เอเจนซีส์ - อเมริกาเปรียบเทียบภาพถ่ายดาวเทียม ระบุจีนถมที่สร้างเกาะในทะเลจีนใต้คืบหน้ากว่าเวียดนามหลายเท่า ทั้งที่ฮานอยลงมือก่อนนานหลายปี ด้านปักกิ่งยืนกรานปกป้องโครงการของตนเองว่าเป็นส่วนหนึ่งของพันธะผูกพันต่อนานาชาติในการรักษาความปลอดภัยในการเดินเรือ ตลอดจนส่งเสริมด้านวิทยาศาสตร์และการวิจัย
เจ้าหน้าที่กระทรวงกลาโหมสหรัฐฯ ระบุว่า โครงการก่อสร้างบนเกาะเทียมในทะเลจีนใต้ของจีนนั้นครอบคลุมพื้นที่ 2,000 เอเคอร์ (5,000 ไร่) โดยที่ 75% ลุล่วงในช่วง 5 เดือนที่ผ่านมา ทั้งนี้ วอชิงตันอ้างว่าไม่ได้รับรองการถมทะเลโดยประเทศหนึ่งประเทศใดที่อ้างสิทธิอธิปไตยในทะเลจีนใต้ แต่ก็กล่าวหาว่า อัตราความเร็วและขอบเขตในการถมทะเลของจีนในช่วงหลายปีมานี้เกินหน้าทุกประเทศที่อ้างสิทธิ์ทับซ้อนกัน
ทะเลจีนใต้เป็นเส้นทางขนส่งสินค้าสำคัญของเอเชีย รวมทั้งคาดกันว่าเป็นแหล่งทรัพยากรก๊าซและน้ำมันใต้ทะเลแหล่งสำคัญ ประเด็นที่หลายฝ่ายกังวลคือการที่จีนอ้างสิทธิอธิปไตยเหนือทะเลแห่งนี้เกือบทั้งหมด ทำให้มีกรณีพิพาทกับหลายประเทศในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ได้แก่ บรูไน มาเลเซีย ฟิลิปปินส์ และเวียดนาม รวมถึงไต้หวัน นอกจากนี้ อเมริกายังกังวลว่าความพยายามในแผ่ขยายอิทธิพลทางทหารของจีน อาจบ่อนทำลายอำนาจทางทะเลและเศรษฐกิจของตนในแถบแปซิฟิก
การเปิดเผยเรื่องนี้ของเจ้าหน้าที่สหรัฐฯ ซึ่งมีขึ้นเมื่อปลายสัปดาห์ที่แล้ว เกิดขึ้นไล่เลี่ยกับที่กระทรวงกลาโหมสหรัฐฯ (เพนตากอน) เสนอรายงานประจำปีว่าด้วยสถานะทางทหารของแดนมังกร ต่อรัฐสภาในวันศุกร์ (8 พ.ค.) ที่ผ่านมา ซึ่งย้ำข้อกล่าวหาว่า ปักกิ่งทำการโจมตีทางไซเบอร์เพื่อล้วงความลับโครงการกลาโหมของอเมริกา รวมทั้งระบุว่า จีนมีความคืบหน้าสำคัญในด้านดาวเทียม ซึ่งรวมถึงการส่งสัญญาณรบกวนดาวเทียม
รายงานของเพนตากอนฉบับล่าสุดนี้ยังระบุว่า โครงการถมทะเลในเขตทะเลจีนใต้ 4 แห่งของจีน คืบหน้าชัดเจนจากการขุดลอกกลายเป็น “การพัฒนาโครงสร้างพื้นฐาน” ที่อาจครอบคลุมท่าเรือ ระบบสื่อสารและสอดแนม ระบบสนับสนุนด้านการส่งกำลังบำรุง และสนามบินอย่างน้อยหนึ่งแห่ง
วัตถุประสงค์สำคัญที่สุดของความพยายามเหล่านี้ยังคงไม่ชัดเจน แต่นักวิเคราะห์นอกประเทศจีนระบุว่า ปักกิ่งกำลังพยายามเปลี่ยนแปลงข้อเท็จจริงภาคพื้นดิน ด้วยการปรับปรุงโครงสร้างพื้นฐานด้านกลาโหมในทะเลจีนใต้
