xs
xsm
sm
md
lg

“ยาคุตสค์” เมืองหนาวที่สุดบนโลกเสี่ยงพังเพราะ “โลกร้อน”

เผยแพร่:   โดย: ผู้จัดการออนไลน์

ตึกอาคารที่แตกร้าวในเมืองยาคุตสค์ (Mladen ANTONOV / AFP)
ไม่ใช่แค่หมีขั้วโลกที่จะไร้ที่อยู่เมื่อโลกร้อน-น้ำแข็งละลาย แต่เพื่อนมนุษย์ของเราก็กำลังอาศัยอยู่บนความเสี่ยงที่บ้านเมืองอาจจะถล่มลงมา และไร้ที่อยู่อาศัย เมื่อความร้อนของโลกกำลังละลายชั้นดินเยือกแข็ง ซึ่งเป็นที่ตั้งที่พวกเขาปลูกสร้างอาคารอยู่

ยาคุตสค์ (Yakutsk) เมืองหลวงสาธารณรัฐซัคคา ในไซบีเรียของรัสเซีย เป็นหนึ่งในเมืองที่หนาวเย็นที่สุดในโลก อาคารบ้านเรือนตั้งอยู่บน “ชั้นดินเยือกแข็ง” (permafrost) และการเปลี่ยนแปลงของภูมิอากาศ กำลังเป็นสาเหตุให้ชั้นดินเยือกแข็งละลาย และส่งผลต่อโครงสร้างอาคาร

เอ็ดวาร์ด โรมานอฟ (Eduard Romanov) คนงานก่อสร้างและนักกิจกรรมด้านสิ่งแวดล้อม เผยจุดที่คานรับน้ำหนักของอาคารตึก 9 ชั้นที่ทรุดตัวและเริ่มแตกหัก และไม่มั่นคง เขาบอกว่าเมื่อ 2 ปีก่อนหน้านี้อาคารเริ่มเอียง และเอนไปประมาณ 40 เซ็นติเมตร และมีอันตรายที่ตึกจะเอียงไปมากกว่านี้

โรมานอฟรับหน้าที่ในการเชื่อมฉุกเฉินให้แก่อาคาร ท่ามกลางอากาศที่มีอุณหภูมิ -35 องศาเซลเซียม แม้อุณหภูมิดังกล่าวจะหนาวเย็นมาก ทว่านักวิทยาศาสตร์จากสถาบันชั้นดินเยือกแข็งเมลนิกอฟ (Melnikov Permafrost Institute) ซึ่งตั้งอยู่ที่เมืองยาคุตสค์นี้ และเป็นศูนย์วิจัยเดียวในโลกที่ศึกษาเรื่องชั้นดินเยือกแข็งเผยว่า อุณหภูมิเฉลี่ยของเมืองยาคุตสค์นั้นเพิ่มขึ้นเฉลี่ย 2.5 องศาเซลเซียสในช่วงสิบปีที่ผ่านมา

ตึกอพาร์ทเม้นต์ส่วนใหญ่จากยุคโซเวียตในเมืองยาคุตสค์นั้น สร้างขึ้นจากแผ่นคอนกรีต และตั้งอยู่บนเสาค้ำบนฐานรากของอาคาร และป้องกันอาคารไม่ให้สร้างความร้อนแก่ชั้นดินเยือกแข็ง ซึ่งเป็นชั้นดินที่เชื่อมติดกันด้วยน้ำที่เย็นเป็นน้ำแข็ง และจะมั่นคงตราบเท่าที่น้ำยังเป็นน้ำแข็ง

อุณหภูมิของฤดูร้อนที่เพิ่มขึ้นจะทำลายชั้นดินเยือกแข็ง และเมื่อชั้นดินเยือกแข็งละลายทั้งโคลน ดิน ก็จะละลายลงไปกองรวมกันพร้อมๆ กับวัตถุหรือสิ่งก่อสร้างอะไรก็ตามที่อยู่ด้านบน

โดยภาพรวมแล้วอาณาเขตของรัสเซียปกคลุมด้วยชั้นดินเยือกแข็งมากถึง 65% ส่วนดินแดนที่เรียกว่า “ยาคูเตีย” (Yakutia) ที่ตั้งของสาธารณรัฐซัคคา ซึ่งอยู่ภูมิภาคไซบีเรียตะวันออกเฉียงเหนือนั้น ถูกปกคลุมด้วยชั้นดินเยือกแข็งเกือบทั้งหมด โดยภูมิภาคนี้มีพื้นที่มากกว่าฝรั่งเศสถึง 5 เท่า และยังมีชายแดนติดต่อกับมหาสมุทรอาร์กติกด้วย

