ผู้มีสิทธิเลือกตั้งชาวสวิตเซอร์แลนด์ส่วนใหญ่ปฏิเสธข้อเสนอที่จะกระชับความเป็นกลางของประเทศอย่างท่วมท้น ในผลการลงประชามติในวันอาทิตย์ (27 ก.ย.) โดยไม่รับข้อริเริ่มซึ่งได้รับการสนับสนุนจากฝ่ายขวาจัด และถูกฝ่ายที่คัดค้านเรียกว่าเป็นการ "สนับสนุนรัสเซีย"
แม้ชาวสวิสส่วนใหญ่จะสนับสนุนความเป็นกลางของประเทศ แต่ข้อริเริ่มที่จะบัญญัติคำจำกัดความที่เข้มงวดลงในรัฐธรรมนูญก็เผยให้เห็นถึงมุมมองที่ขัดแย้งอย่างลึกซึ้งเกี่ยวกับความหมายของความเป็นกลางนั้น
ผลการนับคะแนนเสียงระบุว่า ข้อเสนอดังกล่าวถูกปฏิเสธโดยผู้มีสิทธิเลือกตั้ง 70.1 เปอร์เซ็นต์
"ผลลัพธ์นี้ไม่ใช่การลงคะแนนเสียงต่อต้านความเป็นกลาง" อิกนาซิโอ คาสซิส รัฐมนตรีต่างประเทศสวิตเซอร์แลนด์กล่าวกับผู้สื่อข่าวที่กรุงเบิร์น
“สวิตเซอร์แลนด์วางตัวเป็นกลางเมื่อวานนี้ วันนี้ก็จะเป็นกลาง และจะยังคงเป็นกลางต่อไป” เขากล่าวเสริม
จุดยืนดั้งเดิมของสวิตเซอร์แลนด์คือการวางตัวเป็นกลางทางอาวุธ ทว่าสงครามของรัสเซียในยูเครนได้จุดประกายคำถามอีกครั้งว่า ควรนำหลักความเป็นกลางของสวิตเซอร์แลนด์ไปใช้ในความขัดแย้งสมัยใหม่อย่างไร
ด้วยความกังวลเกี่ยวกับการตัดสินใจของรัฐบาลเบิร์นที่สนับสนุนแรงกดดันทางเศรษฐกิจของสหภาพยุโรปต่อรัสเซีย องค์กร Pro Switzerland ที่สนับสนุนอธิปไตยของสวิตเซอร์แลนด์จึงรวบรวมลายเซ็นได้มากพอที่จะนำไปสู่การลงประชามติภายใต้ระบบประชาธิปไตยโดยตรงของประเทศ เพื่อให้มีการบัญญัติหลักความเป็นกลางในรัฐธรรมนูญให้ชัดเจนยิ่งขึ้น
ข้อเสนอดังกล่าวถูกคัดค้านโดยรัฐบาล รัฐสภา และพรรคการเมืองหลักส่วนใหญ่ ผลสำรวจความคิดเห็นยังชี้ให้เห็นว่า ผู้มีสิทธิเลือกตั้งส่วนใหญ่จะปฏิเสธข้อเสนอนี้เช่นกัน
มอสโกซึ่งประณามสวิตเซอร์แลนด์ที่เข้าร่วมมาตรการคว่ำบาตรของสหภาพยุโรป และกล่าวหาเบิร์นว่าละทิ้งความเป็นกลาง ได้ยกย่องความคิดริเริ่มนี้ ซึ่งนักวิจารณ์บางคนเรียกว่า "เข้าข้างรัสเซีย"
ข้อเสนอดังกล่าวเรียกร้องให้รัฐธรรมนูญต้องรับประกันว่า ความเป็นกลางของสวิตเซอร์แลนด์นั้นจะ "มั่นคงและถาวร" นอกจากนี้ยังขัดขวางไม่ให้สวิตเซอร์แลนด์ซึ่งวางตัวเป็นกลางมาตั้งแต่ปี ค.ศ. 1516 ดำเนินความสัมพันธ์ใกล้ชิดกับองค์การสนธิสัญญาแอตแลนติกเหนือ (นาโต) และตัดความเป็นไปได้ในการเป็นพันธมิตรทางทหารใดๆ เว้นแต่ในกรณีที่ประเทศถูกโจมตี
ข้อเสนอยังห้ามไม่ให้สวิตเซอร์แลนด์ดำเนินการคว่ำบาตรใดๆ เว้นเสียแต่จะได้รับการร้องขอจากสหประชาชาติ
ทุกฝ่ายในการอภิปรายต่างให้เหตุผลว่า ต้องการรักษาความเป็นกลางของสวิตเซอร์แลนด์ไว้
ทั้งรัฐบาลและรัฐสภาสวิสต่างคัดค้านข้อเสนอดังกล่าว โดยระบุว่าข้อเสนอนั้นเข้มงวดเกินไป และจะจำกัดขอบเขตการดำเนินงานของประเทศในช่วงเวลาที่ความตึงเครียดทางภูมิรัฐศาสตร์เพิ่มสูงขึ้น
“ความเป็นกลางนั้นถูกนำมาใช้ด้วยความยืดหยุ่นเสมอมา” คาสซิส กล่าวในการอภิปรายทางโทรทัศน์เมื่อเร็วๆ นี้
แม้ว่าสวิตเซอร์แลนด์จะยังไม่มีแผนยกเลิกการห้ามขายอาวุธให้กับประเทศที่อยู่ในภาวะขัดแย้ง รวมถึงยูเครน แต่ คาสซิส ย้ำว่า “ความเป็นกลางไม่ได้หมายถึงความเฉยเมย”
เขาย้ำว่า สวิตเซอร์แลนด์จะ "ไม่เพิกเฉย เมื่อเห็นการละเมิดกฎเกณฑ์ระหว่างประเทศที่ช่วยให้เราอยู่ร่วมกันอย่างสันติ”
พรรคการเมืองเดียวที่สนับสนุนข้อเสนอนี้คือพรรคพรรคประชาชนสวิส (SVP) ซึ่งเป็นพรรคใหญ่ที่สุดของประเทศและมีแนวทางขวาจัด
“เป้าหมายของเราคือการส่งเสริมสันติภาพ การทูต และการเจรจา” เซลีน อามาดรูซ รองประธานพรรค SVP กล่าวทางโทรทัศน์
“เพื่อให้บรรลุเป้าหมายนั้น เราต้องรักษาความน่าเชื่อถือผ่านการวางตัวเป็นกลางทางอาวุธอย่างถาวร”
ที่มา: เอเอฟพี