xs
xsm
sm
md
lg

“นิตินัย” เบี้ยวร่วมเสวนา “ต่อต้านคอร์รัปชั่น” แฉปมเทอร์มินัล 2 ที่มาไม่โปร่งใส

เผยแพร่:   ปรับปรุง:   โดย: ผู้จัดการออนไลน์


“นิตินัย” เบี้ยวไม่ร่วมเวทีองค์กรต่อต้านคอร์รัปชัน วงเสวนาชี้ ทอท.ไม่ฟังเสียงรอบข้าง หมดสิทธิ์ติดเป็น 1 ใน 3 ของโลก “เลขาฯ สภาสถาปนิก” แฉที่มาเทอร์มินัล 2 ไม่ชอบมาพากล “TDRI” แนะ คลัง, กพท.กำกับดูแลจริงใจ ไม่ใช่ให้ ทอท.คิดตามอำเภอใจ “ต่อตระกูล” แฉ ทอท.ปกปิดข้อมูลความโปร่งใส

วันนี้ (18 ต.ค.) องค์กรต่อต้านคอร์รัปชั่นแห่งประเทศไทยจัดเวทีเสวนา “สุวรรณภูมิสนามบิน 1 ใน 3 ของโลก...ฝัน หรือ เป็นได้จริง?” ซึ่งจัดขึ้นที่โรงแรมดุสิตธานี โดยมี พล.อ.ต.ม.ล.ประกิตติ เกษมสันต์ เลขาธิการสภาสถาปนิก ดร.เดือนเด่น นิคมบริรักษ์ ผอ.วิจัย TDRI นายต่อตระกูล ยมนาค ผู้แทนโครงการความโปร่งใสในการก่อสร้างภาครัฐ (CoST) และนายอิทธิฤทธิ์ กิ่งเล็ก ประธานสภาอุตสาหกรรมท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย เข้าร่วมเสวนา มีนายมานะ นิมิตมงคล เลขาธิการองค์กรต่อต้านคอร์รัปชั่น (ประเทศไทย) เป็นผู้ดำเนินการรายการ

ทั้งนี้ ตามกำหนด นายนิตินัย ศิริสมรรถการ กรรมการผู้อำนวยการใหญ่ บริษัท ท่าอากาศยานไทย จำกัด (มหาชน) หรือ ทอท.จะต้องเข้าร่วมเสวนาด้วย แต่แจ้งว่าไม่สะดวกร่วมงาน และไม่มีการส่งตัวแทนเข้าร่วมเสวนาแต่อย่างใด

นายวิเชียร พงศธร รองประธานองค์กรต่อต้านคอร์รัปชั่นฯ กล่าวว่า กรณีโครงการก่อสร้างอาคารผู้โดยสารหลังที่ 2 สนามบินสุวรรณภูมิ มูลค่ากว่า 4 หมื่นล้านบาท ของ ทอท.ได้ถูกวิพากษ์วิจารณ์และข้อกังวล สงสัย ความคิดเห็นแตกต่างกัน ทั้งกรณีการลอกเลียนแบบ การเอื้อประโยชน์ให้บริษัทที่ชนะการประมูลก่อสร้างนอกเหนือแผนแม่บทเดิม ขณะที่ ทอท.ตั้งเป้าให้สนามบินสุวรรณภูมิเป็น 1 ใน 10 ของสนามบินที่ดีที่สุดของโลก และเป็น 1 ใน 3 ของโลกในอนาคต สนามบินสุวรรณภูมิเป็นประตูการค้าการท่องเที่ยว และเป็นเศรษฐกิจของประเทศ การลงทุนต้องเป็นทั้งเชิงคุณภาพและปริมาณ และตอบสนองความต้องการผู้โดยสารและเป็นที่เชื่อถือของคนไทยที่เป็นเจ้าของสนามบินนี้ ดังนั้นเมื่อมีความเห็นต่างระหว่าผู้ออกแบบ ผู้ดำเนินธุรกิจ และ ทอท. จึงต้องแลกเปลี่ยนเพื่อให้เกิดความชัดเจน เพื่อให้สนามบินเป็นสนามบินชั้นนำอย่างแท้จริง

