นสพ.สากล 06/06/06 เมื่อไม่นานมานี้ นักวิชาการจีนเตือน สุสานแห่งกษัตริย์ซีเซี่ย หรือ ‘พีระมิดแห่งตะวันออก’ ซึ่งก่อสร้างด้วยดินเหลืองมีสิทธิถล่มในอีก 10 ปี หากไม่มีการป้องกัน
ไต้เหวินเจิน แห่งสำนักงานจัดการดูแลโบราณสถานสุสานกษัตริย์แห่งซีเซี่ย เตือนว่า สุสานรูปพีระมิดที่ทำจากดินเหลือง ผ่านร้อนผ่านหนาวและรองรับน้ำฝนมานานกว่าพันปี จนไม่สามารถทนทานต่อไปได้อีกนานนัก คาดว่า หากไม่มีการดูแลป้องกันสุสานแห่งนี้ รวมถึงสุสานของขุนนางและชายาของกษัตริย์อาจถล่มลงมาได้ภายในเวลา 10 ปี
ทั้งนี้ เขาเปิดเผยว่า เมื่อปี 1996 หลังฝนตกกระหน่ำเขาเห็นมากับตาว่า กำแพงด้านหนึ่งของสุสานหมายเลข 4 ได้พังทลายหายไปยาว 10 เมตร เจ้าหน้าที่ไต้ยังย้ำว่า สุสานจะยืนยาวไปได้อีก 10 ปีเฉพาะในสภาพที่ไม่มีฝนตกหนักหรืออุทกภัยเท่านั้น
นอกจากภัยธรรมชาติแล้ว สุสานพันปีนี้ยังต้องเผชิญกับอันตรายจากมนุษย์ เนื่องจากบริเวณใกล้เคียงเป็นแหล่งปศุสัตว์ โดยหลายปีมานี้แกะจำนวนมากมากัดแทะฐานเนินดินเหล่านี้ จนเป็นเหตุให้กำแพงสุสานทลายลงเร็วขึ้น
รายงานในหนังสือพิมพ์เซี่ยงไฮ้หวั่นเป้า ยังระบุว่า เมื่อปี 2001 นักวิจัยจากแหล่งโบราณคดีตุนหวงได้เคยเข้ามาสำรวจสุสานแห่งนี้ และพบว่าสุสานหลุมที่ 1, 2, 4, 6 มีร่องรอยการถล่ม แต่เนื่องจากขาดแคลนงบประมาณ ทำให้งานบูรณะจึงไม่สามารถเดินหน้าได้ ปัจจุบันสุสานแห่งนี้ก็ยังอยู่ในอันตรายถึงขั้นวิกฤต
สุสานกษัตริย์แห่งซีเซี่ย ตั้งอยู่ระหว่างเทือกเขาเฮ่อหลันซันและแม่น้ำเหลือง ห่างจากเมืองหยินโจวไปทางทิศตะวันตก 35 กิโลเมตร ความยาวจากทิศตะวันตกจรดตะวันออก 5 กิโลเมตร เหนือจรดใต้ 10 กิโลเมตร ประกอบด้วยหลุมศพกษัตริย์ 9 หลุม และหลุมศพขุนนางและข้าราชการ รวมถึงชายาอีก 253 หลุม ซึ่งเป็นขุมทรัพย์อันลี้ลับของวัฒนธรรมซีเซี่ย
อาณาจักรซีเซี่ยก่อตั้งเมื่อปีค.ศ.1038 โดยหลี่หยวนอู่ ผู้นำเผ่าตั่งเซี่ยงจู๋ รุ่งเรืองมาเกือบ 190 ปี ถูกรุกรานโดยกองทัพมองโกลแห่งจอมทัพผู้ยิ่งใหญ่เจงกิสข่านหลาย 10 ครั้ง จนในที่สุดถูกตีแตกและล่มสลายในปีค.ศ.1227.