รายงานฉบับนี้ครอบคลุมข้อมูลการสำรวจจวบจนถึงเดือนธันวาคม 2014 และระบุว่า จีนถมทะเลรวมเป็นเนื้อที่ 500 เอเคอร์ (1,250 ไร่) ในน่านน้ำที่มีข้อพิพาทในทะเลจีนใต้ ทว่า เจ้าหน้าที่อเมริกันให้ข้อมูลเพิ่มเติมแก่พวกผู้สื่อข่าว โดยระบุว่านับจากนั้นมา ปักกิ่งเดินหน้าถมทะเลต่ออีกและครอบคลุมเนื้อที่รวมเป็น 1,500 เอเคอร์ (3,750 ไร่)
ในอีกด้านหนึ่ง ภาพถ่ายดาวเทียมที่ถ่ายเมื่อเดือนที่แล้วและโพสต์บนเว็บไซต์ของสถาบัน เซนเตอร์ ฟอร์ สเตรทเทอจิก แอนด์ อินเตอร์เนชันแนล สตัดดีส์ (CSIS) แสดงให้เห็นว่า จีนสร้างเกาะเทียมในหลายพื้นที่ ซึ่งรวมถึงการก่อสร้างรันเวย์บนแนวปะการัง “เฟียรีครอสส์” ในหมู่เกาะสแปรตลีย์ ความยาว 3.1 กิโลเมตรโดยประมาณ และลุล่วงไปแล้วมากกว่า 1 ใน 3
สัปดาห์ที่ผ่านมา CSIS ยังเปิดเผยภาพการถมทะเลของเวียดนามที่แนวปะการัง “แซนดี้ เคย์” และ “เวสต์ลอนดอน” ในหมู่เกาะสแปรตลีย์เช่นเดียวกัน โดยระบุว่า การดำเนินการดังกล่าวระหว่างเดือนสิงหาคม 2011 จนถึงเดือนกุมภาพันธ์ปีนี้ ทำให้พื้นที่ที่มีการถมขยายจาก 41,690 ตารางเมตร เป็น 62,970 ตารางเมตร และยังดูเหมือนฮานอยเพิ่ม “โครงสร้างทางทหาร” ซึ่งรวมถึงสนามเพลาะและปืนใหญ่ รวมทั้งสร้างท่าเรือใหม่ที่แนวปะการัง “เวสต์” ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของกลุ่มแนวปะการัง “ลอนดอน” ทางตะวันตกของสแปรตลีย์
โครงการดังกล่าวดูเหมือนเริ่มต้นในเดือนสิงหาคม 2012 ก่อนที่จีนจะเริ่มถมทะเลเมื่อปีที่แล้ว อย่างไรก็ดี CSIS สำทับว่า ทั้งขนาดและความคืบหน้าของโครงการถมทะเลของเวียดนามถือว่า เล็กน้อยมากเมื่อเทียบกับโครงการของจีน
กระทรวงการต่างประเทศเวียดนามไม่ได้แสดงความเห็นใดๆ เกี่ยวกับเรื่องนี้
ขณะที่ เกิง เหยียนเซิง โฆษกกระทรวงกลาโหมจีนแถลงตอบโต้รายงานของเพนตากอนเมื่อวันเสาร์ที่ผ่านมา (9) ว่า บิดเบือนข้อเท็จจริงและมุ่งตีไข่ใส่ความว่าจีนเป็นภัยคุกคามทางทหาร
ปักกิ่งยังประณามการกระทำของเวียดนาม พร้อมย้ำว่าโครงการของตนเป็นส่วนหนึ่งของภาระผูกพันต่อประชาคมนานาชาติในการปรับปรุงความปลอดภัยในการเดินเรือ ตลอดจนส่งเสริมด้านวิทยาศาสตร์และการวิจัย ซึ่งรวมถึงการสร้างแท่นสังเกตการณ์ 5 จุดจาก 200 จุดเพื่อติดตามระดับน้ำทะเล
ด้าน หวา ชุนอิง โฆษกกระทรวงการต่างประเทศจีนสำทับว่า เวียดนาม ฟิลิปปินส์ และประเทศอื่นๆ เดินหน้าถมทะเลมานานหลายปี ซึ่งถือเป็นการเข้ายึดครองเกาะของจีนโดยผิดกฎหมาย ปักกิ่งจึงเรียกร้องให้ประเทศเหล่านั้นยุติกิจกรรมที่ถือเป็นการละเมิดอธิปไตยและสิทธิของจีน