***เลขาฯ สภาสถาปนิกแฉที่มาเทอร์มินัล 2 ไม่ชอบมาพากล ตำแหน่งมีปัญหาการเคลื่อนตัวของเครื่องบิน

พล.อ.ต.ม.ล.ประกิตติ เกษมสันต์ เลขาธิการสภาสถาปนิก กล่าวว่า บทบาทของสภาสถาปนิกไม่ต้องการเป็นฝ่ายค้านในเรื่องที่ ทอท.จะประมูลก่อสร้างอาคารผู้โดยสาร 2 ของสนามบินสุวรรณภูมิ วงเงิน 4.2 หมื่นล้านบาท โดยต้องการนำเสนอข้อมูลเพื่อตรวจสอบ รักษาผลประโยชน์ของชาติ เนื่องจากวัตถุประสงค์หลักของสภาสถาปนิกคือทำหน้าที่ควบคุมวิชาชีพ และให้คำปรึกษารัฐบาล

ซึ่งพบว่าข้อเท็จจริงเรื่องการออกแบบก่อสร้างเทอร์มินอล 2 ของสนามบินสุวรรณภูมินั้น ในช่วงออกทีโออาร์ ทอท.ได้เชิญให้สภาสถาปนิกเข้าไปให้ข้อคิดเห็น ซึ่งพบว่าการประกาศราคากลางที่ค่อนข้างต่ำไปกว่ามาตรฐานมากทำให้การเปิดคัดเลือกผู้ประมูลที่ปรึกษาออกแบบไม่มีผู้ยื่นประมูลในรอบแรก ต่อมาในการคัดเลือกครั้งที่ 2 กำหนดทีโออาร์เหมือนเดิม ครั้งนี้มีผู้ยื่นข้อเสนอจำนวนหนึ่ง

ต่อมาช่วงต้นปี 2561 ทอท.ทำหนังสือถึงสภาสถาปนิกขอให้ร่วมตัดสิน แต่เราคิดว่ากระบวนการเริ่มไปแล้ว จึงขอเป็นแค่ที่ปรึกษา และให้ความเห็นหลายเรื่อง โดยเฉพาะประเด็นการบริหารโครงการโดยไม่มีผลการศึกษามารองรับ และไม่เป็นไปตามแผนแม่บท แต่ต่อมามีการประกาศผล ตนจึงติดต่อโดยตรงไปยังประธานคณะกรรมการคัดเลือกฯ ที่เป็นคนตรงไปตรงมา โดยประธานคณะกรรมการคัดเลือกฯ ยืนยันว่ากระบวนการจัดซื้อจัดจ้างถูกต้อง แต่แม้กระบวนการถูกต้องแต่มันทำให้เกิดปัญหา รวมถึงเกิดปัญหาการลอกแบบ และดูไม่เป็นไทย

พล.อ.ต.ม.ล.ประกิตติกล่าวว่า หลังจากนั้นมีข้อมูลไหลเข้ามาตลอดสู่สภาสถาปนิก ทั้งข้อมูลเชิงลึก และข้อมูลด้านเทคนิค ในฐานะสถานปนิกไม่ได้รอบรู้เรื่องราวทั้งหมดของสนามบิน แค่มองภาพรวม จึงรวบรวมข้อมูล และทำหนังสือถึง พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา (นายกรัฐมนตรี และหัวหน้าคณะรักษาความสงบแห่งชาติ หรือ คสช.) ให้ดำเนินการตรวจสอบข้อเท็จจริง

“ทอท.พูดว่าต้องการติด 1 ใน 3 ของโลก แต่ตอนนี้ได้เพียงที่ 2 ของอำเภอเท่านั้น เราต้องคัดเลือกในเชิงคุณภาพ แต่กระบวนการไม่ได้ทำให้ได้สิ่งที่ดีที่สุด ข้อเท็จจริงควรต้องมีการศึกษาก่อนว่าควรสร้างเทอร์มินอล 2 จริงหรือไม่ ทั้งเรื่องรันเวย์ หลุมจอด พื้นที่รองรับผู้โดยสาร อีกเรื่องคือถนนทางเข้ามีเท่าเดิม แต่มีการสร้างอาคารเพิ่มขึ้น ข้อสังเกตแปลกนิดหนึ่งคือ ให้ผู้ออกแบบทำผลการศึกษาจราจร แต่กลับออกมาทีหลังได้ทำทีโออาร์แล้ว”

“ต้องถามว่าทำไมตัดสินใจแบบนี้ ผมมองว่าน่าจะเป็นเรื่องธุรกิจ วิเคราะห์ผลตอบแทนการลงทุน ให้ผลตอบแทนคุ้มค่าหรือไม่ ถ้าผลตอบแทนคุ้มค่า แล้วสิ่งที่องค์กรได้รับจากการทำโครงการนี้ล่ะ ถ้าองค์กรได้ประโยชน์ มันมีอะไรที่สำคัญกว่าองค์กรหรือไม่ ก็คือพวกเราที่ถือเป็นหุ้นส่วนหนึ่งของ ทอท.เช่นกัน เพราะเราต้องเสียภาษีให้รัฐ ได้ประโยชน์จากการสร้างเทอร์มินัล 2 จริงหรือไม่ เพราะมันไม่ได้มีทางเลือกเพียงอย่างเดียว ทั้งที่ด้านตะวันตก และตะวันออกสามารถสร้างได้เลย”

