xs
xsm
sm
md
lg

New China Insights : สถานการณ์อากาศเป็นพิษและการแก้ปัญหาของรัฐบาลจีน

เผยแพร่:   ปรับปรุง:   โดย: ผู้จัดการออนไลน์

ดัชนี Air Quality Index ของจีนที่ประกาศ ณ วันที่ 22 มกราคม 2019 (ที่มา เอเจนซี่)
โดย ดร.ร่มฉัตร จันทรานุกุล

ในช่วงสองอาทิตย์ที่ผ่านมา ผู้เขียนติดตามข่าวในเมืองไทยเห็นว่าเริ่มมีการตื่นตระหนกในปัญหาอากาศเป็นพิษ โดยเฉพาะฝุ่นละอองตัวร้าย PM2.5 ที่แฝงอยู่ในอากาศที่มีอาณุภาคเล็กมากจนสามารถแทรกซึมลงไปทางผิวหนัง เข้าไปในกระแสเลือด เข้าไปสะสมอยู่ในปอดได้

สำหรับฝุ่นละออง PM2.5 ผู้เขียนมีความคุ้นเคยเป็นอย่างดี เพราะที่ประเทศจีนในหลายปีที่ผ่านมานี้ประสบกับสภาวะอากาศเป็นพิษอย่างหนักหนาสาหัส โดยเฉพาะช่วงปี 2013 - 2016 ที่ระดับฝุ่นละออง PM2.5 สูงถึง 500-600 อยู่บ่อย ๆ โดยเฉพาะหน้าหนาว ประชาชนที่นี่ใส่หน้ากากป้องกันฝุ่นออกจากบ้านกันเป็นเรื่องปกติ โดยเฉพาะในวันที่มีการแจ้งเตือนระดับมลพิษอยู่ในขั้นรุนแรง การใช้ชีวิตปกติของคนที่นี่คือ ออกจากบ้านใส่หน้ากาก อยู่บ้านเปิดที่กรองอากาศ วันที่มลพิษรุนแรงมีการรณรงค์การดูแลตัวเองที่ถูกต้องคือ หลังจากกลับถึงบ้านรีบถอดเปลี่ยนเสื้อผ้า ล้างมือ ล้างหน้า ล้างจมูก สระผม และอาบน้ำทันที

ในวันที่มลภาวะในอากาศรุนแรง หากเป็นไปได้ควรใส่เสื้อผ้าให้มิดชิดให้ผิวสัมผัสกับอากาศภายนอกให้น้อยที่สุด(ในความเป็นจริงเป็นไปได้ยากมากกก) เนื่องจากมลพิษในอากาศจีนรุนแรงมาเป็นระยะเวลานานและการแก้ปัญหาต้องแก้ที่ต้นเหตุซึ่งก็ไม่ใช่ในระยะเวลาอันสั้นที่จะแก้ได้ ต้องใช้มาตราการต่าง ๆ มากมายเข้ามาควบคุม โดยเฉพาะต้นเหตุจากการกระทำของมนุษย์

มลภาวะฝุ่นละออง PM2.5 ในจีนเขตที่รุนแรงคือ แถบปักกิ่งและมณฑลเหอเป่ย โดยเฉพาะในพื้นที่เหอเป่ยนั่นเป็นโรงงานอุตสาหกรรมหนักซะเยอะ ส่วนปักกิ่งอยู่ตรงกลางของมณฑลเหอเป่ย ในด้านของภูมิศาสตร์ของปักกิ่งเองไม่ใช่ที่เนินสูง เป็นพื้นที่ราบ ดังนั้นการระบายอากาศภายในพื้นที่ค่อนข้างลำบากอยู่แล้ว

หากดูตามรูป Air Quality Index ในปีนี้ดีขึ้นเยอะแล้วกว่าปีก่อน ๆ แต่พื้นที่ในแถบเหอเป่ย เทียนจินยังคงมีดรรชนีตัวเลขของ PM2.5 ที่อยู่ในขั้นรุนแรง 150-200 ไมโครกรัมต่อลูกบาศเมตร

โดยหลังปี 2013 เป็นต้นมาจีนเริ่มให้ความสนใจกับมลภาวะฝุ่นละออง PM2.5 ในอากาศและประชาชนเริ่มมีการตื่นตัวมากขึ้นที่จะหาวิธีป้องกันตัวเอง ตั้งแต่นั้นมารัฐบาลจีนเริ่มที่จะมีมาตราการต่อสู้กับมลภาวะอย่างจริงจังเพราะปัญหานี้ส่งผลกระทบกับสิ่งแวดล้อม ชีวิตและความปลอดภัยของประชาชน

