ประธานาธิบดี สี จิ้นผิง ของจีน ได้กล่าวคำปราศรัยในพิธีเปิดงานประชุมปัญญาประดิษฐ์โลกประจำปี 2569 (World Artificial Intelligence Conference หรือ WAIC) ณ นครเซี่ยงไฮ้ เมื่อวันที่ 17 กรกฎาคม 2569 โดยเตือนประชาคมโลกให้ระวังการสร้าง "ความไม่เป็นธรรมทางประวัติศาสตร์ครั้งใหม่" ในยุคปัญญาประดิษฐ์ (AI) พร้อมทั้งเรียกร้องให้มีการสนับสนุนกลุ่มประเทศกำลังพัฒนา (Global South) ในการเข้าถึงและใช้งานเทคโนโลยีนี้อย่างเปิดกว้างและมีส่วนร่วมมากขึ้น
สี จิ้นผิง ได้เน้นย้ำถึงความจำเป็นในการสร้างความตระหนักรู้ด้านความเสี่ยงและการควบคุมเทคโนโลยี AI ให้ปลอดภัย พร้อมทั้งวิพากษ์วิจารณ์การนำประเด็นความมั่นคงมาใช้เป็นเครื่องมือทางการค้า โดยระบุว่า ทุกฝ่ายควร ร่วมกันต่อต้านการขยายขอบเขตแนวคิดความมั่นคงแห่งชาติที่เกินขอบเขตในสาขา AI หรือการนำความมั่นคงของประเทศตนเองไปตั้งอยู่บนความเสี่ยงของประเทศอื่น ทั้งนี้ เพื่อเป็นการตอบโต้มาตรการคว่ำบาตรและการควบคุมการส่งออกเทคโนโลยีขั้นสูงของสหรัฐฯ
เพื่อเป็นการลดช่องว่างทางเทคโนโลยี จีนได้ประกาศความร่วมมือระยะเวลา 5 ปีในการจัดโปรแกรมฝึกอบรมและสัมมนาด้าน AI จำนวน 5,000 โครงการให้แก่ประเทศกำลังพัฒนา พร้อมจัดตั้งศูนย์ความร่วมมือด้าน AI ร่วมกับกลุ่มประเทศต่างๆ รวมถึงสมาคมประชาชาติแห่งเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ (อาเซียน) กลุ่มประเทศอาหรับ สหภาพแอฟริกา ประเทศในลาตินอเมริกา องค์การความร่วมมือเซี่ยงไฮ้ และกลุ่มบริกส์ (BRICS)
นอกจากนี้ ในวันที่ 16 กรกฎาคม 2569 ก่อนหน้าการเปิดงานเพียงหนึ่งวัน คณะผู้แทนจาก 29 ประเทศ อาทิ คาซัคสถาน ลาว ปากีสถาน รัสเซีย และอินโดนีเซีย ได้ร่วมลงนามข้อตกลงจัดตั้ง "องค์กรความร่วมมือด้านปัญญาประดิษฐ์โลก" (WAICO) ณ นครเซี่ยงไฮ้ โดยมี หวัง อี้ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศของจีนเข้าร่วมในฐานะผู้แทนรัฐบาลจีน ร่วมกับ อันโตนิโอ กูเตอร์เรส เลขาธิการสหประชาชาติ (UN) ซึ่งองค์กรนี้มุ่งเน้นการขับเคลื่อน AI ให้เป็นไปอย่างปลอดภัย เป็นธรรม และเกิดประโยชน์สูงสุดต่อมนุษยชาติ
ปัจจุบันอุตสาหกรรมเศรษฐกิจอัจฉริยะหลักของจีนมีมูลค่าสูงถึง 1 ล้านล้านหยวน (ประมาณ 4.8 ล้านล้านบาท) ซึ่ง สี จิ้นผิง ระบุว่าแผนพัฒนาเศรษฐกิจ 5 ปีฉบับใหม่ (2569-2573) ของจีน จะสร้างโอกาสมหาศาลให้กับประชาคมโลก โดยเปรียบเปรยว่า ต้นไม้ต้นเดียวไม่สามารถเติบโตเป็นป่าใหญ่ได้ การพัฒนา AI จึงไม่ใช่การแสดงเดี่ยวของประเทศใดประเทศหนึ่ง แต่ต้องเป็นการประสานพลังร่วมกันของทุกประเทศทั่วโลก
พิธีเปิดงานในครั้งนี้ยังมีผู้นำระดับสูงเข้าร่วมอย่างคับคั่ง อาทิ กัสซีม-โฌมาร์ต โตกาเยฟ ประธานาธิบดีคาซัคสถาน ฮุน มาเนต นายกรัฐมนตรีกัมพูชา และ อนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรีของไทย โดยงาน WAIC ในปีนี้มีผู้ร่วมจัดแสดงนิทรรศการมากกว่า 1,100 ราย และมีการเปิดตัวผลิตภัณฑ์ใหม่ระดับโลกกว่า 300 รายการ
ที่มา: South China Morning Post และ สำนักข่าวซินหัว