***TDRI แนะคลัง และ กพท. หน่วยงานกำกับต้องจริงจังมากกว่านี้
ด้าน ดร.เดือนเด่น นิคมบริรักษ์ ผอ.วิจัย TDRI กล่าวว่า หากจะให้สนามบินสุวรรณภูมิติดอันดับ 1 ใน 3 ของโลก ต้องไล่ดูจากการจัดอันดับโลกของ Skytrex จะเห็นได้ว่า สุวรรณภูมิติดอันดับ 36 โดยได้คะแนนเพียง 3 ดาวจาก 5 ดาว ซึ่งสิ่งที่เราอ่อนมากๆ คือ เรื่องการบริหารจัดการคน และการรอคอยการขึ้นเครื่องบิน

สาเหตุสำคัญต้องย้อนกลับไปที่หน่วยงานในกำกับควบคุมดูแล ทอท. นั่นคือ กระทรวงการคลัง ที่เป็นผู้ถือหุ้นใหญ่ และสำนักงานการบินพลเรือนแห่งประเทศไทย (กพท.) ที่เพิ่งตั้งเป็นองค์กรอิสระขึ้นมา หลังจากเจอ ICAO สั่งการให้เป็นผู้กำกับดูแล ซึ่งหลายประเทศหน่วยงานแบบนี้มีบทบาทสำคัญมากในการกำหนดทิศทางของสนามบิน แต่ของไทยทำอะไรบ้าง ขณะที่ประเทศอื่นๆ หรือ อเมริกา FAA จะเป็น

ดังนั้น สนามบินสุวรรณภูมิจะติด 1 ใน 3 ของโลกได้จริงหรือไม่ไม่ได้อยู่ที่ตัวเรา แต่อยู่ที่คนกำกับว่าจะเอาจริงหรือไม่ ถ้ากระทรวงการคลังเอาจริงก็ทำได้ แต่ต้องดูเรื่องการประเมินด้วยดัชนีจริง ต้องมีความน่าเชื่อถือ ไม่ใช่ชงเองกินเอง ส่วน กพท.ต้องกำหนดมาตรฐานขั้นต่ำของทุกอย่างในสนามบิน ออกหลักเกณฑ์ค่าธรรมเนียมให้สอดคล้องกับคุณภาพ และต้องเปิดเผยรายงาน และคุณภาพให้ประชาชนรับทราบ ถ้า 2 อย่างนี้ทำไม่ได้ ก็คงเป็นความฝัน

ดร.เดือนเด่นกล่าวว่า ประเด็นร้านค้าปลอดภาษี (ดิวตี้ฟรี) จากการศึกษาสนามบินติดท็อป 10 ของโลก จัดสัมปทานไม่ใช่เจ้าเดียว จะกระจาย เช่นโตเกียวมี 16 สัญญา เกาหลีใต้ 12 สัญญา หลักการส่วนใหญ่ แบ่งสัญญาสัมปทานตามพื้นที่ (area concession และ 2 แบ่งตามกลุ่มสินค้า (category) เพราะอัตรากำไรสินค้าแต่ละประเภทไม่เหมือนกัน ต้องลดความเสี่ยง และเป็นสาเหตุที่สุวรรณภูมิมีรายได้จากดิวตี้ฟรี 17% ขณะที่ทั่วโลกมีรายได้ 40% แต่เท่าที่ ทอท.ชี้แจงทางสื่อ คือสัญญาเดียว เพราะจะทำให้บริหารง่ายดี

***สภาอุตฯ ท่องเที่ยวไทยแนะต้องพัฒนาให้ตรงความต้องการผู้โดยสาร
นายอิทธิฤทธิ์ กิ่งเล็ก ประธานสภาอุตสาหกรรมท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย กล่าวว่า ท่าสนามบินไม่ใช่แค่สถานที่ขึ้นลงเครื่องบิน มันมีอะไรหลายอย่าง การพัฒนาต้องตั้งโจทย์ให้ถูก มองหลายมติ เอาผู้โดยสารเป็นที่ตั้ง ถ้าเอาคนสร้างท่าอากาศยานเป็นที่ตั้ง มองแต่เรื่องตัวเอง ไม่ได้มองความสะดวกสบายอาจไม่ได้ตอบโจทย์นักเดินทางทั่วโลกที่ต้องการได้