รัสเซียซึ่งเป็นประเทศในแถบอาร์กติกนั้น กำลังร้อนขึ้นเร็วกว่าพื้นที่อื่นๆ ทั่วโลก ประมาณ 2.5 เท่า ส่วนเมืองยาคุตสค์ก็เผชิญอากาศหนาวจัดแบบในอดีตน้อยลง โดยคนในท้องถิ่นให้ข้อมูลว่า เมื่อปีประมาณ 20 ปีก่อน โรงเรียนจะปิดการเรียนการสอนนานหลายสัปดาห์เมื่ออุณหภูมิลดต่ำกว่า -55 องศาเซลเซียส แต่ตอนนี้ภาวะอากาศหนาวเย็นยะเยือกเช่นนั้นพบได้ยากแล้ว

ด้านรัฐมนตรีสิ่งแวดล้อมของรัสเซียระบุว่า รายงานปี 2018 เผยว่า การเสื่อมสภาพของชั้นดินเยือกแข็งนั้นเป็นอันตรายทั้งต่อมนุษย์และสิ่งแวดล้อม โดยส่งผลกระทบทั้งต่อแหล่งน้ำ สิ่งปฏิกูล และท่อน้ำมัน รวมทั้งสารเคมี องค์ประกอบทางชีววิทยาและสารกัมมันตรังสีที่ฝังอยู่ใต้ดิน อีกทั้งการละลายของชั้นดินเยือกแข็งยังจะทำให้มลพิษกระจายตัวเร็วขึ้นและไปได้ไกลขึ้น แล้วซึมเข้าสู่ชั้นดินแข็งด้านบน

ด้านมิคาอิล กริกอเยฟ (Mikhail Grigoryev) รองผู้อำนวยการสถาบันชั้นดินเยือกแข็ง กล่าวว่าภาวะโลกร้อนไม่ใช่แค่สร้างวิกฤตให้แก่ท้องถิ่น แต่เป็นภัยคุกคามต่อเมือง หากภาวะโลกร้อนยังดำเนินต่อไปอีกหลายสิบปี

เมืองยาคุตสค์มีประชากรประมาณ 300,000 คน ซึ่งนับว่าเป็นเมืองขนาดใหญ่ที่สุดที่ตั้งอยู่บนชั้นดินเยือกแข็ง และเมืองนี้จะได้รับอันตรายมากๆ หากชั้นดินเยือกแข็งละลายเหมือนอย่างที่โรมานอฟและชาวเมืองคนอื่นๆ กังวล

สำหรับอาคารบ้านเรือนที่เก่ามากๆ ในเมืองยาคุตสค์นั้น ก่อสร้างขึ้นมาโดยไม่ได้คำนึงถึงสภาพอากาศร้อน โรมานอฟเล่าย้อนไปว่าในยุค '60 นั้น การฝังเสาค้ำลงชั้นดินเยือกแข็งลึก 6 เมตรนั้นเป็นเรื่องปกติ แต่ทุกวันนี้ความลึกดังกล่าวไม่เพียงพอแล้วเมื่อพื้นผิวด้านบนร้อนขึ้น ตอนนี้บางอาคารในเมืองยาคุตสค์นั้นถูกรื้อถอนออกไปแล้ว ขณะที่อาคารอื่นๆ ก็เต็มไปด้วยรอยร้าว

“อาคารทั้งหมดของเมืองยาคุตสค์อยู่ในอันตราย เจ้าของอาคารกำลังเผชิญหน้ากับการสูญเสียที่อยู่อาศัยของตัวเอง และไม่มีใครเลยที่เตรียมพร้อมในเรื่องนี้ ปัญหานี้จะทวีคูณต่อไปในอนาคต ดังนั้นเราต้องเริ่มแก้ปัญหากันตั้งแต่วันนี้แล้ว” โรมานอฟระบุถึงอนาคตเมืองหนาวที่กำลังสั่นคลอน
ช่างก่อสร้างกำลังเชื่อมเสริมความแข็งแรงให้โครงสร้างอาการที่แตกร้าวในเมืองยาคุตสค์ (Mladen ANTONOV / AFP)
 ตลาดเกษตรในเมืองยาคุตสค์ (Mladen ANTONOV / AFP)
ภาพศิลปินกำลังแกะสลักน้ำแข็งสร้างปะติมากรรมที่เมืองยาคุตสค์ ขณะอุณหภูมิ - 40 องศาเซลเซียส   (Mladen ANTONOV / AFP)
ชายขายปลาในตลาดเกษตรที่เมืองยาคุตสค์ท่ามกลางอุณหภูมิ -35 องศาเซลเซียส (Mladen ANTONOV / AFP)
ปปั้นช้างแมมมอธหน้าสถาบันชั้นดินเยือนแข็งเมลนิกอฟ   (Mladen ANTONOV / AFP)


กำลังโหลดความคิดเห็น...