จนถึงสิ้นปี2016 วิกฤติ PM2.5 ในจีนกินพื้นที่ทั้งหมด 1 ล้านตารางกิโลเมตร มีหลายเมืองในประเทศประสบกับภาวะPM2.5 อยู่ในขั้นรุนแรง ต้นเหตุของของฝุ่นละอองในอากาศในจีนนั้น สาเหตุแตกต่างกันตามแต่ละพื้นที่ เช่นปักกิ่ง 22% มาจากควันเขม่ารถยนต์ 25%มาจากผลกระทบจากพื้นที่โดยรอบจากมณฑลเหอเป่ย 16%มาจากฝุ่นละอองจากการพ่นสีหรือฝุ่นจากการผลิตในการอุตสาหกรรม 16% มาจากฝุ่นฟุ้งจากสถานที่ก่อสร้างอสังหาริมทรัพย์ 17% มาจากโรงงานผลิตไฟฟ้าและการเผาเตาถ่าน ที่เหลือ 4% มาจากสาเหตุอื่น ๆ
ประชาชนออกมาวิ่งงานมาราธอนปักกิ่งปี 2014 คนจำนวนมากใส่หน้ากากป้องกัน (ที่มา เอเจนซี่)
สาเหตุของการมาของฝุ่นละออง PM2.5 แต่ละพื้นที่ของจีนนั้นไม่ต่างกันมาก จะมีแค่สัดส่วนของต้นเหตุมากน้อยที่ต่างกัน เมื่อรู้สาเหตุที่มาของฝุ่นละออง PM2.5 แล้วรัฐบาลจีนพยายามที่จะแก้ที่ต้นเหตุ ผู้เขียนขอยกตัวอย่างการแก้ปัญหามลพิษในปักกิ่ง ซึ่งเป็นเขตที่ได้รับผลกระทบขั้นวิกฤติที่ใช้เวลาเพียงไม่กี่ปีในการแก้ปัญหาและเริ่มเห็นผลอย่างรวดเร็ว จนเป็นที่ชื่นชมของสื่อต่างประเทศ วิธีที่รัฐบาลจีนใช้รับมือแก้ปัญหาโดยสรุปคร่าว ๆ มีดังนี้

1. ปี 2013 รัฐบาลจีนออกหนังสือประกาศ “2013-2017 Clean air action plan” มีมาตราการหลักคือ ลดการใช้ถ่านหินเปลี่ยนเป็นพลังงานทดแทน เน้นอากาศสะอาด จะมีแต่นโยบายไม่มีเงินสนับสนุนเป็นจริงได้ยาก ดังนั้นรัฐบาลอนุมัติเงินลงมาเพื่อนโยบายนี้จำนวน 7 .6 แสนล้านหยวนเพื่อภารกิจลดมลภาวะนี้โดยเฉพาะ

2. เตาเผาถ่านหินแบบเก่าที่มีควันและสร้างมลพิษในปักกิ่งและเมืองโดยรอบจำนวน 2.15 ล้านเครื่องเปลี่ยนเป็นเตาคุณภาพสูงไร้ควัน ทั้งนี้หัวหน้าในเขตต่าง ๆ ของเมืองปักกิ่ง ได้ให้ความร่วมมือเป็นอย่างดีพร้อมทั้งได้เชิญบริษัทเอกชนแนวหน้าที่มีความเชี่ยวชาญในด้านพลังงานสะอาดเข้ามาให้คำแนะนำและทยอยเปลี่ยนเตาประหยัดพลังงานจนเตาแบบเก่าหมดไป

3. จัดตั้งหน่วยงานตำรวจสิ่งแวดล้อม เพื่อดำเนินตรวจสอบโรงงานต่างๆอย่างเคร่งครัด และต้องควบคุมตรวจสอบอยู่เสมอ หากพบว่าผิดข้อกำหนดก็จะสั่งปิดหรือปรับเงินจำนวนมาก

4. ปิดโรงงานหนักในบริเวณที่อยู่รอบเมืองปักกิ่ง สำหรับโรงงานของรัฐออกคำสั่งให้ย้ายฐานไปที่อื่นแทน

5. ควบคุมรถยนต์ดีเซลและรถยนต์เก่าที่วิ่งบนท้องถนน สนับสนุนรถยนต์พลังงานสะอาด จำกัดปริมาณรถยนต์ที่วิ่งบนท้องถนน โดยใช้มาตราการจำกัดหมายเลขทะเบียนรถที่ออกมาวิ่งแต่ละวัน การให้ทะเบียนรถยนต์ในปักกิ่งก็มีการควบคุม ใช้วิธีจับฉลากซึ่งป้ายทะเบียนที่ปล่อยออกมาแต่ละปีมีน้อยมากหากเทียบกับจำนวนคนที่ลงทะเบียนขอป้าย