ปัจจุบันสนามบินสุวรรณภูมิติดอันดับที่ 36 ของสนามบินระดับโลก ก่อนหน้านั้นไม่กี่ปีเคยขึ้นมาถึงอันดับ 10 แต่ก็ตกลงไปเรื่อยๆ แม้แต่กับสนามบินประเทศเพื่อนบ้านที่พบว่าพัฒนาไปรวดเร็วมาก ใกล้เคียงกับสนามบินชางกี ของสิงคโปร์ ที่ได้อันดับ 1 สนามบินระดับโลกในปี 2561 สำหรับประเทศไทยจำเป็นต้องเพิ่มเรื่องการจัดลำดับสนามบิน เรื่องการบริการ การเช็กอิน การต่อเครื่องบิน การชอปปิ้งแบบดิวตี้ฟรี และฝ่ายตรวจคนเข้าเมือง ในเมื่อต้องการเป็น 1 ใน 3 สนามบินระดับโลก สิ่งเหล่านี้ต้องเกิดขึ้นให้ได้

หากถามว่าทำไมให้ความสำคัญต่อดิวตี้ฟรีมาก เหตุผลเพราะว่านักท่องเที่ยวอยากเจออะไรใหม่ๆ หรือประสบการณ์ใหม่ๆ แต่ในหลายสนามบินของไทยต้องดูตามความเหมาะสมของสถานที่ หรือปริมาณของร้านค้าที่มีด้วย นอกจากนี้ต้องไม่เบียดบังเรื่องจำนวนที่นั่งพักผ่อนของผู้โดยสาร หรือการเดินทางต่างๆ ต้องจัดไว้ให้เหมาะสม ไม่ให้แออัดปริมาณมาก ต้องเอาผู้โดยสารเป็นตัวตั้ง เพราะถือเป็นเรื่องสำคัญที่ให้นักท่องเที่ยวผ่อนคลายในการเดินทาง

***ต่อตระกูล แฉ ทอท.ปกปิดข้อมูลด้านความโปร่งใสมาตลอด
นายต่อตระกูล ยมนาค ผู้แทนโครงการความโปร่งใสในการก่อสร้างภาครัฐ (CoST) กล่าวว่า โอกาสที่สนามบินสุวรรณภูมิจะติด 1 ใน 3 ของโลก โอกาสเป็น 0 ถ้าติด 1 ใน 10 ถือว่าเป็นบุญด้วยซ้ำ ถ้าวิธีการดำเนินการยังเป็นแบบนี้อยู่ ต้องขอฟ้องว่ากระทรวงการคลังยังใช้วิธีบริหารจัดการแบบสมัยโบราณอยู่เลย เวลาประชุมกระทรวงการคลังจะส่งผู้แทนมานั่ง เวลาโหวต กระทรวงการคลังยกมือเดียวชนะทั้งหมด ไม่ต้องมีเหตุและผล และโครงการก่อสร้างเทอร์มินัล 2 ดังกล่าวทำให้คนไทยตื่นรู้เลยว่าเกิดปัญหาความไม่ชอบมาพากลเกิดขึ้นหรือไม่

อนึ่ง บทบาทภาครัฐเกี่ยวกับการเปิดเผยข้อมูลต่อสาธารณะยังค่อนข้างน้อย แม้ช่วง 4 ปีแรกสมัยตนทำงานกับคณะกรรมการต่อต้านการทุจริตแห่งชาติ (คตช.) สิ่งที่เรียกร้องแรกเลยคือ ให้รัฐเปิดเผยข้อมูลต่อสาธารณะ ไม่ใช่ปิดข้อมูลเป็นความลับทั้งหมด และโครงการนี้เป็นโครงการแรกที่ไม่ให้ความร่วมมือมากที่สุด ที่มาเป็นอย่างไร มีการศึกษาอย่างไร แต่กลับไม่เผยแพร่บนเว็บไซต์ อ้างว่ายังไม่ได้นำเรียนคณะรัฐมนตรี ทั้งที่ไม่เกี่ยวกัน ดังนั้นไม่ใช่แค่โครงการนี้ แต่อีกหลายโครงการ ถ้า ทอท.เปิดเผยข้อมูลต่างๆ มีการวางแผนใหม่ ยอมรับคำวิจารณ์แล้วปรับแก้อาจทำให้ปรับตัวได้


กำลังโหลดความคิดเห็น...