องให้ผู้ชมช่วยสนับสนุนด้วยการซื้อสินค้าที่นำเสนอ ขณะที่อีกคลิปเล่าว่าเขาต้องการหาเงินไปช่วยพ่อ พร้อมสอดแทรกการโฆษณาผลิตภัณฑ์เสริมสุขภาพและของใช้ในครัวเรือน ซึ่งมีการตั้งราคาสูงกว่าราคาปกติ
ตามรายงาน คอนเทนต์เหล่านี้สามารถสร้างรายได้ประมาณ 2,000-3,000 หยวนต่อวัน (ประมาณ 10,000-15,000 บาท) ขณะที่ค่าคอมมิชชันจากการขายสินค้าบางรายการอาจสูงถึง 55%
ผู้ติดตามและผู้ซื้อสินค้าส่วนใหญ่เป็นผู้สูงอายุและคนวัยกลางคน ซึ่งหลายคนแสดงความรักและความเอ็นดูต่อตัวละครราวกับเป็นลูกหลานของตนเอง โดยคอมเมนต์ เช่น “ลูกรัก แม่สั่งของไป 4 อย่าง รักลูกตลอดไป” ยิ่งไปกว่านั้น ยังมีแฟนคลับสูงอายุรายหนึ่งถึงขั้นวางแผนนั่งรถไฟข้ามมณฑลไปพบเสียวไห่ หลังตัวละครชักชวนให้ไปร่วมกินเห็ดและชมดอกไม้
ผู้เชี่ยวชาญชี้ว่า การจงใจสร้างเรื่องราวเท็จเพื่อกระตุ้นยอดขายอาจเข้าข่ายการฉ้อโกง ขณะที่ความเหงาเป็นหนึ่งในปัจจัยที่ทำให้ผู้สูงอายุมีความเสี่ยงตกเป็นเหยื่อได้ง่าย โดยเฉพาะเมื่อเกิดความรู้สึกผูกพันกับตัวละคร
ทั้งนี้ ปัจจุบันวิดีโอที่เกี่ยวข้องกับเสียวไห่ส่วนใหญ่ถูกลบออกจากแพลตฟอร์มแล้ว ขณะเดียวกัน ชาวเน็ตบางรายที่มีความเชี่ยวชาญด้านเทคโนโลยีได้สร้างคลิปล้อเลียนขึ้นมา โดยให้เสียวไห่ออกมาขอโทษที่หลอกลวงผู้ชม หรือปรับบทให้กลายเป็นตัวร้าย เพื่อเตือนผู้สูงอายุรู้เท่าทันและไม่ตกเป็นเหยื่อ
ที่มา : AI boy avatars go viral in China, using sob stories to trick elderly out of money (SCMP)