6. การควบคุมสิ่งก่อสร้าง ในวันที่ฝุ่นละออง PM2.5 อยู่ในระดับสูง รัฐจะออกคำสั่งให้หยุดการก่อสร้าง ทันที ในเขตเหอเป่ยใกล้ปักกิ่งบางพื้นที่ ใน 1 ปีจะดำเนินการก่อสร้างได้ 8 เดือน ที่เหลือ 4 เดือนช่วงฤดูหนาวต้องหยุดการก่อสร้าง

7. การติดตามงานอย่างใกล้ชิด มีหน่วยสถิติขึ้นมาทำการติดตามงานก่อนหลัง ประเมินสถานการณ์ต่างๆอย่างใกล้ชิดและถูกต้อง

จากความพยายามอย่างต่อเนื่องที่จะแก้ปัญหาทำให้สองปีที่ผ่านมานี้โดยเฉพาะปี 2018 อากาศโดยรวมของกรุงปักกิ่งมีการเปลี่ยนแปลงไปในทางที่ดีขึ้น หน้าหนาวจำนวนวันที่อากาศมีมลพิษสูงลดจำนวนวันลง

รองผู้อำนวยการศูนย์ตรวจสอบการคุ้มครองสิ่งแวดล้อม ณ กรุงปักกิ่ง นายหลิว เป่า เสียน กล่าวว่า “ในปี 2018 ทั้งปีจำนวนวันที่มีคุณภาพอากาศอยู่ในระดับดี มีจำนวน 227 วัน คิดเป็น 62.2% และมีวันที่มีอากาศย่ำแย่ ระดับฝุ่นละออง PM2.5 เข้มข้นเกินกว่า 250 ไมโครกรัมต่อลูกบาศเมตรมีจำนวน 15 วัน น้อยลงกว่าปี 2017 จำนวน 9 วัน และตั้งแต่ 6 ปีที่ผ่านมาจำนวนวันที่มีฝุ่นละออง PM2.5 เข้มข้นลดลงอย่างต่อเนื่อง”

การที่จะให้ฝุ่นละอองในอากาศ PM2.5 กระจายออกไปหากจะพึ่งพิงแต่วิธีธรรมชาติ อย่างรอวันที่มีลมแรง หรือรอวันที่มีความกดอากาศหนาวเข้ามาอย่างเดียวคงไม่ได้ สิ่งที่มนุษย์จะป้องกันและแก้ปัญหาได้ก็ควรทำ การแก้ไขปัญหาสิ่งแวดล้อมไม่ใช่งานระยะสั้น และจะแก้ปัญหาเพียงแค่ปลายเหตุคงไม่ได้ ฝุ่นละอองในอากาศ PM2.5 จะก่อให้เกิดผลกระทบต่อชีวิตของประชาชนโดยทั่วหน้าและเป็นปัญหาสะสมระยะยาว ตอนนี้จีนเริ่มออกรายงานผลกระทบฝุ่นละอองในอากาศต่อปัญหาสุขภาพ เช่น การเพิ่มขึ้นของผู้ป่วยมะเร็งปอดเป็นต้น

จากที่ผู้เขียนกล่าวไปข้างต้น จะเห็นได้ชัดเจนว่า การแก้ปัญหาฝุ่นละอองในอากาศ รัฐบาลจีนมีการตัดสินใจที่เด็ดขาดและมีความต่อเนื่อง ตามงาน ปฎิบัติให้เป็นรูปธรรม ไม่ใช่มีแค่นโยบายบนกระดาษเท่านั้น แต่ยังอนุมัติเงินลงมาจำนวนมหาศาลเพื่อการแก้ปัญหาสิ่งแวดล้อมนี้ ทำให้สองปีที่ผ่านมาคุณภาพของอากาศในปักกิ่งเปลี่ยนแปลงไปในทางที่ดีขึ้นอย่างชัดเจน ทั้งนี้คุณภาพชีวิตของประชาชนก็ดีขึ้นกว่าปีที่ผ่านมา และ 2019 นี้รัฐบาลมีเป้าหมายที่จะลดจำนวนวันที่อากาศเป็นพิษลงไปอีก
Save on your hotel - www.hotelscombined.co.th
กำลังโหลดความคิดเห็น...