ความเคลื่อนไหวของประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ แห่งสหรัฐฯ ที่้ตัดสินใจระงับปฏิบัติการคุ้มกันเรือต่างๆออกจากช่องแคบฮอร์มุซ เป็นผลสืบเนื่องจากแรงกดดันจากซาอุดีอาระเบีย ที่ไม่ให้พันธมิตรแห่งนี้ใช้ฐานทัพและน่านฟ้าในภารกิจดังกล่าว ตามรายงานของเอ็นบีซีนิวส์ อ้างอิงแหล่งข่าวเจ้าหน้าที่อเมริกา 2 คน
เอ็นบีซี รายงานอ้างเจ้าหน้าที่สหรัฐฯ ระบุว่าบรรดาพันธมิตรของอเมริกา และเหล่าประเทศอาหรับทั้งหลาย ต่างพากันประหลาดใจกับถ้อยแถลงของทรัมป์ในวันอาทิตย์(3พ.ค.) เกี่ยวกับปฏิบัติการโปรเจ็ค ฟรีดอม ซึ่งเปิดฉากขึ้นในวันจันทร์(4พ.ค.)
รายงานข่าวระบุต่อว่า พวกผู้นำซาอุดีอาระเบีย ได้แจ้งไปยังสหรัฐฯ ว่าจะไม่ยอมให้เครื่องบินทหารของอเมริกา ขึ้นบินจากฐานทัพอากาศปรินซ์สุลต่าน หรือบินผ่านน่านฟ้าของซาอุดีอาระเบีย เพื่อปฏิบัติภารกิจในความพยายามคุ้มกันพาเรือที่ติดค้างออกจากช่องแคบฮอร์มุซ
ทรัมป์ พยายามคลี่คลายประเด็นขัดแย้งนี้ ด้วยการต่อสายถึงมกุฎราชกุมารโมฮัมเหม็ด บิน ซัลมาน แต่ไม่เป็นผล เจ้าหน้าที่เน้นย้ำ ดังนั้นประธานาธิบดีสหรัฐฯจึงถูกบีบให้ระงับความพยายามดังกล่าว เพื่อที่กองทัพอเมริกาจะรักษาไว้ซึ่งการเข้าถึงน่านฟ้าอันสำคัญยิ่งในทางยุทธศาสตร์แห่งนี้
ระหว่างปฏิบัติการมหากาพย์โกธา(Operation Epic Fury) จัดการกับอิหร่าน และก่อนมีข้อตกลงหยุดยิงชั่วคราวระหว่างสหรัฐฯกับอิหร่าน ทางซาอุดีอาระเบียอนุญาตให้อากาศยานของอเมริกาบินขึ้นจากฐานทัพอากาศปรินซ์สุลต่าน อันเป็นที่ตั้งของเครื่องบินรบและระบบป้องกันภัยทางอากาศของกองทัพสหรัฐฯ
เจ้าหน้าที่สหรัฐฯรายหนึ่งเน้นย้ำว่าความร่วมมือของซาอุดีอาระเบียในปฏิบัติการต่างๆในพื้นที่มีความสำคัญมาก พร้อมบอกกับเอ็นบีซีว่า เนื่องจากลักษณะทางภูมิศาสตร์ของภูมิภาค ในบางกรณี การใช้งานน่านฟ้าของพันธมิตรหนึ่งๆ เป็นเพียงทางเลือกเดียวเท่านั้น
เครื่องบินทหารจะถูกใช้เป็นร่มป้องกันแก่เรือต่างๆที่พยายามเดินทางออกจากช่องแคบฮอร์มุซ ภายใต้ปฏิบัติการโปเจ็ค ฟรีดอม ซึ่งทำให้มันอาจไม่ประสบความสำเร็จ หากไม่ได้รับอนุญาตให้ใช้น่านฟ้าที่มีความจำเป็นอย่างยิ่ง
แหล่งข่าวซาอุดีอาระเบียรายหนึ่ง บอกกับเอ็นบีซี ว่ามกุฏราชกุมารและเจ้าหน้าที่ระดับสูงคนอื่นๆ ติดต่ออยู่เป็นประจำกับทั้ง ทรัมป์, รองประธานาธิบดีเจดี แนซ์, กองบัญชาการกลางสหรัฐฯ และมาร์โก รูบิโอ รัฐมนตรีต่างประเทศ
ท่ามกลางความรู้สึกประหลาดใจที่มีต่อปฏิบัติการโปรเจ็คฟรีดอม แหล่งข่าวเน้นว่าแม้ซาอุดีอาระเบียอาจไม่สนับสนุนความพยายามในฮอร์มุซ แต่พวกเขาสนับสนุนด้วยความกระตือรือร้นต่อความพยายามทางการทูตของปากีสถาน ในการช่วยสหรัฐฯและอิหร่านบรรลุข้อตกลงยุติสงคราม
ในเรื่องเกี่ยวกับกรณีที่บรรดาพันธมิตรในอ่าวเปอร์เซีย ต่างตกใจกับคำประกาศเปิดปฏิบัติการโปรเจ็คฟรีดอม ทางเจ้าหน้าที่ทำเนียบขาวรายหนึ่งอ้างว่า "บรรดาพันธมิตรในภูมิภาคได้รับแจ้งล่วงหน้าแล้ว"
อย่างไรก็ตามแหล่งข่าวการทูตตะวันออกกลาง บอกว่าสหรัฐฯไม่ได้มีความพยายามประสานงานปฏิบัติการกับอิหร่าน จนกระทั่งหลังจากแถลงแล้ว "สหรัฐฯออกคำแถลง และจากนั้นก็มาประสานงานกับเรา" เขากล่าว แต่เน้นย้ำว่าพวกเจ้าหน้าที่โอมาน "ไม่ได้รู้สึกไม่พอใจหรือโกรธอะไร"
(ที่มา:เยรูซาเลมโพสต์/เอ็นบีซีนิวส์)