ขบวนการแบ่งแยกดินแดนทางตอนใต้ของเยเมนประกาศเมื่อวันศุกร์ (2 ม.ค.) ว่ามีเป้าหมายที่จะจัดการลงประชามติเพื่อแยกตัวเป็นอิสระจากทางเหนือในอีก 2 ปีข้างหน้า ขณะที่กองกำลังที่ได้รับการสนับสนุนจากซาอุดีอาระเบียกำลังต่อสู้เพื่อยึดคืนพื้นที่ที่กลุ่มแบ่งแยกดินแดนยึดครองไปเมื่อเดือนที่แล้ว ซึ่งเป็นความเคลื่อนไหวที่จุดชนวนความขัดแย้งครั้งใหญ่ระหว่างมหาอำนาจในอ่าวเปอร์เซีย
คำแถลงของสภาเปลี่ยนผ่านทางใต้ (Southern Transitional Council หรือ STC) ที่ได้รับการสนับสนุนจากสหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ (ยูเออี) เป็นสัญญาณที่ชัดเจนที่สุดถึงเจตนาที่จะแยกตัว ทว่ารัฐบาลเยเมนที่ได้รับการรับรองในระดับนานาชาติและผู้สนับสนุนจากซาอุดีอาระเบียอาจมองว่าเป็นการยกระดับวิกฤต
คำแถลงดังกล่าวออกมาเพียงไม่กี่ชั่วโมง หลังจากที่รัฐบาลเยเมนประกาศว่าได้เริ่มปฏิบัติการเพื่อยึดคืนจังหวัดฮาดราเมาต์ (Hadramout) ซึ่งเป็นหนึ่งในพื้นที่หลักที่ STC ยึดครองไปเมื่อเดือนที่แล้ว โดยได้รับการสนับสนุนทางทหารจากซาอุดีอาระเบีย
การรุกคืบอย่างไม่คาดคิดของกลุ่มแบ่งแยกดินแดนในช่วงต้นเดือน ธ.ค. ได้เปลี่ยนอำนาจในเยเมนซึ่งอยู่ในภาวะสงครามมานานกว่าทศวรรษ ทำให้กลุ่มพันธมิตรต่อต้านกบฏฮูตีแตกแยก และเผยให้เห็นความขัดแย้งอย่างชัดเจนระหว่างชาติพันธมิตรในอ่าวเปอร์เซียอย่างซาอุดีอาระเบียและสหรัฐอาหรับเอมิเรตส์
เยเมนถูกแบ่งแยกมานานหลายปีแล้ว ระหว่างที่ราบสูงทางเหนือซึ่งอยู่ภายใต้การควบคุมของกลุ่มฮูตีที่ได้รับการสนับสนุนจากอิหร่าน และกองกำลังต่างๆ รวมถึงกลุ่มแบ่งแยกดินแดนทางใต้ที่ได้รับการสนับสนุนจากรัฐต่างๆ ในอ่าวเปอร์เซีย ภายใต้รัฐบาลที่ได้รับการยอมรับในระดับนานาชาติ
ซาอุดีอาระเบียและสหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ซึ่งเคยเป็นเสาหลักด้านความมั่นคงของภูมิภาค และเป็นสมาชิกโอเปก เกิดความขัดแย้งทางผลประโยชน์ในประเด็นต่างๆ ตั้งแต่โควตาน้ำมันไปจนถึงภูมิรัฐศาสตร์ในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา
ทั้งรัฐบาลที่ได้รับการสนับสนุนจากนานาชาติและเจ้าหน้าที่ซาอุดีอาระเบียยังไม่ออกมาให้ความเห็นเกี่ยวกับคำแถลงของ STC
สำนักข่าวซาบาห์รายงานเมื่อเช้าวันเสาร์ (3) ว่า ราชาด อัล-อาลิมี หัวหน้าสภาประธานาธิบดีเยเมนที่ได้รับการสนับสนุนจากซาอุดีอาระเบีย ได้ยื่นคำขอต่อซาอุดีอาระเบียเพื่อเป็นเจ้าภาพจัดการประชุมเพื่อแก้ไขปัญหาทางใต้
