เอเจนซีส์ – สวิตเซอร์แลนด์แถลงวานนี้(30 มิ.ย)ว่า ตัดสินใจเลือกเครื่องบินขับ F-35 A Lightning II ของบริษัทล็อกฮีด มาร์ตินเป็นฝูงบินรบขับไล่เจนต่อไป สร้างความไม่พอใจให้กับฝ่ายตรงข้ามที่ประกาศจะจัดการลงประชามติรอบใหม่เพื่อคว่ำการจัดซื้อ
CNN สื่อสหรัฐฯ รายงานวันนี้(1 ก.ค)ว่า ข้อตกลง 5.5 พันล้านดอลลาร์ทำให้สวิตเซอร์แลนด์กลายเป็นประเทศในลำดับ 15ของโลกที่มีโปรเจกต์มูลค่ามหาศาลมากที่สุดในโลก ซึ่งเครื่องบินขับ F-35 A Lightning II ของบริษัทล็อกฮีด มาร์ตินถูกใช้โดยสหรัฐฯและบรรดาชาติพันธมิตรของสหรัฐฯ
และมาพร้อมกับการสั่งซื้อระบบมิสไซล์ต่อต้านแบบภาคพื้นสู่อากาศแพททริเอทจากบริษัทเรธิออนในข้อตกลง 2.1 พันล้านดอลลาร์
โดยบริษัทคู่แข่งจากยุโรปแพ้ในการประมูลในโปรเจกต์ทั้งสอง สื่อสหรัฐฯชี้
ทั้งนี้การซื้อเครื่องบินขับไล่ F-35 ที่มีรายงานว่าเป็นการจัดซื้อฝูงใหญ่มีหลายสิบลำนั้นต้องพบกับราคาการจัดซื้อสูงกว่างบที่ตั้งไว้ ความล่าช้าและอุปสรรคทางด้านเทคนิก แต่มันจะทำให้โมเมนตัมการส่งออกกลับมา บรรดานักวิจารณ์กล่าวว่า ราคาที่สูงถึงหลายล้านล้านดอลลาร์ตลอดอายุการใช้งานนั้นถูกมองว่าเป็นค่าใช้จ่ายที่พุ่งสูงขณะเดียวกันกลับไม่สามารถเป็นไปตามเป้าหมายด้านสมรรถนะ
คู่แข่งที่เข้าร่วมประมูลนั้นมาจากหลายชาติได้แก่ อังกฤษ อิตาลี ฝรั่งเศส เยอรมัน และแอร์บัสที่ได้รับการสนับสนุนจากเยอรมัน รวมถึงบริษัทโบอิ้งของสหรัฐฯ
การตัดสินใจซื้อสร้างความไม่พอใจให้แก่ฝ่ายตรงข้ามที่เรียกการจัดซื้อของรัฐบาลสวิสว่าเป็น “ออปชัน "เฟอร์รารี" ” ทีเดียว โดยกลุ่มที่ไม่เห็นด้วยได้แก่กลุ่มต่อต้านอาวุธยุทโธปกรณ์ และพรรคสวิสการเมืองปีกซ้ายที่ในเวลานี้กำลังเตรียมที่จะจัดการลงประชามติเพื่อคว่ำการสั่งซื้อ F-35 ของฝ่ายรัฐบาล
ทั้งนี้เมื่อ 7 ปีก่อนหน้าผู้มีสิทธิ์เลือกตั้งในสวิตเซอร์แลนด์ออกเสียงคว่ำการซื้อเครื่องบินรบกริปเพนจากสวีเดน ขณะที่งบ 6 พันล้านฟรังสวิส หรือราว 6.5 พันล้านดอลลาร์ที่นำไปสู่การตัดสินใจซื้อเครื่องบินขับ F-35 A Lightning II นั้นผ่านการอนุมัติอย่างเฉียดฉิวในปีที่ผ่านมา
ทั้งนี้พบว่ารัฐบาลสวิสตัดสินใจเลือกระบบมิสไซล์ต่อต้านแบบภาคพื้นสู่อากาศแพททริเอทแทนของบริษัทฝรั่งเศส-อิตาลีคู่แข่ง ยูโรแซม (Eurosam)
รัฐมนตรีกลาโหมสวิตเซอร์แลนด์ วิโอลา อัมเฮิร์ด (Viola Amherd) กล่าวว่าตัดสินใจเลือกซื้อหลังจากประทับใจในสมรรถนะในระหว่างการประเมินตรวจสอบและถือเป็นความคุ้มค่ามากที่สุดสำหรับงบประมาณ
มูลค่าโดยรวมทั้งหมด 15.5 พันล้านฟรังสวิส หรือราว 16.7 พันล้านดอลลาร์นั้นพบว่าต่ำกว่า 2 พันล้านฟรังสวิสของผู้ประมูลถัดไปที่ต่ำที่สุด รัฐบาลสวิสกล่าวโดยอ้างอิงไปถึงการซื้อและปฎิบัติการอากาศยานกว่า 30 ปี
อัมเฮิร์ดกล่าวในงานแถลงข่าวว่า “เราจะไม่ซื้อรถเฟอร์รารีหากว่ารถโฟล์กสวาเกนมีประสิทธิภาพเท่ากัน และเฟอร์รารีมีราคาสูงกว่า 3 เท่า”
ซึ่งในเวลานี้รัฐสภาสวิตเซอร์แลนด์จะต้องอนุมัติงบประมาณจัดซื้อซึ่งมีกำหนดการอภิปรายในต้นปีหน้า โดยการอภิปรายจะถูกจำกัดอยู่ที่ประเด็นเรื่องราคาและเงื่อนไขแต่จะไม่ย้อนกลับไปอภิปรายในเรื่องการเลือกรุ่นเครื่องบินรบขับไล่อีกต่อไป
ทั้งนี้พบว่าประธานาธิบดีสหรัฐฯ โจ ไบเดน ใช้โอกาสที่จะมีการซัมมิตครั้งแรกกับประธานาธิบดีรัสเซียที่เจนีวาโดยเขาได้ทำการล็อบบี้การจัดซื้ออาวุธให้กับบริษัทค้าอาวุธของสหรัฐฯระหว่างพบกับผู้นำสวิตเซอร์แลนด์ในเดือนที่ผ่านมา