อัล-อาลิมี กล่าวว่า เขาหวังว่าการประชุมนี้จะรวบรวมทุกฝ่ายในทางใต้ "โดยไม่แบ่งแยก" รวมถึงขบวนการแบ่งแยกดินแดนทางใต้ที่ได้รับการสนับสนุนจากสหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ด้วย
คำร้องขอครั้งนี้เกิดขึ้นหลังจากกลุ่มการเมืองและบุคคลสำคัญหลายคนในภาคใต้เรียกร้องให้ อัล-อาลิมี ยื่นคำร้องต่อริยาดเพื่อเป็นเจ้าภาพจัดการประชุม หลังจากที่พวกเขาประณามสิ่งที่เรียกว่า "มาตรการฝ่ายเดียว" ในประเด็นภาคใต้โดย ไอดารุส อัล-ซูไบดี (Aidarous Al-Zubaidi) ผู้นำ STC
กระทรวงการต่างประเทศซาอุดีอาระเบียยินดีกับคำร้องขอครั้งนี้ และเรียกร้องให้กลุ่มการเมืองในภาคใต้เข้าร่วมในการประชุมที่วางแผนไว้
เมื่อวันศุกร์ (2) ผู้ว่าราชการจังหวัดฮาดราเมาต์ภายใต้รัฐบาลที่ได้รับการยอมรับจากนานาชาติกล่าวว่า เขาได้เริ่มปฏิบัติการเพื่อฟื้นฟูการควบคุมพื้นที่ และต่อมาก็ยืนยันว่ากองกำลังของเขาได้เข้าควบคุมฐานทัพสำคัญแห่งหนึ่งแล้ว
ทั้งกลุ่มชนเผ่าท้องถิ่นที่ได้รับการสนับสนุนจากซาอุดีอาระเบียและกลุ่ม STC ต่างกล่าวว่า ปฏิบัติการดังกล่าวได้รับการสนับสนุนจากการโจมตีทางอากาศ
โมฮัมเหม็ด อัล-นากีบ โฆษกกลุ่ม STC กล่าวว่ากองกำลังของตนอยู่ในสถานะเตรียมพร้อมเต็มที่ทั่วทั้งภูมิภาค และพร้อมที่จะตอบโต้ด้วยกำลัง
จังหวัดฮาดราเมาต์ซึ่งเป็นแหล่งผลิตน้ำมันมีพรมแดนติดกับซาอุดีอาระเบีย และชาวซาอุดีอาระเบียที่มีชื่อเสียงหลายคนสืบเชื้อสายมาจากจังหวัดนี้ ทำให้จังหวัดนี้มีความสำคัญทางวัฒนธรรมและประวัติศาสตร์สำหรับราชอาณาจักรซาอุฯ ดังนั้น การที่กลุ่ม STC เข้ายึดครองจังหวัดนี้เมื่อเดือนที่แล้วจึงถูกฝ่ายซาอุดีอาระเบียมองว่าเป็นภัยคุกคาม
ซาอุดีอาระเบียไม่ออกมาให้ความเห็นเกี่ยวกับการโจมตีทางอากาศ และยังไม่ชัดเจนว่ามีผู้เสียชีวิตหรือไม่
ด้านสหรัฐอาหรับเอมิเรตส์แถลงเมื่อวันศุกร์ (2) ว่า รัฐบาลยูเออีตอบสนองสถานการณ์ที่ทวีความรุนแรงขึ้นเมื่อเร็ว ๆ นี้ด้วยความยับยั้งชั่งใจ การประสานงาน และความมุ่งมั่นอย่างตั้งใจที่จะลดความตึงเครียดลง
สัปดาห์ที่แล้ว สหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ประกาศว่าจะถอนกำลังทหารที่เหลืออยู่ออกจากเยเมน หลังจากซาอุดีอาระเบียสนับสนุนข้อเรียกร้องให้ถอนกำลังทหารภายใน 24 ชั่วโมง ซึ่งถือเป็นความขัดแย้งครั้งใหญ่ที่สุดครั้งหนึ่งระหว่าง 2 มหาอำนาจน้ำมันในอ่าวเปอร์เซียที่ปรากฏโจ่งแจ้งต่อสาธารณชน
ที่มา: รอยเตอร์